Wat te doen in Parijs, klassieke highlights én verborgen parels

De bekendste bezienswaardigheden liggen dichter bij elkaar dan je denkt

Het historische centrum van Parijs is compact: van het Louvre via de Tuilerieën, de Place de la Concorde en de Champs-Élysées naar de Arc de Triomphe is het ongeveer 3,5 kilometer in een rechte lijn. De Eiffeltoren staat op nog eens 2 kilometer daarvandaan, aan het Champ de Mars. Wie alleen die as afloopt heeft een dag gevuld en heeft de stad nog niet gezien. De metro heeft veertien lijnen en brengt je vanaf vrijwel elk punt binnen een half uur naar een ander, tot aan La Defense, Bercy en La Villette aan de randen.

De Notre-Dame is sinds december 2024 weer open

Na de brand van april 2019 ging de Notre-Dame op 7 december 2024 opnieuw open. Het gewelf en de spits zijn herbouwd en het gereinigde kalksteen is merkbaar lichter dan bezoekers zich herinneren. Toegang is gratis, maar door de drukte werkt de kathedraal met tijdvakken die je vooraf online reserveert; zonder reservering sta je in de rij op het voorplein. De torens worden gefaseerd weer opengesteld en dat is apart betaald.

De Sainte-Chapelle is één ruimte van glas

Op het Île de la Cité, twee minuten van de Notre-Dame, staat de Sainte-Chapelle uit 1248, gebouwd om relieken te huisvesten. De bovenkapel bestaat volgens de rijksmonumentendienst uit vijftien ramen van ongeveer 15 meter hoog met samen ruim 1.100 glaspanelen, waarvan tweederde nog uit de dertiende eeuw stamt. Een kaartje kost rond de 13 euro en er is een veiligheidscontrole omdat het gebouw op het terrein van het justitiepaleis staat. Kom bij zonnig weer in de late ochtend, want dan staat het licht op de ramen.

De kleinere musea zijn de rustigste

Het Musée Marmottan Monet in het zestiende arrondissement heeft de grootste verzameling werk van Monet ter wereld, inclusief het schilderij waaraan het impressionisme zijn naam dankt. Het Musee de la Vie Romantique bij Pigalle zit in een woonhuis met een tuin waar je thee drinkt, de Fondation Louis Vuitton van Frank Gehry staat sinds 2014 in het Bois de Boulogne, en het Musée de la Chasse et de la Nature in het Marais is een van de eigenzinnigste musea van de stad. Toegang ligt bij deze drie tussen de 9 en 14 euro. Ze zijn doorgaans van dinsdag tot en met zondag open en op maandag dicht.

Het Marais is de wijk waar het oude bewaard bleef

Het Marais bleef gespaard bij de doorbraken die Haussmann vanaf 1853 door de stad sloeg, waardoor er nog straten liggen van voor 1800. In het hart ligt de Place des Vosges uit 1612, het oudste aangelegde plein van Parijs, met arcades rondom en een grasveld waar het op zondag vol zit. Rond de Rue des Rosiers zit de joodse buurt met bakkerijen die op zondag open zijn en op zaterdag dicht. De Marché des Enfants Rouges uit 1615 is de oudste overdekte markt van de stad.

Montmartre heeft een achterkant zonder rijen

De Sacré-Cœur werd tussen 1875 en 1914 gebouwd op de hoogste heuvel van Parijs, 130 meter, en is gratis toegankelijk. De Place du Tertre erachter staat vol schildersezels en is het drukste plein van de wijk. Loop in plaats daarvan de noordkant af: via de Rue Lepic langs de laatste windmolens naar het metrostation Lamarck-Caulaincourt, waar bijna geen bezoekers komen. Op de hoek van de Rue des Saules ligt de laatste wijngaard van Parijs, ongeveer 1.500 vierkante meter groot, en verderop staat de Saint-Pierre de Montmartre uit 1147, de oudste kerk van de wijk.

De Coulée verte lag er eerder dan de High Line

De Coulée verte René-Dumont loopt over 4,7 kilometer van de Bastille naar de Bois de Vincennes, grotendeels over een spoorviaduct uit 1859 dat in 1993 als wandelpark werd heringericht. Onder de bogen zitten werkplaatsen en winkels. Het pad heet ook wel de Promenade Plantee, is gratis, opent bij zonsopgang en sluit bij zonsondergang. Het New Yorkse voorbeeld waar mensen het mee vergelijken opende twintig jaar later.

De Buttes-Chaumont is de meest theatrale van de parken

Het Parc des Buttes-Chaumont in het negentiende arrondissement beslaat ongeveer 25 hectare en werd in 1867 aangelegd op een voormalige gipsgroeve. In het midden staat op een rots van 30 meter een tempeltje naar het voorbeeld van dat in Tivoli, bereikbaar over een hangbrug. Het park heeft echte hoogteverschillen, wat in Parijs zeldzaam is. Rustiger nog zijn het Parc Monceau, de Jardin du Luxembourg van 25 hectare en de Jardin des Plantes uit 1635, alle drie gratis.

Père-Lachaise is een stad op zichzelf

De begraafplaats Père-Lachaise beslaat ongeveer 44 hectare met naar schatting 70.000 graven, waaronder die van Jim Morrison, Oscar Wilde en Édith Piaf. Bij de ingang hangen kaarten, want zonder plattegrond ben je een uur kwijt aan zoeken. Toegang is gratis en de poorten zijn doorgaans van 8.00 tot 18.00 uur open, in de winter korter. De kasseien lopen steil op, dus stevige schoenen helpen.

De catacomben liggen 20 meter onder de straat

In de gangen onder het veertiende arrondissement liggen de botten van naar schatting zes miljoen mensen, in de achttiende eeuw overgebracht uit de overvolle stadskerkhoven. De bezoekersroute is ongeveer 1,5 kilometer lang en ligt 20 meter diep; het is er het hele jaar rond de 14 graden. Let op: er gaan per dag maar een beperkt aantal mensen naar binnen en zonder online gekocht tijdslot kom je er in het seizoen niet in. Een kaartje kost rond de 29 euro.

De markten zijn de goedkoopste manier om te eten

De Marché d'Aligre bij de Bastille combineert een overdekte hal met kramen op straat en heeft de laagste prijzen van de stad; hij is dinsdag tot en met zondag in de ochtend open. De Marché aux Puces de Saint-Ouen aan de noordrand beslaat ongeveer 7 hectare en geldt als de grootste antiekmarkt ter wereld, met zaterdag tot maandag als vaste dagen. De Rue Cler en de Rue Mouffetard zijn marktstraten die de hele week doorlopen. Een stokbrood kost rond de 1,20 euro, een stuk kaas bij de kraam 3 tot 6 euro.

De overdekte passages dateren van voor de warenhuizen

Tussen 1800 en 1850 werden in Parijs enkele tientallen glasoverdekte winkelgangen gebouwd; er zijn er nog ongeveer twintig over. De Passage des Panoramas uit 1799 is de oudste, de Galerie Vivienne uit 1823 de fraaiste, met mozaïekvloeren en een glazen koepel. Ze liggen vrijwel allemaal in het tweede en negende arrondissement, op loopafstand van elkaar. Toegang is gratis en ze zijn overdag open, de meeste op zondag gesloten.

De beste uitzichten kosten weinig of niets

Het dakterras van het Institut du Monde Arabe, het gebouw van Jean Nouvel uit 1987 met de lichtgevoelige diafragma's in de gevel, is gratis en kijkt over de Seine en de achterkant van de Notre-Dame. De warenhuizen aan de Boulevard Haussmann hebben allebei een gratis dakterras. De Tour Montparnasse van 210 meter kost rond de 20 euro en heeft als enige uitzicht waar de toren zelf niet op staat. In het Parc de Belleville sta je op 108 meter zonder iets te betalen.

De verborgen straatjes hebben bewoners

De Rue Crémieux bij het Gare de Lyon is een straat met pastelkleurige huizen die vooral van foto's bekend is, en de Cour Damoye en het Passage de l'Ancre zijn kleinere varianten. Let op: dit zijn gewone woonstraten en de bewoners hebben de gemeente om afsluiting gevraagd vanwege de fotografen; kom er stil, blijf van de deuren af en fotografeer niet in de avond. Hetzelfde geldt voor de hofjes rond de Rue Saint-Maur en het Passage Verdeau, waar de bewoners na 20.00 uur rust vragen. Wie dat respecteert, loopt er door het rustigste Parijs dat er is.

Zo vermijd je de rijen bij de bekende plekken

Louvre, Musée d'Orsay en de Eiffeltoren werken alle drie met tijdvakken die je online koopt; zonder reservering sta je in het hoogseizoen een tot twee uur te wachten. Het Louvre is op woensdag en vrijdag tot 21.00 uur open en dan het rustigst. De musea van de stad Parijs zelf, waaronder het Petit Palais, het Palais de Tokyo en het Musee Carnavalet over de stadsgeschiedenis, hebben gratis of goedkope vaste collecties en vrijwel nooit een rij. Op de eerste zondag van de maand zijn veel rijksmusea gratis, en juist dan is het er het drukst.

Een dag buiten de gebaande paden

Begin in het Marais met de Place des Vosges en de Marché des Enfants Rouges, loop naar de Bastille en neem de Coulée verte tot halverwege. Ga daarna met de metro naar Père-Lachaise en loop af naar Belleville voor het uitzicht bij zonsondergang. Dat is ongeveer 9 kilometer lopen en je bent geen enkele rij tegengekomen. Sluit af rond de Rue Oberkampf of langs het Canal Saint-Martin, waar de prijzen op een terras 4 tot 7 euro voor een glas wijn zijn tegen het dubbele bij de Seine.