De mooiste wandelroutes door het historische Brugge

Brugge lopen kan op twee manieren

Je kunt door het centrum dwalen tussen de andere bezoekers, of je kunt het rondje om de stad doen over de oude vesten. Dat tweede is 7 kilometer, kost ongeveer twee uur en je komt er nauwelijks iemand tegen. De meeste bezoekers kennen alleen het eerste. Dit artikel beschrijft beide routes, van de Markt tot de Kruisvest, met hun lengte en hun ondergrond, zodat je weet wat je kiest voordat je begint.

Het rondje om de stad is 7 kilometer

Rond de historische binnenstad ligt volgens het beheerplan van de stad een ovale groenstrook op de plek van de middeleeuwse omwalling, in Brugge de vesten genoemd. Het rondje eromheen is ongeveer 7 kilometer; het uitgezette looparcours meet 8,6 kilometer. De wal is ontstaan bij de tweede stadsuitbreiding aan het eind van de dertiende eeuw en bestond uit aarden wallen met een dubbele gracht. Wat er nu ligt is gras, bomen en water, zonder autoverkeer, en het pad is vlak en verhard. Dit is de aangenaamste wandeling van Brugge en hij staat in geen enkel standaardlijstje.

Onderweg staan vier molens en vier stadspoorten

Op de Kruisvest aan de oostkant staan over een strook van ruim een kilometer achter elkaar de Bonne Chièremolen, de Sint-Janshuismolen, de Nieuwe Papegaai en de Koeleweimolen. Twee ervan zijn te bezoeken voor een paar euro en de Sint-Janshuismolen uit 1770 maalt nog. Van de middeleeuwse stadspoorten zijn er vier overgebleven: de Gentpoort, de Kruispoort, de Ezelpoort en de Smedenpoort. Je passeert ze allemaal als je het hele rondje doet, en ze staan er nog als echte poorten met water eromheen, niet als losse monumenten in een rotonde.

Binnen de vesten is het ongeveer 2 bij 2 kilometer

Het beschermde centrum, dat sinds 2000 op de werelderfgoedlijst staat, beslaat ruwweg 430 hectare en meet van rand tot rand ongeveer 2 kilometer. In de praktijk betekent dat: waar je ook heen wilt, je bent er binnen twintig minuten lopen. Openbaar vervoer binnen de wal is daarmee overbodig en fietsen is op de kasseien vaak minder prettig dan lopen. Reken op ongeveer twintig minuten van het station naar de Markt, of neem de bus als je bagage hebt.

De rustige route loopt door het zuiden

Vanaf het station loop je langs het Minnewater het begijnhof Ten Wijngaerde in, dan via de Walplein en de Mariastraat langs het Gruuthusemuseum, de Onze-Lieve-Vrouwekerk en het Sint-Janshospitaal, over de Bonifaciusbrug en de Dijver naar de Rozenhoedkaai en de Burg. Dat is ongeveer 2 kilometer en je ziet onderweg het water, het groen en de mooiste bruggen. Het is dezelfde afstand als via 't Zand en de Steenstraat en kost ongeveer een halfuur, maar met een fractie van de mensen. Wie met een groep meeloopt vanaf de Markt doet het precies andersom en komt overal in de drukte terecht.

Waar de drukte zit

De menigte beweegt zich over één as: van het station of de parkeergarages via 't Zand en de Steenstraat naar de Markt met het Belfort en de Burg met het stadhuis en de Heilig-Bloedbasiliek. Tussen elf en vier staat het daar vol, en op zomerse zaterdagen loop je er stapvoets. Een straat naast die as is het al rustig: op 100 meter van de Markt halveert het aantal mensen. De Sint-Annawijk aan de oostkant, rond de Jeruzalemkerk van de familie Adornes, ligt nog geen tien minuten van de Markt en voelt als een woonwijk. Daar zitten ook de cafés waar geen menukaart in vier talen hangt. Hetzelfde geldt voor de Langerei en de Potterierei richting het noorden.

Reken op kasseien, overal

Vrijwel het hele centrum ligt op kasseien en die zijn hier niet vlak geslepen. Dat betekent stevige schoenen met een dikke zool en geen hakken, en het betekent dat een koffer op wieltjes over die 430 hectare binnenstad een luidruchtige onderneming wordt. Let op: de stenen worden bij regen glad. Voor een rolstoel of een buggy is het lastig maar niet onmogelijk: de vesten, het Minnewaterpark en de kades langs de reien zijn wel verhard en vlak. De bruggetjes over de reien hebben doorgaans treden, dus plan die eromheen.

Ga vroeg voor het licht

De reien liggen in de vroege ochtend spiegelglad en het licht valt dan schuin over de gevels; dat is het uur waarop vrijwel elke foto van Brugge is gemaakt. Voor achten heb je de Rozenhoedkaai, de Groenerei en de Vismarkt praktisch voor jezelf. 's Avonds gebeurt hetzelfde nog eens, met verlichting op de gevels. In de winter is dat om een uur of vijf en dan is het bovendien rustig; november tot februari is voor wandelaars de beste periode, mits je tegen kou en regen kunt.

Praktische zaken

Parkeren doe je in de ondergrondse garage bij het station, die het goedkoopst is en waar een buskaartje naar het centrum voor alle inzittenden vaak bij de prijs zit; reken op een paar euro voor 24 uur tegen 15 tot 25 euro per dag binnen de wal. De garages bij 't Zand en de Katelijnestraat liggen wel dichter bij de Markt. Neem regenkleding mee, ook in de zomer: op 15 kilometer van de kust valt hier ruim 800 millimeter per jaar, verdeeld over zo'n 200 dagen, en buien komen snel opzetten. Een paraplu werkt in de smalle straten beter dan op de open pleinen, waar het bijna altijd waait.