Fietsen, zwemmen en sprookjesroutes in Kronoberg met kinderen

Kronoberg is een provincie van bos, meren en glas

Kronoberg in het zuiden van Zweden, midden in Småland, bestaat voor het grootste deel uit naaldbos met daarin honderden meren. Er wonen ongeveer 205.000 mensen, van wie een derde in Växjö, de enige stad van betekenis. Er is hier geen kust en geen gebergte; het gaat om water, bos en werkplaatsen. Dit artikel behandelt de uitjes met kinderen, met entreeprijzen, leeftijden, openingstijden en afstanden.

De vertelcultuur van Sagobygden staat op een UNESCO-register

Rond Ljungby in het westen is de traditie van het vertellen van volksverhalen zo levend gebleven dat Sagobygden volgens de erfgoedorganisatie sinds 2018 op het UNESCO-register van goede praktijken voor erfgoedbehoud staat; dat is een ander register dan de bekende lijst van immaterieel erfgoed. In het landschap zijn tientallen plekken uit die verhalen met bordjes gemarkeerd. Toegang tot de plekken is gratis. Er lopen gemarkeerde routes van 2 tot 8 kilometer langs stenen, poelen en bomen waar een verhaal aan hangt. In het Sagomuseet in Ljungby zijn vertelvoorstellingen voor kinderen, voor 5 tot 12 euro.

Het Nationaal Park Åsnen bestaat sinds 2018

In het zuiden van de provincie ligt sinds 2018 het Nationaal Park Åsnen van ongeveer 1.900 hectare, rond het Åsnenmeer vol eilandjes, ondiepe baaien en moerasbos. Toegang is gratis; parkeren kost enkele tientallen kronen. Er lopen paden van 2 tot 12 kilometer en er zijn kanoroutes tussen de eilanden; een kano huren kost 300 tot 500 kronen per dag. Voor gezinnen is dit het aantrekkelijkste natuurgebied van de streek, omdat je niet ver hoeft te lopen voor water en uitzicht.

Het Bolmen is 184 vierkante kilometer

Het Bolmen, het grootste meer van de provincie, beslaat ongeveer 184 vierkante kilometer en heeft met Bolmsö een groot bewoond eiland. Onder het meer begint een tunnel van 82 kilometer die sinds de jaren tachtig drinkwater naar de zuidkust van Skåne brengt. Zwemmen en aanleggen zijn gratis; op Bolmsö zijn strandjes en een camping. Het water haalt in juli en augustus 19 tot 23 graden. Er wordt gevist op snoek en baars; een dagvergunning kost 100 tot 200 kronen en is bij de kiosk te koop. Zuidelijker ligt het Möckelnmeer bij Älmhult.

In de glashut van Kosta uit 1742 kun je zelf blazen

In Kosta, midden in het Glasriket, staat de oudste nog werkende glasfabriek van Zweden, gesticht in 1742. In de hut wordt dagelijks geblazen en bezoekers mogen onder begeleiding zelf een voorwerp maken. Toegang tot de hut is gratis; zelf blazen kost 200 tot 400 kronen per persoon en kan vanaf een jaar of acht. De hut werkt doorgaans van maandag tot vrijdag van negen tot vier; in het weekeinde staan de ovens vaak stil. In de zomer zijn er hyttsill-avonden waarop er in de gloeiende oven wordt gekookt.

Bij Kosta ligt het elandenpark Grönåsens

Naast het glasgebied ligt Grönåsens Älgpark, waar elanden en andere Scandinavische boerderijdieren in ruime omheiningen leven, met een pad eromheen en een uitkijkplatform. Entree kost 150 tot 250 kronen voor volwassenen en minder voor kinderen; het is van mei tot september dagelijks open, doorgaans van tien tot zes. Reken op anderhalf uur. Voeren mag alleen met wat je bij de ingang koopt. Let op: elanden zijn geen tamme dieren; ze wegen tot 500 kilo en kunnen uithalen als kinderen tussen het hek door reiken. Blijf achter de afscheiding.

Op een eiland in het Helgasjön staat Kronobergs Slott

Op een eilandje in het Helgasjön-meer even ten noorden van Växjö liggen de resten van Kronobergs Slott uit de vijftiende eeuw, bereikbaar over een houten brug. Toegang is gratis en dag en nacht mogelijk. Reken op een uur, inclusief de wandeling vanaf de parkeerplaats. In de zomer vaart er vanaf Växjö een oude raderboot naar het eiland, voor 150 tot 250 kronen retour. Er is een café in een oude schuur bij de aanlegplaats. In de stad zelf staat Teleborgs Slott aan het Växjösjön, een torenkasteel uit 1900.

Astrid Lindgrens Värld en de rotstekeningen liggen buiten deze provincie

Astrid Lindgrens Värld rond Pippi Langkous, Emil van de Hazelhoeve en Ronja de Roversdochter ligt in Vimmerby in de provincie ten oosten hiervan, ongeveer 100 kilometer verderop; het Hällristningsmuseum bij Tanums rotstekeningen uit de bronstijd ligt aan de westkust, ruim 400 kilometer noordelijker. Astrid Lindgrens Värld is als dagtocht te doen, met anderhalf uur rijden enkele reis en een entree van 400 tot 600 kronen per persoon in het hoogseizoen. De rotstekeningen zijn dat niet; dat is een aparte reis. Binnen de provincie zelf loopt met de Banvallsleden een fietsroute over een oude spoordijk, vlak en met weinig verkeer.

Praktisch

Vanuit Nederland rijd je in tien tot twaalf uur via Denemarken; de brug over de Sont kost 60 tot 70 euro enkele reis. Vliegen kan via Kopenhagen, dat op tweeënhalf uur rijden ligt. Zweden betaalt met kronen en vrijwel uitsluitend met de kaart. Juni tot augustus geeft 18 tot 25 graden en avonden die tot na tienen licht blijven; dat is het zwemseizoen. Eind juni is er midzomer en dan is vrijwel alles twee dagen gesloten. Van november tot maart is het rond het vriespunt en zijn de meeste buitenattracties dicht.