Bezoek de oudste universiteit van Portugal en de Joanina-bibliotheek

De universiteit van Coimbra is een bezoek aan zeven eeuwen

De oudste universiteit van Portugal, gesticht in 1290 en sinds 2013 werelderfgoed, is geen campus maar een koninklijk paleis op een heuvel: binnenplaatsen, kapellen, examenzalen en als kroon de Joanina-bibliotheek, een van de mooiste barokke bibliotheken ter wereld. Dit artikel loopt het bezoek praktisch door. De kern van het advies: dit is geen museum om binnen te lopen maar een bezoek om te plannen, met tijdsloten, routes en een paar geheimen die de rondgang veel rijker maken.

Zo werken de tickets en tijdsloten

Volgens de universiteit kost het volledige ticket met bibliotheek 12,50 euro; wie alleen paleis, kapel en zalen wil, betaalt 7 euro, en de klim naar de klokkentoren kost 2 euro extra. De bibliotheek werkt met tijdsloten om de 20 minuten voor telkens 60 bezoekers. Boek online en kies een ochtendslot: dan combineert u koel licht op de binnenplaats met een rustige rondgang. Wie zonder reservering komt, koopt het eerstvolgende vrije slot bij de kassa en vult de wachttijd met de zalen; ook dat werkt, buiten de topweken.

De Joanina is barok op zijn overweldigendst

De bibliotheek, vanaf 1717 gebouwd onder koning João V, stapelt drie zalen goud, chinoiserie en exotisch hout op elkaar, met tienduizenden banden achter vergulde traliewerken. Praten mag zacht, fotograferen niet; de stilte hoort bij het gebouw. Het beroemdste detail vliegt: een kolonie dwergvleermuizen bewaakt de boeken al eeuwen tegen insecten, en elke avond dekken de conservatoren de tafels af tegen de sporen van hun nachtdienst. Onder de pronkzalen wacht bovendien de academische gevangenis, het vroegere cachot voor studenten.

De rest van de heuvel maakt het verhaal af

Het ticket opent meer dan de bibliotheek: de Sint-Michielskapel met haar orgel vol trompetten, de grote examenzaal met portretten van koningen en de wandelgangen waar de professoren nog dagelijks passeren. De universiteit is geen decor; er wordt gewoon gestudeerd. Sluit af op het belvedère van de binnenplaats, met de Mondego en de daken onder u, en let op de studenten in cape; hun linten verraden per kleur de faculteit. In mei verbranden de afstudeerders die linten in het beroemdste studentenfeest van het land.

Rond de heuvel liggen de logische vervolgstappen

Direct onder de universiteit begint de oude bovenstad: steegjes, republiekhuizen van studenten en de romaanse oude kathedraal waar de fado's avonds tegen de gevel klinken. Het nationale museum Machado de Castro, met zijn complete Romeinse keldergalerij onder de zalen, ligt op nog geen 200 meter lopen. Wie de academische dag wil verlengen, daalt af naar de botanische tuin die de universiteit al sinds 1772 onderhoudt: terrassen, serres en bomen van over de hele wereld, gratis toegankelijk, zo'n 500 meter afdalen vanaf de heuveltop en heerlijk schaduwrijk na de zonnige binnenplaats.

Praktisch bij het bezoek

Reken op een halve dag voor heuvel plus bibliotheek, en op trappen: de heuvel is steil en de keien zijn glad gesleten, dus stevige zolen zijn het halve comfort. Water en schaduw zijn boven schaars; neem een fles mee. Houd er rekening mee dat de bibliotheekbezoeken strak op tijd lopen; wie zijn slot van 20 minuten mist, sluit achteraan. Grote tassen moeten in de kluisjes, en de toren is niets voor wie slecht ter been of hoogtevrezend is; het belvedère beneden geeft een prima alternatief.

Wanneer u gaat

Oktober tot en met april is de rustige studietijd, met de bibliotheek op haar stilst en de stad op haar echtst; mei brengt het lintenfeest en de jacaranda's, en dat is sinds generaties de mooiste en drukste week van het jaar; de sloten van 12,50 euro verkopen dan dagen vooruit uit. In juli en augustus vullen de tijdsloten snel; boek dan dagen vooruit en kies het eerste ochtendslot. Het gebouw zelf kent geen seizoen; goud glanst bij elk weer, en de vleermuizen houden geen vakantie.