Wandelen langs de kust van Texel over de mooiste routes

Texel heeft dertig kilometer strand en een nationaal park erachter

De westkant van het eiland is één lange zandkust aan de Noordzee, met daarachter Nationaal Park Duinen van Texel, een duingebied van ongeveer 4.300 hectare dat sinds 2002 die status heeft. Aan de oostkant ligt de Waddenzee, met dijken en slikken. Die twee kanten lopen anders: aan de zeekant waait het en is het open, aan de wadkant is het beschut en gaat het om vogels. Dit artikel behandelt de routes langs beide kusten, met afstanden, seizoenen en de regels die er gelden.

De Slufter loopt bij hoogwater onder

Halverwege de westkust ligt De Slufter, een gat in de duinenrij waardoor de zee bij vloed een vallei van ongeveer 700 hectare in stroomt. Er groeit lamsoor, dat eind juli en in augustus paars kleurt. Vanaf de Sluftertrap loopt het Slufterpad de vallei in. Wandelen is gratis en parkeren bij de opgang kost enkele euro's. Let op, want de vallei loopt bij hoogwater daadwerkelijk onder en de geulen vullen zich snel. Kijk de getijtabel na, blijf op de gemarkeerde route en ga er niet in met opkomend water. In het broedseizoen, van april tot half juli, is een deel afgesloten.

De Hors in het zuiden grenst aan een militair terrein

De zuidpunt bestaat uit De Hors, een zandvlakte van ruim duizend hectare die bij eb kilometers ver doorloopt. Er staat vrijwel niets: geen paden, geen duinen, alleen zand en zeewater. Erachter liggen de Horsmeertjes en de duinvallei Bollekamer. Een rondje is ongeveer 6 tot 8 kilometer en is gratis. Een deel van het gebied hoort bij een militair oefenterrein dat al sinds de jaren dertig in gebruik is en dat afgesloten is wanneer er rode vlaggen wapperen; daar wordt op gecontroleerd en die vlaggen worden niet genegeerd. Neem water mee, want er is nergens iets te koop en je bent hier al gauw twee tot drie uur onderweg. Vanaf de veerhaven bij 't Horntje loop je er in een kwartier naartoe.

De Eierlandse vuurtoren dateert uit 1864

Op de noordpunt bij De Cocksdorp staat de Eierlandse vuurtoren, een rode toren van ongeveer 35 meter uit 1864, met 153 treden naar het balkon. Van boven zie je het eiland, de zee en bij helder weer Vlieland liggen. Entree kost rond de 6 euro en de toren is in het seizoen dagelijks open, buiten het seizoen beperkt. Vanaf de parkeerplaats loopt de Vuurtorenroute van 5 kilometer door de duinen erachter. Bij harde wind gaat het balkon dicht, en dat gebeurt hier regelmatig.

Aan de Mokbaai kijk je naar vogels in plaats van naar zee

De zuidoostkant heeft met de Mokbaai een ondiepe baai waar bij eb slikken droogvallen waarop tienduizenden steltlopers foerageren. Langs de dijk aan de Mokweg staan kijkschermen. Kijken kost niets en kan het hele jaar, en augustus tot oktober is de beste periode, wanneer de trekvogels doortrekken. Neem een verrekijker mee. Het wad zelf mag je alleen met een gids op, want wadlopen is wettelijk geregeld en een tocht kost 20 tot 40 euro per persoon.

In De Geul broedt de grootste lepelaarkolonie van het land

In de natte duinvalleien De Geul in het zuidwesten en De Muy verder noordelijk broeden lepelaars, volgens de boswachters samen de grootste kolonie van Nederland. Vanaf de paden eromheen zie je ze in en uit vliegen, en in het Turfveld ernaast grazen Schotse Hooglanders. Toegang tot de paden is gratis; de kolonies zelf zijn van april tot half juli afgesloten en dan geldt er ook voor honden een strikte aanlijnplicht. Excursies met een boswachter kosten 8 tot 15 euro per persoon. Buiten het broedseizoen zijn de valleien vrij toegankelijk en loop je er rondjes van 4 tot 7 kilometer.

Het Skillepaadje is het oude kerkenpad tussen Oudeschild en Den Burg

Van het havendorp Oudeschild naar Den Burg loopt het Skillepaadje, een pad van ongeveer 4 kilometer dat eeuwenlang werd gebruikt om naar de kerk te lopen, dwars over de akkers en langs de tuinwallen van gestapelde graszoden die op dit eiland de hekken vervangen. Het klimt over de Hoge Berg, met 15 meter het hoogste punt van het eiland. Wandelen kost niets en het pad is het hele jaar begaanbaar, al is het na regen modderig. Reken op een uur enkele reis en de bus terug kost enkele euro's. Dit is de bruikbaarste route bij harde wind, want je loopt grotendeels in de luwte. Verderop staat in Oosterend de Maartenskerk, waarvan de kern uit de elfde eeuw stamt.

De Eierlandse Duinen in het noordoosten zijn het ruigst

De Eierlandse Duinen zijn niet vastgelegd met helm en beplanting, waardoor er stuifplekken en steile hellingen zijn. De paden gaan er op en neer en zijn deels los zand. Rustiger lopen doe je in De Dennen bij Den Burg, waar het Sommeltjespad door het bos voert. Toegang is gratis. Een rondje door de Eierlandse Duinen is 6 tot 10 kilometer en kost door het zand meer tijd dan de afstand suggereert, want reken hier op drie kilometer per uur in plaats van vijf. Blijf op de paden, want de vegetatie herstelt zich hier traag en er broeden grondbroeders tot in juli.

Praktisch

De veerboot vanaf Den Helder doet er twintig minuten over en vaart elk half uur; een voetganger of fietser betaalt enkele euro's retour en een auto met inzittenden rond de 40 euro. Met de trein ben je vanaf Amsterdam in ruim een uur in Den Helder. Mei, juni en september zijn de beste wandelmaanden met 14 tot 22 graden. In augustus en oktober is de vogeltrek op gang, in de winter is het er stormachtig en leeg. Neem altijd een windjack mee, want aan de zeekant staat vrijwel altijd wind en die voelt vijf graden kouder dan de thermometer aangeeft.