Foto: Christina & Peter / Pexels
Het Bolsenameer is met ongeveer 113,5 vierkante kilometer het grootste vulkanische meer van Europa. Het is op zijn diepste punt rond de 151 meter en ligt op 305 meter hoogte, in het noorden van de provincie Viterbo.
De vorm verklaart zich uit het ontstaan. Meer dan 300.000 jaar geleden zakte na zware uitbarstingen de bodem in en bleef er een caldera achter, die zich in de loop van duizenden jaren met regenwater vulde. De twee eilanden in het meer, Bisentina en Martana, zijn de toppen van latere vulkaanheuvels die boven het water uitsteken.
Het stadje dat een kerkelijk feest zijn naam gaf
Foto: Anna Frame / Pexels
In 1263 hield een priester uit Praag op doorreis naar Rome halt in Bolsena. Volgens de overlevering twijfelde hij aan de leer over de eucharistie en verscheen er tijdens zijn mis in de kerk van Santa Cristina bloed op het altaardoek.
Paus Urbanus IV zat op dat moment in Orvieto, twintig kilometer verderop. Hij liet de relikwie daarheen brengen en stelde in 1264 het feest van Corpus Domini in voor de hele kerk. Let op dat het doek dus niet in Bolsena ligt maar in de dom van Orvieto, sinds 1338 in een reliekschrijn van Ugolino di Vieri.
Wat er in Bolsena zelf van te zien is
In de basiliek van Santa Cristina staat het altaar waar het gebeurd zou zijn. Dat is in de eerste helft van de zestiende eeuw verplaatst naar het voorportaal van de ondergrondse kerk, die aansluit op een catacombe uit de vroegchristelijke tijd.
Dat ondergrondse deel is het interessantste van het complex en veel bezoekers lopen eraan voorbij omdat ze het bovenkerkje al gezien hebben. Houd er rekening mee dat de catacombe alleen met een rondleiding toegankelijk is en dat het er ook in augustus koel is.
De burcht boven het stadje is nu een museum
Foto: Dmitry Romanoff / Pexels
De Rocca Monaldeschi della Cervara dateert uit de dertiende eeuw en staat op de heuvel boven de oude kern. Sinds 1991 zit er het streekmuseum van het Bolsenameer in, met vondsten uit de Etruskische en Romeinse tijd en een aquarium met de vissen die in het meer leven.
Dat aquarium is een uitkomst met kinderen, want het is een van de weinige binnenactiviteiten aan het meer. Kinderen tot zes jaar komen er gratis in. De openingstijden verschillen per seizoen en er zit buiten de zomer een middagpauze in, dus check ze op de dag zelf.
Onder de Romeinse stad ligt een Etruskische
Even buiten het huidige stadje ligt het opgravingsterrein van de Romeinse stad Volsinii, blootgelegd tussen 1961 en 1982. De Romeinen verwoestten in 264 voor Christus de Etruskische stad en stichtten hun eigen versie aan het meer.
Onder de Romeinse resten hebben archeologen drie archaïsche Etruskische heiligdommen aangetroffen. Waar de Etruskische voorganger precies lag, bij Orvieto of hier, is onder geleerden nog steeds niet beslecht.
De oude kern loopt omhoog, de nieuwe ligt aan het water
Bolsena bestaat uit twee delen die niet op elkaar lijken. Het middeleeuwse stadje ligt tegen de helling rond de burcht, met steile straatjes en poorten. Het deel aan het water is jonger en heeft de promenade, de haven en de stranden.
Dat is praktisch om te weten bij het kiezen van een huis. Het hoogteverschil tussen de haven en de burcht is ruim tachtig meter. Boven zit u in de historische kern maar loopt u tien tot vijftien minuten omhoog met uw boodschappen. Beneden zit u aan het water maar in het drukste deel van de zomer ook in het lawaai van de promenade.
Het water is donker en dat komt door de bodem
De stranden rond het meer bestaan uit fijn zwart vulkanisch zand en kiezel, geen wit zand. Het water zelf staat bekend als een van de schoonste van de grote Italiaanse meren, mede doordat er geen zware industrie aan ligt.
In juli en augustus is het water aangenaam, in juni nog fris. Let op de middagwind. Het meer ligt open en vanaf een uur of twee steekt er vaak een stevige bries op, wat prettig is voor zeilers en vervelend voor wie met een luchtbedje het water op gaat.
Waar u vandaan komt en waar u heen kunt
De weg langs het meer is de oude Cassia, tegenwoordig de SR2. Orvieto ligt ongeveer 20 kilometer naar het noorden, Viterbo rond de 30 kilometer naar het zuiden en Rome op ruim honderd kilometer.
Er is geen treinverbinding rond het meer en het busvervoer tussen de dorpen is dun, vooral op zondag. Reken erop dat u hier een auto nodig heeft, ook als u in een dorp aan het water slaapt.
Wanneer u komt
Mei, juni en september zijn de prettigste maanden. Het is dan rond de 25 graden, de dorpen zijn rustig en de horeca is open.
In juli en augustus komen er veel Italiaanse vakantiegangers en Romeinen in het weekend, en dan staan de stranden vol. In de winter is het rond het meer stil en sluit een deel van de restaurants; wat openblijft richt zich op de eigen bewoners.