Waarom Vlieland perfect is voor een rustige, autoluwe vakantie

Op Vlieland mag u uw auto niet meenemen

Bezoekers mogen op dit eiland geen auto meebrengen; alleen inwoners en bedrijven hebben een ontheffing. Uw auto blijft op de vaste wal in de parkeergarage bij de veerhaven staan. Dat is de kern van waarom dit eiland anders aanvoelt dan de andere. Dit artikel behandelt die autoluwe kant, met veerprijzen, fietshuur, afstanden en wat dat in de praktijk betekent.

Er wonen ongeveer 1.100 mensen op veertig vierkante kilometer

Het eiland meet ongeveer 40 vierkante kilometer land en telt rond de 1.100 inwoners, die vrijwel allemaal in het enige dorp aan de oostkant wonen. Daarmee is dit de dunstbevolkte gemeente van Nederland. Dat merkt u meteen: buiten het dorp is er geen bebouwing, geen verlichting en vrijwel geen geluid. Toegang tot de duinen en het strand is gratis; parkeren speelt hier geen rol, want er is niets om te parkeren.

Een fiets is hier geen keuze maar vervoer

Over het eiland ligt ongeveer 40 kilometer fietspad, verhard en grotendeels autovrij. Van het dorp naar de westelijke punt is het 12 kilometer. Fietsen huren kost 8 tot 14 euro per dag; verhuurders bezorgen bij uw huisje of staan bij de haven. Er rijdt daarnaast een busje tussen het dorp en enkele punten. Reken op anderhalf uur naar het westelijke eindpunt en terug, meer als het waait, want dat is hier het enige hoogteverschil.

Driekwart van het eiland is natuurgebied

Het grootste deel van het eiland bestaat uit duinen, kwelders en aangeplant dennenbos die als natuurgebied worden beheerd; alleen rond het dorp is bebouwing. Toegang tot de paden is gratis. Delen zijn in het broedseizoen van april tot half juli afgesloten, en dat wordt met borden aangegeven. Honden moeten in die maanden overal aan de lijn. Reken op wandelingen van 3 tot 12 kilometer over zandpaden en door bos.

Het dorp aan de oostkant is het enige dat er is

Alle voorzieningen zitten in dat ene dorp: de supermarkt, de bakker, de restaurants, de huisarts en de haven. Er is geen tweede kern en geen winkel elders op het eiland. Rondlopen kost niets; het dorpsmuseum in het oudste huis uit 1575 vraagt enkele euro's en is van dinsdag tot zaterdag open. Praktisch: doe uw boodschappen in het dorp, want onderweg naar het westen komt u niets tegen behalve één horecapunt halverwege.

De westelijke helft is deels militair schietterrein

De westelijke punt bestaat uit een kale zandvlakte van ongeveer 2.000 hectare die door de luchtmacht als schietterrein wordt gebruikt. Op oefendagen is het afgesloten en staan er rode vlaggen. Let op: er wordt met scherp geoefend en er wordt op gecontroleerd. Op vrije dagen mag u er lopen; er rijdt ook een rupsvoertuig heen dat rond de 20 euro per persoon kost. Kijk de oefendagen na bij de veerdienst voordat u die kant op gaat.

Dit is een van de donkerste plekken van het land

Doordat er nauwelijks straatverlichting is, geen doorgaand verkeer rijdt en de vaste wal 20 kilometer verderop ligt, hoort de nachtelijke hemel hier volgens metingen tot de donkerste van Nederland. Kijken kost niets. De beste maanden zijn september tot maart, wanneer het vroeg donker wordt. Fiets een kilometer het dorp uit, doe uw licht uit en laat uw ogen twintig minuten wennen; een gewone zaklamp maakt dat effect in één keer ongedaan.

De veerboot bepaalt uw dagindeling

De boot vanaf de vaste wal doet er anderhalf uur over; de sneldienst een half uur tot drie kwartier. Er varen enkele afvaarten per dag, met de laatste in de vroege avond. Een retour kost 30 tot 40 euro per persoon; een fiets meenemen kost extra. Praktisch: als u de laatste boot mist, staat u vast, want er is geen alternatief. Reserveer in het hoogseizoen vooruit en houd rekening met annuleringen bij storm, die hier enkele keren per winter voorkomen.

Praktisch

De veerhaven op de vaste wal ligt op anderhalf tot twee uur van de Randstad; er rijdt een trein tot aan de haven. Parkeren aan de wal kost 8 tot 15 euro per dag en moet in het hoogseizoen vooruit worden geboekt. Mei, juni en september geven 15 tot 22 graden en de meeste zon. In juli en augustus zijn de huisjes maanden vooruit verhuurd. In het najaar en de winter is het hier stil, waait het hard en is het aanzienlijk goedkoper; een deel van de horeca sluit dan enkele weken.