Bezoek de Ebenalp, Seealpsee en traditionele kaasboerderijen

Appenzell Innerrhoden is het kleinste kanton van Zwitserland

Dit kanton in het noordoosten meet volgens de statistiekdienst ongeveer 173 vierkante kilometer en telt rond de 16.000 inwoners, waarmee het naar bevolking het kleinste van het land is. Het bestaat uit heuvelland dat oploopt naar een kalkmassief van ruim 2.500 meter. Alles ligt binnen een half uur van elkaar. Dit artikel behandelt de bergen, de meren en de boerderijen, met kabelbaanprijzen, looptijden en seizoenen.

De kabelbaan naar de bergrichel klimt naar 1.640 meter

Vanaf een dorp aan het einde van het dal gaat een cabinebaan naar een richel op ongeveer 1.640 meter, waar een pad langs de rotswand loopt en door een grot met prehistorische vondsten gaat. Een retourtje kost 35 tot 45 frank per persoon; de baan rijdt van april tot november, doorgaans van half acht tot zes. Reken op drie uur. Vanaf het bovenstation loopt u in twintig minuten door de grot naar een gasthuis dat tegen de rotswand is gebouwd.

Het bergmeer eronder ligt op 1.143 meter

Onder diezelfde richel ligt een meer op ongeveer 1.143 meter, ingesloten door wanden van meer dan duizend meter. Er staan twee berggasthuizen aan de oever. Toegang is gratis. Vanaf het dalstation is het 3,5 kilometer omhoog met 300 hoogtemeters, in ruim een uur; vanaf het bovenstation daalt u er in drie kwartier naartoe. Zwemmen mag en het water is 12 tot 16 graden in augustus: kort erin en snel eruit.

Boven het meer hangen kabelbanen die uitsluitend voor goederen zijn

Naar verschillende alpenweiden lopen kleine goederenkabelbanen waarmee melk, kaas en voorraden worden vervoerd. Sommige nemen tegen betaling ook passagiers mee, met cabines voor twee tot vier personen die 200 tot 600 hoogtemeters overbruggen. Een rit kost 15 tot 30 frank per persoon; ze rijden op afspraak of op vaste tijden in het zomerseizoen. Let op: dit zijn open of eenvoudige cabines zonder de voorzieningen van een gewone kabelbaan, en niet elke maatschappij verzekert passagiers. Vraag ernaar bij het dalstation.

Op de alpenweiden wordt in de zomer kaas gemaakt

Van juni tot september staan er koeien op de hoogste weiden en wordt er in de hutten kaas gemaakt met melk van diezelfde ochtend, in koperen ketels boven houtvuur. Een bezoek met proeverij kost 10 tot 25 frank per persoon en gaat doorgaans in de vroege ochtend, want dan wordt er gemaakt. Reken op anderhalf uur. Veel hutten verkopen ook kaas aan de deur; een stuk van een kilo kost 20 tot 35 frank, minder dan in de winkel in het dal.

In september komen de kuddes met muziek de berg af

Aan het einde van het weideseizoen, doorgaans in de tweede helft van september, worden de kuddes in optocht naar het dal gebracht, met de boeren in geel-rode klederdracht en de koeien met bellen. Kijken kost niets en de optochten trekken vanaf een uur of negen 's ochtends door de dorpen. De data hangen af van het weer en worden een paar dagen vooruit bekend; het toeristenbureau in het hoofddorp weet ze. Dit is geen voorstelling voor bezoekers maar een werkdag; blijf aan de kant en loop niet tussen de dieren door.

Het kanton stemt sinds 1990 met vrouwen mee

Dit was het laatste kanton van Zwitserland waar vrouwen geen stemrecht hadden op kantonnaal niveau; dat is er pas in 1990 gekomen, na een uitspraak van het federale gerechtshof. Op de laatste zondag van april komen de stemgerechtigden op het plein in het hoofddorp bijeen en stemmen ze met opgestoken hand over wetten en begroting. Kijken kost niets en het is openbaar; die zondag zijn de hotels vol en is het dorp afgesloten voor verkeer.

In het hoofddorp staan beschilderde gevels en zit een brouwerij

Het hoofddorp heeft een straat met houten huizen waarvan de gevels met figuren en versieringen zijn beschilderd, en een familiebrouwerij die sinds de negentiende eeuw bestaat. Rondlopen kost niets; een rondleiding in de brouwerij kost 15 tot 25 frank en gaat op vaste dagen, met proeverij. Het streekmuseum in dezelfde straat kost rond de 10 frank en is van dinsdag tot zondag open. Reken op een halve dag voor het dorp.

Praktisch

Vanuit Nederland reist u met de trein via Bazel en Sankt Gallen in acht tot negen uur, of u rijdt in zeven tot acht uur. Zwitserland betaalt met de frank; voor de snelweg is een jaarvignet van rond de 40 frank verplicht. Juni tot september is het wandelseizoen, met 18 tot 26 graden in het dal en 8 tot 16 op 1.600 meter. In mei en november staan de kabelbanen enkele weken stil voor onderhoud. Het prijspeil ligt fors boven het Nederlandse: reken op 25 tot 40 frank voor een eenvoudig hoofdgerecht in een berggasthuis.