Campanië met Napels, Pompeï en de Amalfikust

Pompeï is waarschijnlijk niet in augustus bedolven

Eeuwenlang gold 24 augustus van het jaar 79 als de datum van de uitbarsting van de Vesuvius, op grond van een middeleeuwse kopie van een brief van Plinius. Bij opgravingen in 2018 kwam een met houtskool geschreven datum tevoorschijn die op oktober wijst, en ook de gevonden herfstvruchten en de warme kleding wijzen die kant op. Dat verandert niets aan het bezoek, maar wel aan het verhaal dat je er hoort. Dit artikel behandelt de opgravingen, Napels, Capri en de Amalfikust in Campanië, met entreeprijzen, openingstijden en afstanden. Italië betaalt met de euro.

Voor Pompeï geldt sinds eind 2024 een dagelijks maximum

Om de druk te beperken laat het terrein sinds november 2024 maximaal twintigduizend bezoekers per dag toe, met kaartjes op naam. Op drukke dagen is het maximum voor de middag al bereikt, dus koop vooraf online. Entree kost rond de 22 euro en het is dagelijks open van 9.00 tot 19.00 uur, in de winter tot 17.00 uur. Van het terrein van ongeveer 66 hectare is bijna 44 hectare opgegraven. Reken op vier uur en neem water, een hoed en stevige schoenen mee: er is nauwelijks schaduw en je loopt over antieke straatstenen met diepe karrensporen.

Herculaneum is kleiner maar beter bewaard

Deze tweede stad, twaalf kilometer richting Napels, verdween niet onder as maar onder een modderstroom die stolde. Daardoor zijn er houten balken, deuren, meubels en zelfs verkoold brood bewaard gebleven, en staan er huizen met bovenverdiepingen overeind; in de booggewelven bij de oude kustlijn liggen de skeletten van mensen die op redding wachtten. Entree kost rond de 16 euro en het is dagelijks behalve dinsdag open van 8.30 tot 19.30 uur. Reken op twee uur. Er komen aanzienlijk minder bezoekers dan in Pompeï, terwijl je er meer van het dagelijks leven ziet. Met de Circumvesuviana ben je er in 20 minuten vanaf Napels.

In de Duomo van Napels stolt en vloeit driemaal per jaar bloed

In de Cappella del Tesoro wordt een ampul bewaard met wat volgens de kerk het gestolde bloed van stadspatroon San Gennaro is. Drie keer per jaar wordt die getoond en wordt gekeken of de inhoud vloeibaar wordt: op 19 september, op de zaterdag voor de eerste zondag van mei en op 16 december. De kerk is gratis en dagelijks open van 8.30 tot 13.30 en van 14.30 tot 19.30 uur. Op die drie dagen staat de kerk vol en is het plein ervoor afgezet. In de kapel hangen fresco's van Domenichino en Luca Giordano. De schatkamer ernaast kost rond de 12 euro en is van dinsdag tot zondag open. Onder de stad lopen bovendien Griekse waterkelders die met een gids te bezoeken zijn, en boven de grond snijdt de rechte straat Spaccanapoli dwars door het oude centrum naar het Piazza del Plebiscito. Bij de Porta Nolana is 's ochtends vismarkt.

In Paestum staan drie Griekse tempels overeind

Op de vlakte ten zuiden van Salerno staan drie dorische tempels uit ongeveer 550 tot 450 voor Christus die beter bewaard zijn dan de meeste in Griekenland zelf. Er omheen liggen de resten van de Griekse en later Romeinse stad, met straten, een forum en een zwembassin. Entree kost rond de 12 euro, inclusief het museum met de beschilderde grafplaat van de duiker uit ongeveer 470 voor Christus; het is dagelijks open van 8.30 tot 19.30 uur. Volgens Unesco staat het terrein sinds 1998 op de werelderfgoedlijst. Vanaf Napels rijd je er 100 kilometer heen, ruim een uur, of je neemt de trein naar Salerno.

De Reggia di Caserta heeft twaalfhonderd vertrekken

Dertig kilometer ten noorden van Napels staat dit achttiende-eeuwse koninklijk paleis van de Bourbon-koningen, met ruim twaalfhonderd vertrekken, een trappenhuis van marmer en een park met een waterval aan het eind van een as van 3 kilometer. Entree kost rond de 15 euro en het is dagelijks behalve dinsdag open van 8.30 tot 19.30 uur. Volgens Unesco staat het sinds 1997 op de werelderfgoedlijst. Reken op vier uur; door het park rijdt een pendelbusje van enkele euro's, want naar de waterval lopen is 3 kilometer heen en dezelfde afstand terug, zonder schaduw.

De mozzarella uit deze streek komt van buffels

De mozzarella di bufala campana wordt gemaakt van melk van waterbuffels die op de vlakten ten noorden en ten zuiden van Napels worden gehouden, en niet van koeien. Dat is een ander product dan de mozzarella uit de supermarkt: zachter, zouter en met meer vocht. Bij de kaasmakerijen op het platteland koop je hem dezelfde ochtend voor 10 tot 16 euro per kilo, en veel bedrijven geven rondleidingen voor 10 tot 20 euro per persoon. Let op: hij is twee tot drie dagen houdbaar en hoort niet in de koelkast maar in zijn eigen vocht op kamertemperatuur.

De kustweg is smal en in de zomer aan regels gebonden

De Amalfitana langs de zuidkust van het schiereiland heeft honderden bochten en is op stukken zo smal dat bussen elkaar niet kunnen passeren. In de zomermaanden geldt daarom op een deel van de dag een kentekenregeling voor particuliere auto's, op even en oneven dagen. Bussen, taxi's en boten vallen daarbuiten. Een streekbus kost enkele euro's, de kustboot tussen Salerno, Amalfi en Positano 10 tot 20 euro per traject en die vaart van april tot oktober. Parkeren kost in Positano en Amalfi 5 tot 8 euro per uur. Wie kan kiezen, laat de auto staan; Ravello, Praiano en Vietri sul Mare met zijn keramiekwinkels liggen aan de buslijn. Bij Conca dei Marini kun je de Grotta dello Smeraldo in, waar het water groen oplicht; in Positano staat de kerk Santa Maria Assunta met haar gekleurde koepel.

Praktisch

Vanuit Nederland vlieg je in ongeveer tweeënhalf uur op Napels. De Circumvesuviana naar Pompeï, Herculaneum en Sorrento kost enkele euro's maar is vaak overvol en er wordt gestolen; houd tassen voor je en zet niets op de grond. Naar Capri gaan draagvleugelboten vanaf de haven van Napels over de Tyrreense Zee in 45 minuten. Op de hellingen van de Vesuvius wordt de wijn Lacryma Christi gemaakt, die je in de dorpen voor 8 tot 18 euro per fles koopt. April tot juni en september tot oktober geven 20 tot 27 graden en zijn het aangenaamst, ook voor de opgravingen. In juli en augustus is het 32 tot 38 graden en is een terrein zonder schaduw midden op de dag zwaar. In de winter is het 12 tot 16 graden en zijn de opgravingen vrijwel leeg.