Wandelen langs de Rijn en zwemmen bij Badhüsli

Langs de Rijn wandelen en zwemmen is Basel op zijn zomerst

De Rijn is in Basel geen decor maar leefruimte: promenades over beide oevers, badhuisjes op palen en het beroemde stadszwemmen waarbij half Basel zich met waterdichte zakken laat afdrijven. Prijzen in franken; reken grofweg 1,05 euro voor een frank, en reken laag, want de rivier is gratis. Dit artikel volgt het water: eerst te voet, dan te zwem.

De oeverwandeling verbindt bruggen en buvetten

De basisroute loopt over de Kleinbasel-oever: van de middelste brug stroomafwaarts langs de trappen, buvetten en plataanrijen, met het Münster aan de overkant als constant decor, en terug over de Grootbasel-kant langs Pfalz en stegen; samen zo'n 5 kilometer met vier bruggen als knippunten. De gierponten knippen de lus naar believen: vier houten veren die zonder motor op de stroming oversteken, rond de 2 frank, ruim 2 euro, per overtocht, elk met eigen naam en veerman. De avondversie wint: lichten op het water, zwemmers in de stroom en de trappen als amfitheater.

Het rijnzwemmen heeft eigen regels en een eigen vis

Het stadszwemmen is een instituut: instappen bij de gemarkeerde trappen van Kleinbasel, zo'n 2 kilometer meedrijven met de stroom en uitstappen voor de laatste brug; de kleren reizen mee in de Wickelfisch, de waterdichte zwemzak die hier is uitgevonden en als enige drijfhulp is toegestaan. De regels zijn serieus: alleen zwemmen bij voldoende temperatuur, richtwaarde 18 graden en warmer, binnen de zwemzone blijven, nooit alleen en de scheepvaart respecteren. De jaarlijkse georganiseerde rijnzwemdag van augustus trekt volgens de organisatie duizenden deelnemers; de gewone zomeravond is de informele versie.

De badhuisjes zijn de nostalgische instap

Wie liever kadert zwemt, kiest de Rheinbäder: de houten badhuisjes op palen aan de Grootbasel-oever, met trappen het rivierwater in, ligdekken in de zon en garderobes uit een vorige eeuw; entree voor zo'n 5 frank, ruim 5 euro, en douches inbegrepen. De huisjes uit het begin van de twintigste eeuw zijn ook zonder zwemplannen de moeite: koffie op het dek, voeten in het water en de stad die voorbijvaart. Houd er rekening mee dat de stroming ook binnen de baden voelbaar is; kinderen zwemmen er aan de binnenring, en de badmeesters wijzen de zones.

Stroomafwaarts wacht het drielandenpunt

De lange wandelversie volgt de rivier tot waar drie landen elkaar raken: door het havenkwartier met zijn silo-terrassen en containerkunst naar het Dreiländereck-monument uit 1957, ruim 15 meter hoog op de havenpunt, met het eigenlijke tripunt midden in de rivier. De route is zo'n 4 kilometer enkele reis vanaf de middelste brug; tram en bus rijden terug. Het havenkwartier zelf is de verrassing: stadstuinen op daken, ateliers in loodsen en de zomerse zandstranden aan het water waar de stad haar rauwe rand cultiveert.

Buvetten en oeverleven maken de route rond

De verzorging ligt langs het water: buvetten met wisselende keukens van eind april tot in oktober, kiosken met ijs en de vaste regel dat de trappen zelf gratis tribune zijn; eigen fles en picknick zijn geaccepteerd, glas op de trappen niet. De prijzen blijven mild voor Zwitserland: een rivierlimonade 5 frank, een buvette-gerecht 12 tot 18 frank, tot bijna 19 euro. En wie de oever als woonkamer begrijpt, begrijpt Basel; de stad vergadert, flirt en dineert hier van mei tot oktober.

Praktisch aan en in de rivier

De zwemuitrusting: Wickelfisch te koop in de stadswinkels vanaf zo'n 30 frank, ruim 31 euro, slippers voor de trappen en een touwtje voor de bril; waardevolle spullen blijven thuis of in de zak. De actuele watertemperatuur en stroomsnelheid staan op de kanaalpagina's van de stad. De wandeluitrusting is simpeler: goede zolen en zonbescherming, want de oevers zijn open. Alle routes zijn vlak en kinderwagenvriendelijk op de trappen na; de gierponten nemen wagens gewoon mee, en de veerman helpt tillen alsof het zijn beroep is, wat het ook is.

Wanneer u gaat

Half juni tot begin september is het zwemseizoen: rivierwater van 18 tot 22 graden, buvetten op volle kracht en avonden op de trappen tot laat. De georganiseerde zwemdag valt in augustus; de oevers zijn dan één feest. Buiten het seizoen blijft de wandelroute overeind: herfstlicht op het Münster, mist boven de rivier en de badhuisjes in winterslaap. Het drielandenpunt en de ponten werken jaarrond; alleen bij hoogwater staken de veren, en dan is de rivier zelf het spektakel.