Nationaal Park Krka, zwemmen bij watervallen

Zwemmen bij de grote waterval mag niet meer

Wie op foto's mensen ziet zwemmen onder de Skradinski buk, kijkt naar een oude afbeelding. Volgens de parkregels is zwemmen daar sinds 1 januari 2021 verboden, en dat verbod wordt gehandhaafd. De reden is dezelfde als bij de Plitvicemeren: de drempels waar het water overheen valt zijn geen rotsen maar levende kalkafzettingen die door duizenden zwemmers stukgaan. Dit stuk legt uit waar je dan wel mag zwemmen en wat je in het park kunt doen. Kroatië rekent sinds 2023 in euro's.

Waar je wel het water in mag

Zwemmen is toegestaan op aangewezen plekken bij de Roški slap, verder stroomopwaarts, en bij de locaties Stinice en Pisak. Dat kan van juni tot en met september, buiten die maanden niet. Die plekken liggen ruim 10 kilometer verder van de hoofdingang dan Skradinski buk en zijn daardoor rustiger. Reken erop dat je er met de auto of met een parkboot naartoe moet en dat het een aparte dagplanning vraagt; bij de Roški slap ligt een parkeerterrein en lopen trappen naar het water.

Wat een kaartje kost verschilt per seizoen

In de zomermaanden betaalt een volwassene ongeveer 40 euro entree. In het voor- en najaar is dat rond de 20 euro en in de winter rond de 7 euro; kinderen betalen minder en onder de zeven jaar niets. Dat is een groot verschil, en het is de belangrijkste reden om buiten juli en augustus te gaan. Bij het kaartje zit bovendien de boottocht vanaf Skradin in, wat je anders apart zou moeten betalen.

Er zijn twee hoofdingangen en die werken anders

Vanaf Lozovac rijd je naar een parkeerterrein boven op de rand en ga je met een pendelbus naar beneden. Vanaf Skradin vaar je met een boot het dal in, en die vaart is bij de entree inbegrepen. De boot vanaf Skradin doet er ongeveer 25 minuten over en is de aangenaamste aankomst, want je vaart tussen de oevers door naar de watervallen toe. Let op dat je in het hoogseizoen tot een uur op die boot kunt wachten; wie haast heeft, neemt Lozovac.

Waarom die drempels zo breekbaar zijn

Het water van de Krka zit vol opgeloste kalk. Mossen, algen en bacteriën vangen die kalk op en zetten hem af op hun eigen weefsel, waardoor er laag over laag een poreuze steensoort ontstaat: travertijn. Die drempels groeien volgens de parkdienst maar 1 tot 3 centimeter per jaar. Wat honderden voeten in één zomer kapot trappen, heeft tientallen jaren nodig om terug te komen. Dat is de hele verklaring achter het zwemverbod, en het is geen bureaucratie.

Wat je er dan wel doet

Langs de watervallen loopt een houten vlonderpad van ongeveer 2 kilometer dat langs de hele reeks cascades voert, met uitzichtpunten op de grootste; Skradinski buk valt over zeventien drempels in totaal ongeveer 46 meter omlaag. Bij het pad staan oude watermolens die met de kracht van het water werkten en die nog draaien. Verder stroomopwaarts ligt de Roški slap met zijn eigen molens, en in het meer daarvoor het eilandje Visovac met een franciscaner klooster uit de vijftiende eeuw, dat je per boot bereikt voor een meerprijs van 15 tot 20 euro. Reken voor het hele park op een volle dag en op ongeveer 25 kilometer tussen de uiterste punten.

Het is hier heet en er is weinig schaduw

Het dal ligt laag en in juli en augustus loopt de temperatuur op tot boven de 35 graden. Op de vlonderpaden is nauwelijks schaduw en de houten planken kaatsen de hitte terug. Neem per persoon minstens anderhalve liter water mee en ga voor 10.00 uur of na 16.00 uur het pad op. In de middaguren staat het bovendien vol, want dan komen de bussen uit Split en Šibenik aan. Honden mogen aangelijnd mee, maar niet in de boten.

Hier stond in 1895 een van de eerste waterkrachtcentrales ter wereld

Bij de Skradinski buk ging op 28 augustus 1895 de centrale Jaruga in bedrijf, die wisselstroom naar Šibenik bracht; die stad kreeg daarmee als een van de eerste ter wereld openbare straatverlichting op wisselstroom, enkele dagen na de centrale bij de Niagara. Van die geschiedenis is bij de watervallen een tentoonstelling gemaakt, die bij de entree is inbegrepen. Verder stroomopwaarts liggen het Servisch-orthodoxe Krka-klooster en de resten van het Romeinse legerkamp Burnum met een amfitheater; die twee zijn apart toegankelijk en met de auto te bereiken.

Wanneer je gaat

Mei, juni en september zijn de beste maanden: de watervallen voeren dan nog voldoende water, het is niet te heet en je betaalt de helft van het zomertarief. In april is het waterdebiet het hoogst. In juli en augustus staat het water het laagst, is het het heetst en betaal je het meest; koop je kaartje dan vooraf online met een tijdslot, want het aantal bezoekers per uur is beperkt. Vanuit Split is het ongeveer 80 kilometer naar Skradin, ruwweg een uur rijden, vanuit Šibenik een klein halfuur; parkeren bij Lozovac is betaald. In de winter kost het park 7 euro, maar dan varen de boten niet en zijn delen van de paden gesloten.