Bergtochten, cultuur en interactie in Saksen met kinderen

Saksen is compact en dat scheelt rijden met kinderen

Tussen Dresden en Leipzig ligt ongeveer 110 kilometer, en vanaf Dresden ben je via Pirna in een klein uur in de Saksische Zwitserland of in het Erzgebirge. Je hoeft hier dus niet te verhuizen om alles te zien. Kies één uitvalsbasis en doe de rest als dagtocht. Dat scheelt met kinderen meer dan een goed gekozen hotel, want in- en uitpakken kost elke keer een halve dag. In de Saksische Zwitserland ligt bij Rathen de Erlebniswelt SteinReich met houten speeltoestellen en een doolhof, en rond Dresden hangen meerdere Kletterwald-parcours in de bomen, waar een baan 20 tot 30 euro kost.

In Leipzig staat de grootste tropenhal van Europa

De dierentuin van Leipzig opende op 1 juli 2011 de hal Gondwanaland: 16.500 vierkante meter overdekt tropisch bos met ongeveer 300 dieren en meer dan 17.000 planten. Je loopt er over hangbruggen door de boomkruinen en je kunt er met een bootje doorheen varen. De hal zit bij het gewone entreekaartje in, dat rond de 25 euro kost voor volwassenen en de helft voor kinderen. Voor een regendag is dit het beste adres van de deelstaat. In Leipzig zelf herinnert de Nikolaikirche aan de maandagdemonstraties van 1989, die het einde van de Duitse Democratische Republiek inluidden.

Het Erzgebirge staat sinds 2019 op de Werelderfgoedlijst

Volgens UNESCO is de mijnbouwregio Erzgebirge in juli 2019 als werelderfgoed erkend, samen met het Tsjechische deel aan de andere kant van de grens. De inschrijving bestaat uit 22 onderdelen, waarvan zeventien aan de Duitse kant van het Ertsgebergte. Bij Freiberg werd in 1168 het eerste zilver gevonden en daar is tot eind jaren zestig zilver gedolven, ruim achthonderd jaar vrijwel onafgebroken. Dat verklaart de rijkdom van de stadjes in dit verder arme bergland. In Freiberg zit in Schloss Freudenstein de mineralenverzameling Terra Mineralia met duizenden stenen uit de hele wereld, voor rond de 10 euro, en dat is met kinderen een beter verhaal dan een gewone kerkrondleiding.

Ondergronds is het tien graden, ook in augustus

In het Erzgebirge zijn meerdere bezoekersmijnen waar je met een gids naar beneden gaat, in de oudste al sinds de middeleeuwen. In de gangen is het het jaar rond rond de tien graden en het is er nat. Je krijgt een helm en een jas, maar neem zelf een trui en stevige schoenen mee. Let op de minimumleeftijd: die ligt bij de meeste mijnen op zes of acht jaar, en sommige gangen zijn zo laag dat een volwassene bukt. Een rondleiding duurt een uur tot anderhalf uur en kost 10 tot 15 euro. Voor kinderen die ervan houden is dit het uitje dat ze het langst onthouden.

Het Deutsches Hygiene-Museum gaat over het menselijk lichaam

De naam van het Deutsches Hygiene-Museum in Dresden dekt de lading niet. Het gaat over het lichaam, en het bekendste stuk is de Gläserner Mensch uit 1930, een doorzichtig model waarin je de organen ziet zitten. In de kelder zit een kindermuseum over de zintuigen, waar alles aangeraakt en uitgeprobeerd mag worden. Dat deel is bedoeld voor kinderen van ongeveer vier tot twaalf en het is de reden om hier met een gezin naartoe te gaan. Entree kost rond de 12 euro voor volwassenen en kinderen tot 16 komen gratis binnen; reken op twee uur.

Moritzburg is het kasteel uit de Assepoesterfilm

Slot Moritzburg, een barok jachtslot in een meer ongeveer 15 kilometer ten noorden van het centrum van Dresden, is een van de plekken waar in 1973 de film Drie noten voor Assepoester is opgenomen. Die film wordt in Duitsland en Tsjechië elk jaar met kerst uitgezonden. Van november tot maart is er een tentoonstelling over die verfilming, met kostuums en decorstukken, voor rond de 12 euro. Buiten die periode is het gewoon een jachtslot met een vijver eromheen, wat met kinderen een halve dag vult. Op de weg terug ligt Radebeul met het Karl-May-Museum over Winnetou en Old Shatterhand en een sterrenwacht met planetarium.

Het Verkehrsmuseum in het Johanneum staat vol treinen en trams

Aan de Neumarkt in Dresden, naast de Frauenkirche, zit in het Johanneum het Verkehrsmuseum met historische locomotieven, trams, auto's en een grote modelspoorbaan. Het is een klassiek museum in de goede zin: veel te zien, weinig tekst nodig. Met kinderen tot een jaar of tien werkt het goed en je bent er in anderhalf tot twee uur doorheen; entree kost rond de 9 euro. Vijf minuten verderop ligt het Zwinger-complex met de Gemäldegalerie Alte Meister, waar werk van Raphael, Rembrandt en Vermeer hangt, en met de Mathematisch-Physikalischer Salon vol oude meetinstrumenten en de Porzellansammlung.

Het grootste pretpark van Oost-Duitsland ligt bij Leipzig

Belantis, ongeveer 10 kilometer ten zuiden van het centrum van Leipzig, geldt als het grootste vrijetijdspark van Oost-Duitsland en is doorgaans open van april tot begin november. Het is thematisch ingedeeld, met een piramide in een deel over het oude Egypte, een burcht en een piratengebied. Het is aanzienlijk kleiner dan de grote parken in het westen van Duitsland, en dat is voor jonge kinderen eerder een voordeel: kortere rijen en minder loopafstand. Reken op een dag en koop de kaartjes vooraf online, want dat is goedkoper dan aan de kassa. In het Vogtland ligt met het Freizeitpark Plohn een tweede park, met een houten achtbaan en een Urzeitpark vol dinosauriërs; in Chemnitz staat het Industriemuseum met machines die echt draaien.

Wat mensen hier zoeken maar in een andere deelstaat ligt

De Hemelschijf van Nebra en het bezoekerscentrum Arche Nebra staan in veel overzichten bij Saksen. Ze liggen in Sachsen-Anhalt, ongeveer twee uur rijden vanaf Dresden. Dat is geen dagtocht die je er even bij doet. Wil je erheen, plan het dan als aparte reis of op een doorreisdag. Hetzelfde geldt voor Wittenberg en de Harz: op de kaart dichtbij, maar met twee tot drie uur enkele reis vul je je dag met alleen rijden.

Wanneer je komt en wat het weer doet

Juni tot en met september is het aangenaamst, met 20 tot 25 graden. In het Erzgebirge is het door de hoogte een paar graden koeler dan in Dresden en Leipzig, ook in de zomer. In december is het hier druk vanwege de kerstmarkten, waarvan de Dresdner Striezelmarkt sinds 1434 tot de oudste van Duitsland behoort. Dat is met kinderen aardig maar koud, en de accommodatieprijzen liggen dan hoger dan in de zomer. In Sebnitz aan de Tsjechische grens kun je op een regendag zien hoe zijden kunstbloemen met de hand worden gemaakt.