Wandelen en fietsen in de bergen van Tsjechië

Tsjechië heeft 40.000 kilometer gemarkeerd wandelpad

Tsjechië is omringd door middelgebergte en heeft daar sinds 1889 een landelijk netwerk van gemarkeerde paden overheen gelegd. Volgens de wandelvereniging die het onderhoudt gaat het inmiddels om ruim 40.000 kilometer, met markeringen in vier kleuren op bomen en palen. Dat systeem maakt wandelen hier eenvoudig: de kleuren staan op elke kaart en op elke wegwijzer, met looptijden erbij. Dit artikel behandelt de bergen van west naar oost, met hoogtes, prijzen en seizoenen.

De Sněžka in het Reuzengebergte haalt 1.603 meter

Op de Poolse grens in het noorden ligt het Krkonoše, het Reuzengebergte, met de kegelvormige Sněžka van 1.603 meter waarover de landsgrens precies loopt. Boven de boomgrens ligt hoogveen dat als beschermd gebied geldt, en in het Labský důl ontspringt de Elbe. Vanuit Pec pod Sněžkou aan de voet gaat een kabelbaan in twee stukken naar boven; een retour kost 500 tot 700 kronen. Lopend ben je er in tweeënhalf tot drie uur, met 900 meter stijging. Let op: het waait op de top vrijwel altijd hard en de temperatuur ligt er 8 tot 10 graden lager dan in het dal. Špindlerův Mlýn is het tweede steunpunt.

De Šumava in het zuidwesten is het grootste nationale park

Langs de Duitse en Oostenrijkse grens ligt het Šumava-gebergte, een bosgebied van ongeveer 680 vierkante kilometer dat sinds 1991 nationaal park is. Het sluit aan op het Beierse Woud aan de andere kant van de grens en vormt daarmee het grootste aaneengesloten bosgebied van Midden-Europa. Toegang is gratis. Er liggen gletsjermeertjes onder steile wanden, bereikbaar via wandelingen van 3 tot 6 kilometer, en het oerbos van Boubín dat sinds 1858 niet meer is gekapt. Rond het Lipnomeer verderop loopt een fietspad van tientallen kilometers, vlak en verhard, dat ook met kinderen te doen is.

De Adršpach-rotsen worden 100 meter hoog

Bij de Poolse grens staat bij Adršpach een woud van zandsteenzuilen tot ongeveer 100 meter hoog, met paden die door spleten van amper een meter breed lopen en met trappen tussen de rotsen door. Entree kost 200 tot 250 kronen per volwassene en het terrein is doorgaans van april tot oktober van acht tot zes open; delen zijn in de winter gesloten wegens ijsval. Reken op drie uur voor de lange lus. Let op: in juli en augustus staat er in het smalle deel een rij, dus kom voor negen uur.

In het Moravisch Karstgebergte ligt de Macocha-kloof van 138 meter

Ten noorden van Brno ligt een kalkgebied met honderden grotten, waarvan enkele te bezoeken zijn. De route door de Punkva-grotten gaat deels lopend en deels per boot over een ondergrondse rivier, en eindigt onder in de Macocha-kloof, een ingestorte grot van 138 meter diep. Entree kost 250 tot 350 kronen en de tijdvakken moeten vooraf online worden geboekt; dat is geen aanbeveling maar een voorwaarde, want ter plaatse is doorgaans niets meer vrij. Het is er 8 graden, dus neem een jas mee. Reken op anderhalf uur ondergronds.

Het Ertsgebergte heet niet het IJzergebergte

De lange bergrug in het noordwesten heet het Ertsgebergte en dankt zijn naam aan de erts- en tinmijnbouw die er sinds de middeleeuwen is bedreven; dat mijnbouwlandschap staat sinds 2019 op de UNESCO-werelderfgoedlijst. Er bestaat ook een IJzergebergte, maar dat ligt honderd kilometer zuidelijker en is veel lager. Wandelen en fietsen kosten niets. De kam ligt tussen 800 en 1.200 meter en is licht glooiend, wat er in de winter een langlaufgebied van maakt met loipes van tientallen kilometers. Oostelijker liggen het Jizera-gebergte met de Smrk bij Liberec en Jablonec nad Nisou, en het Jeseníky-gebergte met de Praděd van 1.491 meter.

Zuid-Moravië heeft fietsroutes door de wijngaarden

In het zuidoosten rond Znojmo liggen vrijwel alle wijngaarden van het land. Er ligt met de Moravische Wijnroute een net van bewegwijzerde fietsroutes van meer dan duizend kilometer doorheen, langs wijndorpen met rijen wijnkelders in de heuvelrand. Fietsen huren kost 300 tot 500 kronen per dag. Proeven in een kelder kost 150 tot 400 kronen. Het terrein is glooiend en de etappes zijn 25 tot 50 kilometer. September is oogstmaand met feesten in de dorpen, en dan zijn de accommodaties het snelst vol.

Het Boheems Paradijs is sinds 1955 beschermd

Op een uur rijden van Praag ligt het Boheems Paradijs, een landschap van zandsteenrotsen, burchtruïnes en bossen dat in 1955 als eerste van het land tot beschermd landschapsgebied werd verklaard en nu ook een UNESCO Global Geopark is. Wandelen is gratis; burchten als Trosky kosten 100 tot 200 kronen entree en zijn van april tot oktober open, doorgaans van negen tot vijf. De routes zijn 5 tot 15 kilometer met weinig hoogteverschil. Dit is het gebied voor wie geen bergtocht wil maar wel rotsen en uitzicht: met de trein vanaf Praag ben je via Turnov of Jičín in ruim een uur ter plaatse.

Praktisch

Vanuit Nederland rijd je in acht tot tien uur naar de bergstreken, of je vliegt in anderhalf uur op Praag en huurt een auto. Tsjechië betaalt met de kroon en niet met de euro; pinnen kan overal, maar in berghutten wordt vaak contant afgerekend. Mei tot september geeft 18 tot 27 graden in de dalen en 10 tot 18 graden op de kammen. In juli en augustus zijn de bekendste rotsgebieden vol; juni en september zijn rustiger. Van december tot maart liggen de bergen onder de sneeuw en zijn wandelpaden onbegaanbaar zonder de juiste uitrusting.