Historisch centrum en Englischer Garten als highlights in München

Het stadspark van München is groter dan Central Park

De Englischer Garten, vanaf 1789 aan de rand van de Altstadt aangelegd, beslaat volgens de parkbeheerder ongeveer 375 hectare en is daarmee groter dan het bekende park in New York. Hij loopt vanaf het centrum vijf kilometer noordwaarts langs een arm van de Isar. Het centrum ligt er direct tegenaan. Dit artikel behandelt beide, met entreeprijzen, openingstijden, looptijden en de gebruiken die hier anders zijn.

Aan de rand van het park surfen mensen op een staande golf

Waar de Eisbach onder een brug het park in stroomt, ontstaat de Eisbachwelle, een staande golf van ongeveer een meter hoog waarop het hele jaar door wordt gesurft, ook bij vorst. Kijken kost niets en kan dag en nacht; er staat vrijwel altijd publiek op de brug, die 200 meter van de zuidingang van het park en van het Haus der Kunst ligt. Zelf erop gaan is alleen voor ervaren surfers: de golf ligt in een betonnen bak met ondiep water en er staan borden die daarvoor waarschuwen. Verderop in het park ligt een tweede, kleinere golf voor beginners.

In de biergarten mag je je eigen eten meenemen

In de traditionele Beierse biertuinen geldt een oud recht: aan de tafels zonder tafelkleed mag je zelf meegebracht eten opeten, mits je de drank ter plekke koopt. Een halve liter bier kost 5 tot 7 euro. De biergarten bij de Chinesischer Turm heeft ruimte voor duizenden mensen en is van april tot oktober open, doorgaans van tien tot elf uur 's avonds; rustiger zijn het Seehaus aan de Kleinhesseloher See en de Hirschau even noordelijker. Praktisch: neem brood, kaas en radijs mee zoals de plaatselijke bezoekers doen, en koop alleen de drank.

In delen van het park wordt naakt gezonnebaad

Op enkele aangewezen weiden in de Englischer Garten is naakt zonnebaden toegestaan en dat gebeurt ook, van de eerste warme dag in het voorjaar tot in september. Let op: er zijn geen hekken en geen afscheiding; de zones beslaan enkele hectares en staan alleen op de kaarten bij de ingangen, dus je loopt er zo in. Praktisch: wie dat liever niet tegenkomt, blijft aan de noordkant en bij de biertuinen. Het is hier al decennia gebruikelijk en niemand kijkt ervan op, maar het staat in vrijwel geen reisgids vermeld. Op de heuvel ernaast staat de Monopteros uit 1836, met uitzicht over de skyline.

Het carillon op de Marienplatz speelt twee keer per dag

Aan de Marienplatz staat het Neues Rathaus uit het einde van de negentiende eeuw, met een carillon van 43 klokken en 32 bewegende figuren in de toren, die twee taferelen uitbeelden. Kijken is gratis. Het speelt om elf uur en om twaalf uur, en van maart tot oktober ook om vijf uur; het duurt ongeveer een kwartier. Reken op vijftien minuten wachten voor een plek. Vanaf de Peterskirche schuin ertegenover, in de stad Alter Peter genoemd, kijk je erop neer, voor 5 tot 8 euro en 306 treden.

De Viktualienmarkt draait al sinds 1807

Achter de Marienplatz ligt deze permanente markt met rond de honderdvijftig kramen met groente, kaas, vis, kruiden en bloemen, plus een biergarten in het midden. Rondlopen kost niets; de kramen draaien van maandag tot zaterdag, doorgaans van acht tot zes, en op zondag is alles dicht. Reken op een uur. Dit is geen toeristische markt maar de dagelijkse markt van de binnenstad, al zijn de prijzen door de ligging hoger dan in een supermarkt. Een straat verderop, aan de Sendlinger Straße, staat de Asamkirche, een kerkje van nog geen acht meter breed dat de gebroeders Asam in de achttiende eeuw als privékapel bouwden en dat gratis toegankelijk is.

De twee torens van de Frauenkirche zijn 99 meter

De bakstenen Onze-Lieve-Vrouwekerk uit de late vijftiende eeuw heeft twee torens met koepels van 99 meter. In de stad geldt sinds een volksstemming dat nieuwbouw binnen de ring niet hoger mag zijn dan die torens. De kerk is gratis en dagelijks open, doorgaans van acht tot acht; een van de torens is met een lift te beklimmen voor 7 tot 10 euro. Reken op drie kwartier. Van boven zie je dat er in het centrum inderdaad niets boven uitkomt. Noordelijker staan aan de Odeonsplatz de Theatinerkirche en de Feldherrnhalle, die naar de Loggia dei Lanzi in Florence is gebouwd, met daarachter de Residenz en de gratis Hofgarten.

Vanaf het centrum ben je in twintig minuten in het park

De zuidpunt van de Englischer Garten ligt op ongeveer een kilometer van de Marienplatz, achter de universiteitsbuurt Maxvorstadt, waar ook de Alte Pinakothek staat; entree daar kost rond de 7 euro en op zondag 1 euro. Let op: de Neue Pinakothek ernaast is sinds 2019 gesloten voor een langdurige verbouwing. Lopen kost niets en duurt twintig minuten; met de fiets ben je er in vijf. Fietsen huren kost 15 tot 25 euro per dag en dat is hier de handigste manier om centrum en park te combineren, want het park is 5 kilometer lang en te voet doe je er een halve dag over. De Ludwigstraße ernaast loopt kaarsrecht naar het Siegestor.

Praktisch

Vanuit Nederland rijd je in zeven tot acht uur; met de trein ben je er via Keulen in ongeveer acht uur en met het vliegtuig in anderhalf uur. Duitsland betaalt met de euro; een dagkaart voor het stadsvervoer kost rond de 10 euro. Mei, juni en september geven 18 tot 25 graden en zijn de aangenaamste maanden. Eind september en begin oktober is het Oktoberfest, twee weken lang, en dan zijn hotels drie keer zo duur en maanden vooruit vol. In de winter is het rond het vriespunt en zijn er kerstmarkten op de Marienplatz en in het Hackenviertel.