Koprivnica-Križevci, rustig Kroatië met kastelen en folklore

Koprivnica lag binnen een stervormige aarden vesting

In de zestiende eeuw werd het stadje versterkt met aarden wallen en bastions in renaissancestijl tegen de Ottomaanse opmars; die wallen zijn in de negentiende eeuw afgegraven en tot plantsoen gemaakt, maar de ring is in het stratenplan en in het reliëf van het park nog te volgen. Rondlopen kost niets en je doet de kern in een uur. De stad telt volgens het statistiekbureau ongeveer 23.000 inwoners. Dit artikel behandelt de provincie Koprivnica-Križevci, met entreeprijzen, afstanden en data. Kroatië rekent sinds 2023 in euro's.

De bekendste smaakmaker van het land komt uit deze stad

Het levensmiddelenbedrijf Podravka werd hier in 1947 opgericht en bracht in 1959 een gedroogd kruidenmengsel op de markt dat in de laboratoria van het bedrijf was ontwikkeld onder leiding van Zlata Bartl; het staat sindsdien in vrijwel elke Kroatische keuken en wordt naar tientallen landen uitgevoerd. De fabriek is niet vrij te bezoeken, maar in de winkels van de stad koop je de producten goedkoper dan aan de kust: een pak kost 2 tot 4 euro. Op de markt in het centrum staan doordeweeks de boeren uit de Podravina met groente, honing en worst.

In Hlebine schilderen boeren sinds 1930 op glas

Dit dorp 15 kilometer ten oosten van Koprivnica is de bakermat van de naïeve schilderkunst: Krsto Hegedušić bracht er begin jaren dertig de plaatselijke boer Ivan Generalić in contact met de schilderkunst, en diens werk op glas, geschilderd in spiegelbeeld van achteren naar voren, werd wereldwijd verkocht. De galerie in het dorp kost enkele euro's entree en is doorgaans van dinsdag tot zondag open; in Koprivnica zelf hangt een grotere verzameling in het stadsmuseum. Reken op een uur per plek. Let op: op maandag is vrijwel alles dicht en buiten het seizoen gelden kortere tijden.

Križevci heeft stadsrechten uit 1252

Daarmee is het een van de oudste steden van het noorden van Kroatië. Aan het Trg Antuna Nemčića staan de kerken van Sint-Anna en Sint-Nicolaas, en de grieks-katholieke kathedraal die tussen 1894 en 1897 door Hermann Bollé werd verbouwd, de architect die ook de kathedraal van Zagreb onder handen nam. Rondlopen kost niets en de kerken zijn buiten de diensten vrij toegankelijk. Reken op anderhalf uur voor de kern. Križevci ligt 20 kilometer ten zuidwesten van Koprivnica en heeft een rechtstreekse trein naar Zagreb, die er een uur over doet.

In juni wordt er een middeleeuws feest met wijnregels gehouden

Het Veliko spravišče wordt sinds 1968 elk jaar in juni in Križevci gehouden: een optocht in historische kleding, markten en muziek, met in het midden de Križevački štatuti, een reeks gezongen regels voor het drinken van wijn die uit de achttiende eeuw stamt. Kijken kost niets; voor de maaltijden en de wijn in de tenten betaal je 10 tot 25 euro. Het feest duurt een weekeinde en trekt duizenden bezoekers, dus een kamer boek je vooruit. Let op: in die dagen is het centrum afgesloten voor verkeer.

Op de Kalnik staat een burchtruïne op ruim zeshonderd meter

De bergkam ten zuidwesten van Križevci loopt op tot 643 meter en draagt de ruïne van Veliki Kalnik, waar koning Béla IV zich volgens de overlevering in 1242 verschanste toen de Mongolen het land binnenvielen. Vanaf het dorp loop je er in een uur naartoe, met ongeveer 250 hoogtemeters. Wandelen en de ruïne bekijken kosten niets. Boven staat een berghut die in het weekeinde open is en waar een bord eten 8 tot 15 euro kost. De laatste honderd meter gaan over rotsblokken en zijn bij regen glad; stevige schoenen zijn nodig.

Bij Đurđevac ligt een stuk open zand

De Đurđevački peski zijn de restanten van een zandgebied dat door de Drava is afgezet en dat eeuwenlang stuivend zand was; sinds 1963 is een stuk ervan beschermd omdat er planten groeien die verder in Kroatië niet voorkomen. Er lopen paden doorheen en er staat een uitkijkpunt. Toegang is gratis. Het wordt wel de Kroatische Sahara genoemd, maar het gaat om enkele tientallen hectaren open zand tussen bossen en akkers, dus verwacht geen duinenzee. Đurđevac ligt 25 kilometer ten oosten van Koprivnica.

Het stadje Đurđevac viert een belegering met een haan

Volgens de legende hield de bevolking in 1552 een Ottomaanse belegering vol door de laatste haan uit een kanon af te schieten, waarna de belegeraars dachten dat er nog voedsel in overvloed was en wegtrokken. Daaraan dankt men de bijnaam picoki, en eind juni wordt dat met een openluchtspel nagespeeld. De vesting Stari grad, een bakstenen burcht met een gracht, is opgeknapt en herbergt een galerie en een restaurant; entree kost enkele euro's. Het spel zelf is gratis te zien. Reken op twee uur voor het stadje.

Praktisch en wanneer je komt

Koprivnica ligt 90 kilometer ten noordoosten van Zagreb, ruim een uur rijden, en heeft een trein die er anderhalf uur over doet. Een huurauto kost 40 tot 80 euro per dag en is voor de dorpen nodig, want de bus rijdt daar een paar keer per dag. Langs de Drava lopen vlakke fietsroutes van tientallen kilometers; een fiets huren kost 10 tot 20 euro per dag. Mei, juni en september geven 20 tot 27 graden; in juli en augustus is het 28 tot 34 graden en in de winter vriest het, met mist in het dal van de Drava. Dit is geen streek met veel hotels: het aanbod bestaat vooral uit kleine pensions en huizen op het platteland, met 50 tot 100 euro per nacht. Een maaltijd kost 10 tot 20 euro, aanzienlijk minder dan aan de kust.