Warschau voor geschiedenis- en muziekliefhebbers

De oude binnenstad van Warschau is een naoorlogse herbouw

Wat er nu staat, is tussen 1949 en 1963 opnieuw opgetrokken nadat de stad in de oorlog voor het grootste deel was verwoest. De gevels zijn nagemaakt naar oude tekeningen en achttiende-eeuwse stadsgezichten. Volgens Unesco staat het geheel sinds 1980 op de werelderfgoedlijst, en juist om die herbouw en niet om de ouderdom. Wie dat weet, kijkt anders naar dezelfde straten. Dit artikel behandelt de historische plekken en de muziek, met entreeprijzen, openingstijden en afstanden.

Het museum over de opstand van 1944 vertelt drieënzestig dagen

In een voormalige tramcentrale zit een museum over de opstand die op 1 augustus 1944 begon en drieënzestig dagen duurde, met geluid, film en een nagebouwd rioolstelsel waar u doorheen kruipt. Entree kost rond de 30 zloty en het is doorgaans van woensdag tot maandag open van 10.00 tot 18.00 uur, met op vaste dagen gratis toegang. Reken op drie uur. Het is druk en de route is smal; kom bij opening. Voor kinderen onder een jaar of twaalf is het zwaar materiaal.

Het museum over duizend jaar Joods leven staat op het gebied van het getto

Op de plek waar tussen 1940 en 1943 het getto lag, staat sinds 2013 een museum dat niet de vernietiging als uitgangspunt neemt maar duizend jaar Joods leven in Polen, van middeleeuwse handel tot heden. Entree kost rond de 45 zloty en het is doorgaans van woensdag tot maandag open van 10.00 tot 18.00 uur, met dinsdag als sluitingsdag. Reken op drie uur. Er is een audiotour in het Engels. Voor de deur staat het monument voor de opstand in het getto uit 1948.

Van de gettomuur staan nog twee stukken overeind

Op twee binnenplaatsen in het centrum staan restanten van de bakstenen muur die het getto afsloot, met een plaquette en een kaart. Ze liggen achter woonhuizen en u loopt er zo langs zonder het te weten. Toegang is gratis en de binnenplaatsen zijn doorgaans van 8.00 tot 20.00 uur open; de twee stukken staan 2 kilometer uit elkaar. In het wegdek van de stad zijn daarnaast over kilometers gietijzeren markeringen aangebracht die de omtrek van het getto aangeven. Reken op een uur als u die route deels loopt; er is een gratis kaartje bij de toeristenbalie.

De wijk aan de overkant van de rivier is niet herbouwd

De oostelijke oever werd in 1944 grotendeels gespaard omdat het front daar maandenlang stillag. Daardoor staat daar de echte vooroorlogse stad: bakstenen huurkazernes, binnenplaatsen met kapelletjes en oude fabrieken. Rondlopen kost niets en er rijdt een tram naartoe in tien minuten. In de oude wodkafabriek en een voormalige verffabriek zitten nu musea en cafés. Dit is het deel van de stad dat het minst op bezoekers is ingericht en waar u het duidelijkst ziet hoe Warschau er voor 1939 uitzag.

Het hart van Chopin ligt in een zuil van een kerk in het centrum

De componist stierf in 1849 in Parijs, maar zijn hart werd op zijn verzoek naar Warschau gebracht en is ingemetseld in een pilaar van een kerk aan de koninklijke route. Er hangt een gedenkplaat bij. De kerk is gratis en overdag open. Het museum over zijn leven zit in een paleisje even verderop en kost rond de 25 zloty, van dinsdag tot zondag van 10.00 tot 18.00 uur. Reken op twee uur. In het museum zitten luisterhokjes waar u per compositie kunt kiezen.

In het park worden op zomerse zondagen gratis concerten gegeven

In het grote park in het zuiden staat een beeld van de componist waaronder van half mei tot eind september op zondag twee keer per dag een pianist speelt, doorgaans om 12.00 en 16.00 uur. Toegang is gratis en u zit op het gras of op een bankje; kom een half uur vooraf voor een plek in de schaduw. Het park zelf is 76 hectare, gratis en dag en nacht open, met een paleis op een eiland in de vijver dat apart te bezoeken is voor rond de 30 zloty.

Het hoge gebouw uit 1955 was een geschenk dat niemand kon weigeren

Midden in de stad staat een toren van 237 meter die in 1955 als geschenk van de Sovjet-Unie werd opgeleverd. Over de sloop wordt al decennia gediscussieerd; sinds 2007 is het gebouw een beschermd monument. Het uitzichtterras op de dertigste verdieping, op ongeveer 114 meter, kost rond de 30 zloty en is dagelijks open van 10.00 tot 20.00 uur. Reken op een uur. Het aardige is dat u vanaf daar de enige plek in de stad hebt waar u het gebouw zelf niet ziet, en dat wordt hier ook zo verteld.

Praktisch

Vanuit Nederland vliegt u in ongeveer twee uur; vanaf de luchthaven rijdt een trein in 20 minuten naar het centraal station voor enkele zloty. Polen betaalt met de zloty en niet met de euro; pinnen kan overal. Trams en metro kosten rond de 4,40 zloty per rit en een dagkaart rond de 15 zloty. Veel musea zijn op maandag of dinsdag gesloten en hebben één gratis dag per week; kijk dat na, want de rijen zijn dan lang. Mei tot september geeft 18 tot 27 graden; in januari is het min 5 tot 2 graden.