Wat te doen in Kopenhagen met havens, fietsen en hygge

Fietsen is in Kopenhagen geen tip maar het systeem

Volgens de stad gaat ongeveer 49 procent van de ritten naar werk en school op de fiets, over een net van rond de 385 kilometer fietspad. In de binnenstad waren er in 2016 voor het eerst meer fietsen dan auto's. Dat betekent dat de stad om de fiets heen is ingericht en niet andersom. Voor een bezoeker is dat prettig en tegelijk een valkuil: op een fietspad in Kopenhagen ben je onderdeel van forensenverkeer dat doorrijdt, niet van een toeristische route.

De fietsregels die je moet kennen voordat je opstapt

Je rijdt rechts, houdt de linkerkant vrij voor inhalers en geeft richting aan met je hand omhoog om te stoppen en zijwaarts om af te slaan. Verlichting is na zonsondergang verplicht en daar wordt op beboet. De grootste fout die bezoekers maken is stilstaan op het fietspad om te kijken of te fotograferen; stap af en ga op de stoep staan. Reken erop dat er tussen acht en negen uur 's ochtends om de paar seconden iemand langskomt en dat er hard gebeld wordt. Een fiets huur je voor rond de 15 euro per dag bij Baisikeli of via de app van Donkey Republic, en de stadsfietsen van Bycyklen rekenen per minuut.

Sinds 2002 mag je in de haven zwemmen

Van 1954 tot 2002 was zwemmen in de haven verboden omdat het water te vervuild was. Na een schoonmaakoperatie die jaren duurde, opende op 15 juli 2002 het Havnebadet bij Islands Brygge. Dat is misschien wel de opvallendste verandering die deze stad heeft doorgemaakt: midden in een havengebied spring je vanaf een steiger het water in, gratis, met de skyline om je heen. Er zijn er inmiddels meerdere, zoals de Kalvebod Bølge en het bad bij Fisketorvet, op loopafstand van de Bryggebroen. Ze zijn in de zomer bewaakt en dan ook druk, dus ga voor tien uur of na zes uur.

Nyhavn is gegraven door Zweedse krijgsgevangenen

De gracht is tussen 1670 en 1673 aangelegd als handelshaven voor koning Christian V, en het graafwerk werd gedaan door Zweedse krijgsgevangenen. Hans Christian Andersen woonde er op drie adressen: op nummer 20, waar hij onder meer De prinses op de erwt schreef, twintig jaar op nummer 67 en twee jaar op nummer 18. De gekleurde gevels waar iedereen voor komt zijn dus koopmanshuizen van ruim driehonderd jaar oud.

Die kade is korter dan de foto's doen vermoeden

Nyhavn is een kade van een paar honderd meter aan één kant van een gracht. Je staat er in vijf minuten doorheen en in de zomer schuif je er tussen de mensen door. Wil je hetzelfde beeld zonder de drukte, ga dan naar de andere havendelen: Refshaleøen aan de overkant op het oude scheepswerfterrein, waar in de streetfoodhallen van Reffen wordt gegeten, of naar Nordhavn in het noorden met zijn verbouwde Silo-gebouw. Daar zit je aan hetzelfde water met een kwart van de mensen. De voetgangersbrug Inderhavnsbroen en de fietsbrug Cykelslangen verbinden de oevers.

Tivoli is uit 1843 en toch niet het oudste

Tivoli, het pretpark midden in de stad tegenover Rådhuspladsen, opende in 1843 en geldt als een van de oudste ter wereld. Het oudste is het echter niet: even ten noorden van de stad ligt Bakken, dat sinds 1583 bestaat. Dat verschil is meer dan een weetje. Bakken heeft geen entree en je betaalt alleen voor de attracties die je doet, terwijl je bij Tivoli eerst een toegangskaartje van 155 tot 200 kronen koopt en de ritten daarna nog los afrekent. Met kinderen en een beperkt budget maakt dat uit.

Hygge is een reactie op het licht, niet op de inrichting

In december komt de zon hier pas na half negen op en gaat hij rond half vier weer onder, zo'n zeven uur licht per dag. Wie daar vier maanden in zit, richt zijn huis en zijn avonden anders in. Daar komt het woord hygge vandaan. Het is geen interieurstijl maar een manier om een lange winter door te komen, met kaarsen, lampen op ooghoogte en veel tijd aan tafel; in een boekencafé als Paludan zie je hoe dat eruitziet. In juni, als het tot half elf licht is, merk je er in de stad weinig van.

Reken erop dat het duur is

Kopenhagen is een van de duurste steden van Europa. Een biertje in een café kost al gauw 60 tot 75 Deense kronen, rond de 8 tot 10 euro, en een eenvoudig hoofdgerecht 150 tot 200 kronen. Het goede nieuws is dat het beste hier gratis is: zwemmen in de haven, de parken zoals Kongens Have bij Rosenborg Slot en de Frederiksberg Have, de wachtwissel bij het paleis Amalienborg, de wandeling over de Langelinie-promenade naar de Kleine Zeemeermin en de wijken zelf. In de markthallen van Torvehallerne bij Nørreport Station eet je goedkoper dan aan de kade, en je ontbijt haal je bij een supermarkt.

De metro rijdt dag en nacht

De metrolijnen rijden vierentwintig uur per dag, ook op zondagnacht, en vanaf de luchthaven ben je in ongeveer een kwartier in het centrum. Dat maakt een late aankomst of een vroege vlucht eenvoudig, wat in de meeste Europese hoofdsteden niet zo is. Voor korte afstanden binnen het centrum ben je vaak sneller te voet, want de stad binnen de oude wallen is nog geen twee kilometer breed: van Strøget naar Christianshavn met Vor Frelsers Kirke loop je in een kwartier, en Nørrebro met Assistens Kirkegård en Vesterbro met het Kødbyen liggen er net buiten.

Wanneer je komt

Mei tot en met september is het aangenaamst, met 18 tot 22 graden en lange dagen. Juli en augustus zijn de warmste maanden en dan is zwemmen in de haven ook echt aantrekkelijk, met water rond de 18 graden; aan de oostkant ligt dan het stadsstrand van Amager Strandpark. Van november tot februari is het koud, nat en donker, en dan is dit een stad voor binnen: het Designmuseum Danmark, de cafés en het vroege donker. De hotelprijzen liggen dan het laagst, maar reken op zeven uur daglicht en plan je buitenactiviteiten in dat korte raam.