Wandelen naar de Drei Weieren of door het wildpark

De Drei Weieren boven Sankt Gallen zijn gegraven voor de textielindustrie

Op de Freudenberg ten zuiden van de stad liggen de Mannenweier, de Buebenweier en de Chrüzweier, drie kunstmatige waterpartijen die in de zeventiende eeuw zijn aangelegd om water te leveren aan de bleekvelden en ververijen in het dal. Toen die industrie verdween, werden ze zwemvijvers; even verderop ligt de Dreilindenweier als vierde. In de jaren twintig kwamen er badhuizen bij, die nu als monument beschermd zijn. Dit artikel gaat over die vijvers, over het Wildpark Peter und Paul ernaast en over hoe je er komt, met prijzen in franken en klimtijden.

Je klimt erheen in een half uur, of je neemt de Mühleggbahn

Vanaf het centrum loopt een pad met trappen door de wijk omhoog naar de rand van de heuvel; dat is ongeveer 150 hoogtemeters en kost twintig tot dertig minuten. Onderweg passeer je houten huizen en tuinen uit de tijd dat de fabrikanten hier bouwden. Wie de klim wil overslaan, neemt de Mühleggbahn, het kabelspoortje dat sinds 1893 rijdt en dat je in enkele minuten naar Dreilinden brengt voor een paar frank. Reken op ongeveer 0,95 euro per frank. Boven aangekomen is het nog tien minuten lopen naar de eerste vijver.

Zwemmen is gratis en het water is niet behandeld

De vijvers zijn vrij toegankelijk en er wordt niet gechloreerd; het water komt uit bronnen en beken op de heuvel. In juli en augustus haalt het 20 tot 24 graden, in juni aanzienlijk minder. Bij de Mannenweier en de Buebenweier staan houten badhuizen met kleedhokjes, terrassen en duikplanken; die zijn in het zomerseizoen bemand en gratis of tegen een kleine bijdrage toegankelijk. Let op: het water is troebeler dan een zwembad en de bodem is modderig. Dat hoort erbij en zegt niets over de kwaliteit.

Vanaf de rand kijk je over de stad en het dal

De vijvers liggen op ongeveer 800 meter hoogte, op een terras aan de rand van de helling, waardoor je vanaf de oever recht over Sankt Gallen kijkt met de torens van het Stiftsbezirk in het midden. Bij helder weer zie je het Alpstein erachter, met de Säntis van 2.502 meter als hoogste punt. Er lopen paden langs alle drie de vijvers en verder de Freudenberg op; een rondje is ongeveer 4 kilometer en vlak zodra je boven bent. Op zomeravonden zit de rand vol met inwoners; op een doordeweekse ochtend heb je het grotendeels voor jezelf.

Het Wildpark Peter und Paul bestaat sinds 1892

Aan de noordkant van de stad, op de Rotmonten, ligt het Wildpark Peter und Paul: inheemse dieren in ruime verblijven tegen de helling, met steenbokken, gemzen, edelherten, damherten en wilde zwijnen. Het werd in 1892 door de plaatselijke verfraaiingsvereniging aangelegd en is sindsdien in gebruik. Toegang is gratis en het park is dag en nacht toegankelijk, al zijn de dieren in de ochtend en de late middag het actiefst. Er loopt een pad met stijgingen doorheen; reken op anderhalf uur. Voedertijden staan bij de ingang aangegeven en zijn het beste moment om te komen.

De steenbokken zijn hier het hoogtepunt, en dat is geen toeval

In een groot verblijf tegen de rotswand leeft een groep alpensteenbokken. Die waren rond 1900 buiten het Italiaanse Gran Paradiso vrijwel uit de Alpen verdwenen, en volgens de parkgeschiedenis begon het herstel hier: in 1906 kwamen de eerste jonge dieren, uit Italië weggesmokkeld, in dit park terecht, en vanuit de nakomelingen is de soort in Zwitserland opnieuw uitgezet. Ze klimmen bij voorkeur hoog en zijn daardoor vaak op de rotsrand te zien in plaats van bij het hek. Neem een verrekijker mee. Voer geen dieren: er staan borden en het is verboden, omdat het maag- en darmproblemen geeft en dieren aan mensen laat wennen.

Beide heuvels zijn met elkaar te combineren

Tussen de Drei Weieren en het wildpark loopt een route over de rand van het dal van ongeveer 6 kilometer, met een afdaling en een klim ertussen. Bij elkaar is dat met stops een dag, met ongeveer 250 hoogtemeters klimmen. Wie verder wil: westelijk van de stad loopt een pad het Sittertal in, waar het spoorviaduct over de Sitter 99 meter boven de rivier hangt, het hoogste van Zwitserland. Onderweg passeer je uitkijkpunten en bospaden. Wie de hele lus te lang vindt, doet er één per dag en gebruikt het openbaar vervoer voor de terugweg; bussen rijden tot vlak bij beide ingangen. Een dagkaart voor het stadsvervoer kost enkele franken.

Beneden in de stad staat een barokke bibliotheek

Het Stiftsbezirk in het centrum staat sinds 1983 op de werelderfgoedlijst. De Stiftsbibliothek erin werd tussen 1758 en 1767 door Peter Thumb gebouwd en bewaart rond de 170.000 banden, waaronder ruim 2.000 middeleeuwse handschriften uit de tijd dat het klooster een Europees schrijfcentrum was. Je loopt er op vilten pantoffels overheen om de houten vloer te sparen, en fotograferen mag er niet. Entree kost rond de 18 frank en de zaal is doorgaans dagelijks open, met kortere tijden in de winter. Het Kunstmuseum aan de Stadtpark is de andere binnenoptie. Voor een regendag na een ochtend op de heuvel is dit de logische tweede helft.

Praktisch

Sankt Gallen ligt in het noordoosten van Zwitserland, op ongeveer een uur met de trein vanaf Zürich en op een kwartier van het Bodenmeer bij Rorschach. Vanuit Nederland rijd je er in zeven tot acht uur naartoe; voor de snelwegen heb je een vignet nodig van 40 frank per jaar. Mei tot september is het aangenaamste seizoen, met 18 tot 25 graden. Het zwemseizoen bij de vijvers loopt van juni tot begin september. Het wildpark en de wandelpaden zijn het hele jaar open; in de winter is het er stil en zijn de dieren in hun wintervacht juist goed te zien.