Dartmoor met hond, eindeloze ruimte en vrijheid

Dartmoor is 954 vierkante kilometer open hoogland

Dartmoor National Park in het zuidwesten van Engeland beslaat ongeveer 954 vierkante kilometer en is daarmee de grootste aaneengesloten open ruimte van Zuid-Engeland. Het hoogste punt, de High Willhays, haalt 621 meter. Voor een hond klinkt dat als eindeloze vrijheid, en dat is het deels ook. Maar er lopen schapen, pony's en runderen los en er zijn schietterreinen. Dit artikel behandelt de routes en de regels, met afstanden, kosten en seizoenen.

Loslopend vee maakt de lijn hier tot hoofdregel

Op de open hoogvlakte lopen duizenden schapen, runderen en pony's vrij rond, het hele jaar. Een hond die vee opjaagt, is in het Verenigd Koninkrijk een strafbaar feit, en een boer mag een hond die vee aanvalt neerschieten. Houd je hond aan de lijn zodra er dieren in zicht zijn, en tussen 1 maart en 31 juli op de open heide altijd, vanwege broedvogels. Op de paden door de dalen en de bossen bij Bellever en Newbridge kan je hond in veel gevallen wel los, mits hij terugkomt als je roept.

Op drie terreinen wordt met scherp geschoten

In het noorden van het park liggen rond Okehampton, Merrivale en Willsworthy drie militaire oefengebieden van samen ruim 100 vierkante kilometer waar met scherp wordt geschoten. Op oefendagen hangen er rode vlaggen aan de paalmarkeringen en zijn de gebieden gesloten. Toegang is buiten die dagen gratis. Let op: raap nooit metalen voorwerpen op en laat je hond niet aan losse rommel snuffelen. De oefendagen worden weken vooruit bekendgemaakt en staan op borden bij de toegangswegen; controleer ze voordat je die kant op gaat, want dit is geen theoretisch risico.

Wildkamperen mag hier, en nergens anders in Engeland

Dartmoor is het enige gebied in Engeland waar je zonder toestemming van de grondeigenaar mag overnachten met een tent die je zelf draagt. Dat recht is na een reeks rechtszaken in 2023 en 2025 bevestigd. Er zijn geen kosten aan verbonden, maar het geldt alleen op de daarvoor aangewezen delen van de kaart, alleen voor kleine tenten en voor maximaal twee nachten op één plek. Vuur maken is verboden. Met een hond is dit prima te doen; houd hem 's nachts bij je.

De Granite Way is achttien kilometer verhard en autovrij

Aan de noordwestkant loopt met de Granite Way over het tracé van een opgeheven spoorlijn een verhard pad van ongeveer 18 kilometer tussen Okehampton en Lydford, autovrij, met het Meldon Viaduct over het dal. Toegang is gratis; parkeren bij de beginpunten kost 2 tot 5 euro per dag. Dit is de route voor een dag met slecht weer of voor een hond die niet meer zo goed ter been is: geen hekken, geen vee, geen modder. Reken op vier uur voor de hele lengte enkele reis, met het Meldon Reservoir als zijstapje.

De veenkommen op de hoogvlakte zijn dieper dan ze lijken

Grote delen van het hoogland bestaan uit veen, dat op laaggelegen plekken drassig blijft. Een schijnbaar vaste graspol kan een halve meter of dieper wegzakken; op sommige plekken is het veen 3 meter dik. Er zijn geen kosten en geen hekken. Let op: honden die vooruitlopen, komen hier vast te zitten en raken in paniek. Blijf op de paden en de rotsruggen, de tors, en loop bij mist niet dwars over. Zorg dat je weet hoe je met kaart en kompas werkt, want mobiel bereik is op grote delen afwezig.

Wistman's Wood is nu afgesloten voor bezoekers

Bij Two Bridges midden op de hoogvlakte staat met Wistman's Wood een klein overblijfsel van oud eikenbos met kromme, met mos begroeide stammen. Door de toeloop is de bodem zwaar beschadigd geraakt. Sinds 2023 wordt bezoekers gevraagd het bos zelf niet meer in te lopen; er staan borden en er is een pad langs de rand. Het uitzicht vanaf de rand is er nog steeds, en dat scheelt het bos de laatste restanten. Toegang tot het pad is gratis en het is 2 kilometer lopen vanaf de dichtstbijzijnde parkeerplaats.

Voer de Dartmoor-pony's niet, ook niet één keer

Op de hoogvlakte lopen ongeveer duizend halfwilde Dartmoor-pony's van 120 tot 130 centimeter schofthoogte. Ze hebben volgens de parkbeheerder allemaal een eigenaar en worden elk najaar bijeengedreven, maar ze leven het hele jaar buiten. Voeren is verboden en er staan boetes tot honderden ponden op. De reden is concreet: gevoerde pony's leren naar auto's toe te lopen en worden aangereden op de wegen die dwars over de vlakte lopen. Houd je hond bij je als er pony's in de buurt zijn; ze slaan uit als een hond te dichtbij komt. Rond Postbridge, Dartmeet en Widecombe-in-the-Moor staan ze het vaakst langs de weg.

Praktisch

Je reist met de veerboot naar Engeland en rijdt daarna drie tot vijf uur naar het zuidwesten. Je hond heeft een dierenpaspoort, een chip en een geldige inenting tegen hondsdolheid nodig, en voor de terugreis naar de Europese Unie een wormkuur die 24 tot 120 uur voor aankomst door een dierenarts is gegeven en afgestempeld. April tot oktober geeft 12 tot 20 graden. Op de hoogvlakte valt tot 2.000 millimeter regen per jaar en trekt mist in een half uur op. Van april tot september komen adders voor op zonnige hellingen; die bijten een nieuwsgierige hond in de snuit, en dat is een spoedgeval. Voor een korte dag zijn Haytor in het oosten en de steencirkels Scorhill en Grey Wethers de bekendste doelen, met het verlaten middeleeuwse dorp bij Hound Tor ertussen.