Cultuur en gezelligheid in Burgh-Haamstede en Zierikzee

Schouwen-Duiveland is een eiland dat twee keer opnieuw is begonnen

Schouwen-Duiveland in het noorden van Zeeland telt ongeveer 34.000 inwoners. Het is in 1953 volgens de rampenarchieven zwaar getroffen door de watersnood en heeft daarna, met de Deltawerken en de Oosterscheldekering, een compleet andere kustlijn gekregen. Dat verklaart wat je er ziet: middeleeuwse stadjes achter dijken van na 1953. Dit artikel behandelt Zierikzee, Burgh-Haamstede en het eiland eromheen, met entreeprijzen, openingstijden en afstanden.

De Sint-Lievensmonstertoren in Zierikzee is 62 meter

Zierikzee heeft met de Sint-Lievensmonstertoren, in de volksmond de Dikke Toren, een losstaande kerktoren waaraan in 1454 is begonnen en die nooit is afgemaakt. Hij staat nu op 62 meter; het plan ging uit van ruim het dubbele, maar het geld raakte op. Beklimmen kost 4 tot 7 euro; de toren is van april tot oktober open, doorgaans van elf tot vijf. Reken op drie kwartier. Van boven zie je de complete stadsplattegrond met de grachten, de Noordhavenpoort en de Zuidhavenpoort en de Oosterschelde erachter.

De oude haven wordt nog altijd binnengevaren via twee poorten

De havenkom van Zierikzee loopt tot in het centrum en wordt geflankeerd door de Noordhavenpoort en de Zuidhavenpoort aan weerszijden van het water. Er liggen historische zeilschepen en er is een jachthaven. Rondlopen kost niets; de Meelstraat en de Noordstraat erachter hebben de mooiste gevels. Een dagtocht op een platbodem kost 30 tot 60 euro per persoon en gaat van april tot oktober. Het Stadhuismuseum in het centrum kost 8 tot 12 euro en is van dinsdag tot zondag open; reken daar op anderhalf uur.

De Plompe Toren is alles wat van Koudekerke over is

Aan de Oosterschelde staat de Plompe Toren los in het open veld. Het is het enige dat over is van Koudekerke, een dorp dat door de zee is verzwolgen; de rest van de bebouwing ligt onder het slik. Toegang tot de toren kost enkele euro's en er is een uitzichtplatform. Reken op een half uur. Vanaf hier kijk je over het water waar het dorp lag, en het legt in één blik uit waarom dit eiland eeuwenlang met dijken bezig is geweest.

Het Watersnoodmuseum staat in vier caissons

Bij Ouwerkerk in het zuiden staat het Watersnoodmuseum, ingericht in de vier betonnen caissons waarmee op 6 november 1953 het laatste dijkgat werd gesloten. Ze liggen nog op de plek waar ze zijn afgezonken. Entree kost 12 tot 16 euro; het is van dinsdag tot zondag open, doorgaans van tien tot vijf. Reken op twee tot drie uur. Dit is het zwaarste en tegelijk het belangrijkste bezoek op dit eiland; let op dat een deel van de tentoonstelling met kinderen onder een jaar of tien te heftig is.

De Oosterscheldekering is 9 kilometer lang en heeft 62 schuiven

Aan de westkant sluit de Oosterscheldekering over ongeveer 9 kilometer de Oosterschelde af, met 62 schuiven die alleen bij storm dichtgaan zodat het getij in de zeearm blijft bestaan. Hij is in 1986 in gebruik genomen. Over de kering loopt een weg met een fietspad; rijden en fietsen kosten niets. Op het werkeiland Neeltje Jans halverwege ligt een bezoekerspark met entree van 20 tot 26 euro. Reken op drie uur. Vanaf de kering zie je aan de ene kant zout getijdewater en aan de andere kant de open Noordzee.

Achter Burgh-Haamstede liggen duinen en bos

Bij Burgh-Haamstede in het westen liggen de Zeepeduinen met daarachter de aangeplante Boswachterij Westerschouwen, samen enkele duizenden hectares, met paden naar het strand. Toegang is gratis; parkeren kost 3 tot 8 euro per dag. Er lopen routes van 4 tot 12 kilometer, waaronder de Zeepeduinenroute. In het dorp staat Slot Haamstede uit de dertiende eeuw, dat particulier bewoond is: het huis is niet te bezoeken en de tuin alleen op enkele dagen per jaar. Van buiten is het vanaf de openbare weg te zien.

Het eiland heeft ruim tweehonderd kilometer fietspad

Over Schouwen-Duiveland ligt een dicht net van fietspaden langs de dijken, door de polders en achter de duinen, grotendeels los van de autowegen; de Noordzeeroute loopt er dwars doorheen. Fietsen huren kost 10 tot 18 euro per dag. Reken op 30 tot 50 kilometer voor een rondje. Let op: op de dijken en langs de kust staat vrijwel altijd wind, en een rondje met de klok mee kan aanvoelen als het dubbele van hetzelfde rondje tegen de klok in. Kies je richting op de windrichting van die dag.

Praktisch

Het eiland ligt op 60 kilometer van Rotterdam en is via de dammen over de weg bereikbaar; er rijdt een streekbus, maar met de auto of de fiets ben je een stuk flexibeler. Parkeren in de kustdorpen kost in het seizoen 3 tot 8 euro per dag. April tot oktober geeft 12 tot 23 graden; het water haalt in augustus 18 tot 20 graden. In juli en augustus zijn de stranden en de campings vol en zijn de huisjes maanden vooruit verhuurd. In augustus is er in Bruinisse het Visserijfeest, dat het hele weekeinde duurt.