Wandelen en skiën in Hemsedal en Geilo

Hemsedal en Geilo liggen in hetzelfde dal en trekken ander publiek

Beide plaatsen liggen in Hallingdal, ongeveer 60 kilometer uit elkaar, en beide leven van de sneeuw. Maar Hemsedal is het steilste en het luidruchtigste, en Geilo het vlakste en het rustigste. Dat verschil bepaalt welke van de twee bij je past. Dit artikel zet ze naast elkaar voor zowel de winter als de zomer, met hoogtes, prijzen in kronen en reistijden.

Hemsedal heeft het meeste hoogteverschil

Hemsedal Skisenter gaat tot de Totten op ongeveer 1.450 meter en heeft een verval van ruim 800 meter, het grootste van Zuid-Noorwegen. Er liggen zo'n vijftig afdalingen, verdeeld over het hoofdgebied en Havsdalen, met een deel dat steil genoeg is om ook voor gevorderde skiërs interessant te blijven; de Skogshorn erachter is het domein van de toertochtgangers. Het seizoen loopt hier van november tot begin mei en is daarmee een van de langste van het land. Een dagpas kost grofweg 550 tot 700 kroon en materiaalhuur ongeveer 400 kroon per dag; reken op elf tot twaalf kroon per euro. Skischolen bieden lessen vanaf ongeveer 700 kroon per uur voor een privéles.

Geilo is vlakker en gericht op gezinnen

Geilo Skisenter ligt aan weerszijden van het dal, met Vestlia aan de ene en Geilolia aan de andere kant, de top rond 1.180 meter en een kleiner verval. De pistes zijn overwegend blauw en rood, met brede stukken waar je kunt oefenen zonder dat het meteen steil wordt. Daar staat tegenover dat gevorderde skiërs er na een paar dagen op uitgekeken raken. Voor wie met kinderen komt of net begint, is dat juist het argument om hier te zitten. Een dagpas ligt rond de 500 tot 600 kroon en de plaats zelf heeft supermarkten, een station aan de Bergensbanen en meer voorzieningen dan een gewoon skidorp.

Het langlaufnet is groter dan het alpine gebied

Rond Geilo liggen honderden kilometers geprepareerde loipes, over de Ustedalsfjorden in het dal en het aangrenzende hoogplateau richting Ustaoset. Een deel daarvan is verlicht, wat in december en januari uitmaakt, want dan is het maar een uur of zes licht. Langlaufmateriaal huur je voor ongeveer 250 tot 350 kroon per dag. Voor wie het nooit heeft gedaan: dit is de manier waarop Noren zelf de winter doorbrengen, en op de vlakke sporen is het binnen een dag te leren. Let op: bij min vijftien en wind op het open plateau is het serieus koud; kleed je in lagen en houd gezicht en vingers in de gaten.

Achter Geilo begint het grootste hoogplateau van Europa

De Hardangervidda beslaat ongeveer 8.000 vierkante kilometer en ligt grotendeels boven de boomgrens, op 1.100 tot 1.400 meter. Het Hardangervidda Nationalpark daarin is met ruim 3.400 vierkante kilometer het grootste van Noorwegen. Er leeft de grootste populatie wilde rendieren van Europa, die over het plateau trekt. In de zomer lopen er gemarkeerde routes met hutten op een dagmars van elkaar; in de winter is het terrein voor ervaren toertochtgangers. Toegang is gratis, maar dit is geen gebied om zonder kaart, kompas en weerbericht in te lopen.

In de zomer is de Prestholtstien het bekendste pad

Boven Geilo rijst de Hallingskarvet abrupt uit het plateau op, een bergkam van ruim 35 kilometer lang. Naar de rand daarvan loopt de Prestholtstien, een pad waarvan een groot deel als stenen trap is aangelegd door Nepalese sherpa's die daarvoor speciaal zijn ingevlogen. De klim is ongeveer 4 kilometer met 700 hoogtemeters en kost twee tot drie uur omhoog. Boven sta je bij het Prestholtskardet op ruim 1.700 meter met zicht over het hele plateau. Het pad is door die trap ook bij nat weer goed begaanbaar, wat in dit klimaat scheelt. Vertrek vroeg, want boven kan het weer snel omslaan.

Bij Hemsedal ligt de Rjukandefossen vlak langs het pad

Ten noorden van het dorp, bij Tuv, stort de Rjukandefossen over verschillende trappen naar beneden, met een pad en een hangbrug er vlak langs. Het is een korte wandeling van een half uur vanaf de parkeerplaats, gratis toegankelijk. De waterval is op zijn krachtigst in juni, wanneer de sneeuw op de hoogvlakte smelt; in augustus is het aanzienlijk minder water. Verder rond Hemsedal liggen zomerroutes van 5 tot 20 kilometer, met kabelbanen die in juli en augustus een deel van de klim overnemen.

Het verschil zit ook in de avonden

Let op: Hemsedal heeft een uitgesproken uitgaanscultuur, met bars die tot laat draaien en accommodaties die daar dicht op zitten. Dat is voor de een de reden om te komen en voor de ander de reden om het te vermijden; in het hoogseizoen draaien de bars tot twee of drie uur 's nachts. Volgens de plaatselijke ondernemers is Geilo 's avonds beduidend rustiger, met restaurants en een enkel café maar zonder de rest. Wie met jonge kinderen komt en wil slapen, boekt in Geilo of aan de rand van Hemsedal. Vraag bij het boeken naar de afstand tot het centrum; op meer dan een kilometer merk je er weinig van, en dat zegt hier meer dan de sterren.

Praktisch

Geilo ligt aan de Bergensbanen tussen Oslo en Bergen, met een reistijd van ongeveer drie en een half uur vanaf Oslo; dat maakt het zonder auto goed bereikbaar. Hemsedal heeft geen station en vraagt een autorit van ongeveer drie uur vanaf Oslo of een busverbinding. Noorwegen betaalt met kronen en is duur: een eenvoudige maaltijd kost 250 tot 400 kroon, dus zelf koken scheelt aanzienlijk. Het winterseizoen loopt van december tot april, het wandelseizoen van eind juni tot september. In mei en oktober is er weinig te doen: de liften staan stil, de paden zijn nat en veel accommodaties zijn dicht.