Wat te doen in Warschau met paleizen, pleinen en modern leven

Eén paleis in Warschau heeft de oorlog wel overleefd

Vrijwel de hele stad is na 1944 herbouwd, maar een barok paleis op ongeveer 10 kilometer ten zuiden bleef staan; het is volgens de beheerders sinds 1696 nooit verwoest en heeft de oorspronkelijke inrichting nog. Dat maakt het een ander soort bezoek dan de gereconstrueerde binnenstad. Dit artikel behandelt de paleizen, de pleinen en het moderne leven, met entreeprijzen, openingstijden en afstanden.

De klok op het koninklijk paleis staat stil op het moment van het bombardement

Het paleis aan het plein in de oude stad werd in 1944 opgeblazen en tussen 1971 en 1984 herbouwd. Op de toren staat de wijzerplaat sinds die tijd stil op kwart over elf, het tijdstip van het bombardement van september 1939. Entree kost 40 tot 70 zloty voor volwassenen; op één dag per week is de vaste route gratis. Het is van dinsdag tot zondag open van tien tot zes. Reken op twee uur. In de zalen hangen twee schilderijen van Rembrandt.

Het barokke paleis in het zuiden heeft een lichtfestival in de winter

Dat ongeschonden paleis heeft een tuin van 45 hectare met een Franse tuin, een Engels park en een meer. In de wintermaanden wordt de tuin met honderdduizenden lampjes uitgelicht. Entree tot het paleis kost rond de 40 zloty en tot de tuin rond de 15 zloty; het lichtfestival kost apart 40 tot 60 zloty. Met de bus bent u er in een half uur vanaf het centrum. Reken op drie uur voor paleis en tuin samen.

De toren uit 1955 heeft ruim drieduizend zalen

Het cultuurpaleis van 237 meter was een geschenk van de Sovjet-Unie en telt volgens de beheerder 3.288 vertrekken, met theaters, bioscopen, een zwembad en een museum erin. Het uitzichtterras op de dertigste verdieping kost rond de 25 zloty en is dagelijks van tien tot acht open. Praktisch: over dit gebouw wordt in de stad nog altijd verdeeld gedacht; er zijn plannen geweest om het te slopen. Het staat er nog, en het is nog steeds het gebouw waaraan de stad wordt herkend.

Ernaast staat sinds 2022 het hoogste gebouw van de Europese Unie

Naast dat cultuurpaleis is in 2022 een kantoortoren van 310 meter opgeleverd, met een spits die hem tot het hoogste gebouw van de Unie maakt. Er is een uitzichtverdieping. Een kaartje kost 50 tot 70 zloty. Praktisch: van hieruit ziet u het cultuurpaleis van bovenaf, wat vanaf dat gebouw zelf per definitie niet kan. De twee torens naast elkaar vertellen in één blik de geschiedenis van deze stad sinds 1955.

De melkbars uit de communistische tijd bestaan nog

De gesubsidieerde eetzalen die vanaf de jaren twintig en vooral onder het communisme goedkope maaltijden serveerden, zijn er nog: eenvoudige zalen met een menubord aan de muur en dienbladen. Een complete maaltijd met soep, hoofdgerecht en compote kost er 15 tot 30 zloty, tegen 60 tot 100 zloty in een restaurant. Ze zijn doorgaans van acht tot zes open en op zondag dicht. Praktisch: u bestelt aan de kassa, betaalt vooruit en haalt zelf op; er wordt zelden Engels gesproken, maar er hangen foto's.

In de wijk aan de overkant zit een museum met neonreclames

In de oostelijke wijk hangt in een oude fabriekshal een verzameling neonreclames uit de jaren vijftig tot tachtig, die van gevels in het hele land zijn gehaald toen ze na 1990 werden vervangen. Entree kost rond de 20 zloty; het is van woensdag tot zondag open, doorgaans van twaalf tot zes. Reken op een uur. Praktisch: die neonletters waren een staatsproject om de steden 's avonds een modern aanzien te geven, en dat verhaal staat er goed uitgelegd.

De oude stad staat op de werelderfgoedlijst vanwege de wederopbouw

De binnenstad is tussen 1949 en 1963 herbouwd aan de hand van achttiende-eeuwse stadsgezichten en oude foto's. In 1980 is juist die reconstructie op de werelderfgoedlijst gezet, en niet de oorspronkelijke gebouwen. Rondlopen is gratis. Reken op twee uur. Praktisch: kijk in de gevels naar de plekken waar bewust oorlogsschade is bewaard, en let op de verschillen in baksteen; op sommige muren zijn originele fragmenten in het nieuwe metselwerk verwerkt.

Praktisch

Vanuit Nederland vliegt u in ongeveer twee uur; vanaf de luchthaven bent u met trein of bus in een half uur in het centrum voor enkele zloty. Polen betaalt met de zloty, ongeveer 4,3 zloty voor een euro; pinnen kan overal. Mei, juni en september geven 18 tot 26 graden en zijn het aangenaamst. In juli en augustus is het 25 tot 33 graden. In de winter is het min 5 tot plus 3 graden; dan is het lichtfestival bij het zuidelijke paleis en zijn de hotels het goedkoopst.