Op Hawaï naast strand en surfen met natuur, cultuur en avontuur

Op Hawaï is zonnebrand met bepaalde stoffen verboden

Sinds 2021 mag op Hawaï geen zonnebrandcrème met oxybenzon of octinoxaat worden verkocht of gebruikt, omdat die stoffen koraal beschadigen; winkels verkopen alternatieven op basis van zinkoxide. Dat is tekenend voor hoe hier met natuur wordt omgegaan. Veel plekken op Oahu, Maui, Kauai en het Grote Eiland werken met reserveringen, tijdsloten en limieten, en zonder die reservering kom je er niet in. Dit artikel behandelt wat er naast het strand te doen is, met entreeprijzen, reserveringen en afstanden.

Bij Kīlauea hangt het van de dag af wat je ziet

Op het Grote Eiland ligt het Hawai'i Volcanoes National Park, ruim 1.300 vierkante kilometer rond de Kīlauea en de Mauna Loa, waarvan de eerste met tussenpozen uitbarst. Entree kost 30 dollar per auto voor zeven dagen en het park is dag en nacht open; over de Crater Rim Drive kijk je de Halemaʻumaʻu-krater in en door de Kīlauea Iki loopt een pad van zes kilometer dwars over een gestolde lavameer. Wat er te zien is, wisselt sterk: soms gloeiende lava in de krater, soms alleen damp. Kijk de meldingen van het park na op de dag zelf. Let op dat bij uitbarstingen zwaveldioxide en fijn glasachtig as vrijkomen; wie astma of hartklachten heeft, blijft dan uit de benedenwindse zone, en dat staat op borden aangegeven.

De Mauna Kea komt tot 4.207 meter

Op datzelfde eiland staat de Mauna Kea van 4.207 meter, met sterrenwachten op de top. Het bezoekerscentrum ligt op 2.800 meter en is met een gewone auto bereikbaar. Boven dat punt is een terreinauto met vierwielaandrijving nodig en raden de beheerders de tocht af voor kinderen onder de zestien, zwangeren en mensen met hart- of longklachten, vanwege de ijle lucht. Blijf minstens een half uur bij het centrum acclimatiseren voordat je verder gaat. Boven is het rond het vriespunt, ook in augustus. Lager op het eiland liggen Hilo met de Akaka Falls van ruim honderd meter en de Kealakekua Bay, waar je vanaf de kust snorkelt bij het monument voor kapitein Cook.

Voor de Kalalau Trail heb je een vergunning nodig

Aan de noordkust van Kauai ligt de Nā Pali Coast, waar geen weg langs loopt. De Kalalau Trail erlangs is ongeveer achttien kilometer lang en mag alleen met een vergunning worden gelopen; voor het Hāʻena State Park aan het begin geldt sinds 2019 een reservering met tijdslot en een verplichte shuttle. Die reserveringen komen dertig dagen vooruit vrij en zijn binnen minuten weg, dus zet er een wekker voor. Een dagbezoek kost enkele dollars plus parkeergeld. Wie geen plek heeft, ziet de kust vanaf zee met een boottocht van 100 tot 200 dollar per persoon, of rijdt naar de Waimea Canyon en het Kōkeʻe State Park, waar de Awaʻawapuhi Trail en de vlonders door het Alakai Swamp op dezelfde kliffen uitkomen en waar de Waipoo Falls in de canyon vallen.

Ook voor Diamond Head geldt een reservering

Het Diamond Head State Monument bij Honolulu, met een pad van ruim een kilometer naar de kraterrand, is sinds 2022 voor bezoekers van buiten de staat alleen toegankelijk met een vooraf geboekt tijdslot. Entree kost enkele dollars per persoon en parkeren rond de 10 dollar per auto. Het pad heeft trappen en een tunnel en klimt ongeveer 170 hoogtemeters. Neem het eerste tijdslot om zes uur, want daarna is het warm en staat het vol. Verderop op Oahu liggen Waikiki, Pearl Harbor met de gedenkplaatsen in de haven, het Iolani Palace als enige koninklijke paleis van de Verenigde Staten en aan de oostkant de Kualoa Ranch met zijn valleien.

Zwemmen in zoet water heeft een risico dat weinig mensen kennen

Bij de watervallen en in de riviertjes komt leptospirose voor, een bacteriële ziekte die via water in de huid of via slijmvliezen binnendringt; de gezondheidsdienst waarschuwt er met borden voor. Zwem daarom niet met open wondjes, slik geen water in en spoel je na afloop af. Dat neemt niet weg dat de watervallen de moeite zijn: naar de Twin Falls aan het begin van de Hana Highway op Maui loop je een kwartier, en de Pipiwai Trail naar de Waimoku Falls in het Kīpahulu-deel van het Haleakalā National Park is vier uur heen en terug door een bamboebos. Voor het Waiʻānapanapa State Park met zijn zwarte strand aan dezelfde weg moet je vooraf een tijdslot boeken.

Bij zeeschildpadden en robben gelden wettelijke afstanden

Hawaïaanse zeeschildpadden komen op veel stranden op het zand liggen. De wet schrijft voor dat je minstens drie meter afstand houdt; bij de zeldzame monniksrob is dat vijftien meter, en bij een moeder met jong meer. Aanraken of voeren is verboden en er staan hoge boetes op; vrijwilligers zetten de dieren vaak met linten af. Snorkelen kan op veel plekken vanaf het strand en huur kost 10 tot 20 dollar per dag. Ga niet op koraal staan, want dat leeft en het breekt. De noordwestelijke eilanden van het Papahānaumokuākea Marine National Monument, het grootste beschermde zeegebied van het land, zijn helemaal gesloten voor bezoek.

De cultuur is meer dan een avondvoorstelling

Naast de grote avondfeesten met eten en dans, die 100 tot 200 dollar per persoon kosten en drie uur duren, zijn er cultuurcentra en historische parken waar over navigatie, taal en landbouw wordt verteld. Het Polynesian Cultural Center op Oahu vraagt rond de 90 dollar en het Bishop Museum in Honolulu, met de grootste Hawaiiaanse collectie ter wereld, ongeveer een derde daarvan. In het Puʻuhonua o Hōnaunau National Historical Park op het Grote Eiland liggen een toevluchtsoord en tempelplatforms uit de tijd voor de komst van de Europeanen; entree kost enkele tientallen dollars per auto en het is dagelijks open. Betreed die stenen platforms niet, want het zijn gewijde plekken en dat staat er ook bij. In Honolulu zijn de Foster Botanical Garden en het Lyon Arboretum goedkope alternatieven, net als de farmers markets en de swap meet bij het oude Aloha Stadium.

Een paar plekken zijn dicht of beperkt

De Waipiʻo Valley op het Grote Eiland is sinds 2022 vanwege de steile toegangsweg alleen nog voor bewoners toegankelijk, en de nederzetting Kalaupapa op Molokai is voor bezoekers gesloten. Op Maui verwoestte de brand van augustus 2023 het historische Lahaina; het verbrande gebied is afgezet en daar kom je niet. West-Maui is verder gewoon open en de plaatselijke bevolking leeft van bezoekers, dus wegblijven van het eiland helpt niemand. Voor de zonsopgang boven de Haleakalā-krater heb je een reservering van enkele dollars nodig, naast de parkentree; de Sliding Sands Trail daalt vanaf de rand de krater in en klimt aan het eind hetzelfde eind terug omhoog, wat op 3.000 meter zwaarder is dan het lijkt.

Praktisch

Vanuit Nederland vlieg je met een of twee tussenstops in achttien tot vierentwintig uur; het tijdsverschil is elf tot twaalf uur. Tussen de eilanden vlieg je in 30 tot 50 minuten voor 60 tot 200 dollar, en op Lanai en Molokai is het aanbod klein. Je hebt vooraf een reistoestemming nodig en een huurauto, die 50 tot 120 dollar per dag kost. Aan de kust is het het hele jaar 24 tot 30 graden. Van november tot maart valt de meeste regen en zijn de golven aan de noordkusten het hoogst, met surfwedstrijden bij de Waimea Bay op Oahu; in diezelfde maanden, van december tot april, zijn er bultruggen te zien in de Stille Oceaan tussen Maui, Lanai en Molokai.