Lokale markten en streetfood in Phuket die je niet mag missen

Het eten op Phuket is half Chinees, en dat heeft een reden

In de negentiende eeuw kwamen duizenden arbeiders uit Zuid-China naar het eiland voor de tinmijnen rond Kathu. Hun nakomelingen, de Baba of Peranakan, bleven, en hun keuken bleef ook: veel van wat je hier op straat eet komt uit de Hokkien-traditie en staat nergens anders in Thailand op de kaart. Phuket Town staat sinds 2015 volgens Unesco op de lijst van creatieve steden voor gastronomie. Dit artikel gaat over waar je dat eten vindt, wat het kost en waar je beter niet gaat zitten.

Phuket Town is de eetstad, niet Patong

De hoofdstad van het eiland ligt aan de oostkant, ongeveer 20 kilometer en drie kwartier rijden van Patong en de andere badplaatsen aan de westkust. In de Thalang Road, de Dibuk Road en de Krabi Road staan de Sino-Portugese winkelhuizen uit de mijnbouwtijd, met pastelkleurige gevels en luifels boven de stoep. In die straten, en in het zijsteegje Soi Romanee, zitten de zaken waar eilandbewoners eten, vaak al twee of drie generaties lang. Aan de stranden betaal je voor hetzelfde gerecht al gauw het dubbele en is de kaart aangepast aan bezoekers. Wie serieus wil eten, plant minstens één avond in de stad.

De zondagse loopstraat is de bekendste markt

Elke zondag wordt de Thalang Road in de oude stad vanaf het eind van de middag tot een uur of tien afgesloten voor verkeer en volgezet met kraampjes; de markt heet Lard Yai en staat op de borden als Sunday Walking Street. Toegang is gratis en de meeste gerechten kosten er 40 tot 80 baht. Het is druk, en dat is meteen het bezwaar: rond zeven uur schuif je stapvoets mee en zijn de tafeltjes bezet. Kom daarom vroeg, rond vijf uur, als de kramen net open zijn. Reken op ongeveer 38 baht per euro, dus een gerecht kost omgerekend een tot twee euro.

De weekendmarkt buiten het centrum is die van de eilandbewoners

Ten noorden van de stad ligt de Naka Weekend Market, een overdekte markt die alleen op zaterdag- en zondagavond draait, met honderden kramen voor eten, kleding en huisraad. Toeristen komen er wel, maar zijn in de minderheid; de Chillva Market aan de Yaowarat Road is de kleinere variant, waar vooral studenten uit de stad komen. Hier eet je goedkoper dan in de oude stad en zie je ook wat mensen mee naar huis nemen. Neem contant geld mee en houd rekening met beperkte verlichting en oneffen ondergrond. Vanaf de westkust ben je er in ongeveer een uur met een taxi of deelrit-app.

Ochtendmarkten werken anders dan avondmarkten

De verse markten openen rond vijf uur 's ochtends en zijn tegen tien uur voorbij. Daar koop je geen bereide maaltijd maar vis, groente en curry-pasta; boven de Banzaan Fresh Market achter Jungceylon in Patong zit wel een eetzaal waar je het gekochte kunt laten bereiden. Dit is ook waar het ontbijt zit. Een kom kanom jeen, gefermenteerde rijstnoedels met vissoep-curry, is hier een gewoon ontbijt en kost rond de 50 baht. Wie pas om negen uur uit bed komt, mist dit deel van de eetcultuur helemaal.

Zes dingen die je hier eet en elders in Thailand niet

Mee Hokkien zijn dikke gele noedels, kort gebakken met ei en zeevruchten, en kosten rond de 60 baht. Moo hong is buikspek dat urenlang met sojasaus, peper en knoflook is gestoofd tot het uit elkaar valt. Beide komen rechtstreeks uit de Chinese keuken van de mijnwerkers die hier vanaf ongeveer 1850 aankwamen; volgens de Michelingids, die dit eiland sinds 2019 meeneemt, staan ze bij een reeks eenvoudige zaken in de stad nog op de oude manier op het vuur. Daarnaast is er o-aew, geschaafd ijs met een geleiachtige siroop en rode bonen dat vrijwel alleen hier wordt gemaakt, apong als dunne kokospannenkoek, roti van de moslimgemeenschap op het eiland, en de zoetzure kip-curry's die per familie verschillen. Samen kost dat lijstje minder dan één hoofdgerecht in een strandrestaurant.

Waar je wel en niet gaat zitten

De praktische vuistregel is simpel: kies een kraam met een rij, waar ter plekke wordt gekookt en waar je het vuur ziet. Voedsel dat langer dan een uur of twee lauw staat te wachten is het risico, niet straatvoedsel op zich; een portie van 50 tot 80 baht bij een drukke kraam is doorgaans net gewokt. Voorgesneden fruit dat niet op ijs ligt sla je over, net als schaaldieren die al uren buiten de koeling liggen. IJs uit fabrieksbuisjes met een gat in het midden is behandeld water en veilig; kraanwater drink je niet. Let op: pittig betekent hier ook echt pittig, ook als je zegt dat het mild mag.

Negen dagen per jaar is alles vegetarisch

In september of oktober valt Tesagan Gin Je, het vegetarische festival dat negen dagen duurt en teruggaat op de Chinese gemeenschap van het eiland; de oorsprong wordt in Kathu gelegd, waar een reizend Chinees theatergezelschap het gebruik rond 1825 zou hebben achtergelaten. Tijdens die dagen schakelen honderden kraampjes en restaurants over op eten zonder vlees, vis, ei en knoflook, herkenbaar aan gele vlaggen met rode tekens. Het middelpunt zijn de tempels Jui Tui en Bang Neow in de stad, waar de processies vertrekken. Een maaltijd kost er niet meer dan anders, rond de 50 baht. Het is de drukste periode van het jaar in de stad, met processies waarbij deelnemers zichzelf verwondingen toebrengen; dat is voor sommige bezoekers heftig om te zien. Voor wie vegetarisch eet is het juist de makkelijkste week van het jaar.

Praktisch

Phuket International Airport ligt in het noorden van het eiland, met rechtstreekse verbindingen vanuit Bangkok in ruim een uur; vanaf Nederland vlieg je met een overstap. Op het eiland ga je met een deelrit-app, een taxi of een gehuurde scooter; voor die laatste heb je een internationaal rijbewijs met motorbevoegdheid nodig en wordt daar op gecontroleerd. November tot april is het droge seizoen met 28 tot 33 graden. Van mei tot oktober regent het meer, maar juist dan zijn de markten rustiger en de accommodaties de helft goedkoper. Vrijwel alle avondmarkten draaien het hele jaar door, ook de eetkramen bij het park Sapan Hin aan de zuidkant van de stad; alleen de kleinere sluiten bij zware regen eerder.