De beste plekken op Bonaire om schildpadden te spotten

Bonaire is een van de betrouwbaarste plekken om zeeschildpadden te zien

Rond Bonaire leven zeeschildpadden het hele jaar door, en doordat het rif direct vanaf de kust begint kun je ze hier vanaf het strand snorkelend tegenkomen, zonder boot. Het hele omringende water is sinds 1979 beschermd als Bonaire National Marine Park, van de kustlijn tot 60 meter diepte. Dit artikel legt uit welke soorten er zijn, waar en wanneer je ze ziet, en welke regels er gelden.

Drie soorten komen hier voor

In de wateren rond Bonaire zie je vooral de karetschildpad en de groene zeeschildpad; de onechte karetschildpad komt er ook voor maar minder vaak. De karet heeft een spitse, vogelachtige snavel en eet sponzen op het rif; de groene zeeschildpad heeft een ronder kopje en graast op zeegras. Volwassen dieren worden ongeveer 90 tot 120 centimeter lang en kunnen meer dan 150 kilo wegen. Volgens de onderzoekers van de plaatselijke schildpadorganisatie duurt het twintig jaar of langer voor een zeeschildpad zich voortplant, en dat is precies waarom elk verloren dier zo zwaar telt.

Waar je ze het vaakst tegenkomt

Het zeegrasveld in de baai van Lac Bay aan de oostkant is de belangrijkste opgroeiplek voor jonge groene zeeschildpadden; ze grazen er in ondiep water. Aan de westkant zijn de rustige stukken rif bij Klein Bonaire, het onbewoonde eilandje op ongeveer een kilometer voor de kust waar No Name Beach ligt, het meest kansrijk. Verder kom je ze tegen bij de bekende kustduikstekken langs de westkust, waar het rif op 5 tot 15 meter diepte ligt: Te Amo Beach en Bachelor's Beach onder Kralendijk, de trap bij Thousand Steps in het noorden en de baaien Boca Slagbaai en Playa Funchi in het Washington Slagbaai-park. De kans is groter waar sponzen of zeegras staan, want daar eten ze. Houd er rekening mee dat een waarneming nooit gegarandeerd is; wie meerdere keren gaat, ziet er vrijwel zeker een.

Het beste moment van de dag

De ochtend is doorgaans het gunstigst: tussen ongeveer 8.00 en 11.00 uur is het water het vlakst, het zicht het best, tot wel 30 meter, en zijn er nog weinig boten onderweg. Schildpadden moeten regelmatig aan de oppervlakte ademen, en rustig water maakt dat je ze van verder ziet. Ook het laatste uur voor zonsondergang werkt, rond 18.30 uur, wanneer de dieren opnieuw actief foerageren; een schildpad komt gemiddeld elke vijf tot tien minuten boven om te ademen. Vermijd de middag bij harde wind, want de golfslag aan de westkust neemt dan toe en het opgewoelde zand vermindert het zicht. Rond volle maan en bij springtij is de stroming sterker; blijf dan dichter bij de kust.

De regels zijn streng, en dat is de reden dat het werkt

Binnen het mariene park geldt een aanraakverbod: koraal, schildpadden en ander zeeleven mogen niet worden aangeraakt, en dat geldt ook voor het aanraken van een schildpad die naar je toe zwemt. Houd minimaal enkele meters afstand en blijf nooit boven een dier hangen, want dan blokkeer je de weg naar de oppervlakte om te ademen. Elke duiker en snorkelaar betaalt een verplichte natuurbijdrage, de zogeheten Nature Fee, van ongeveer 40 euro per jaar voor duikers en een lager tarief voor overige watersporters; dat geld gaat naar het beheer van het park. Voeren, achtervolgen en flitsen zijn verboden en er wordt op gehandhaafd; overtreding kan een boete opleveren.

Nesten liggen op het strand en zijn kwetsbaar

Van ongeveer april tot november leggen vrouwtjes hun eieren op de stranden van Bonaire en Klein Bonaire, vaak diep in de nacht. Een legsel telt doorgaans 80 tot 140 eieren. De nesten worden gemarkeerd en afgezet; blijf buiten die afzetting en graaf nergens in het zand. De jongen komen na ongeveer twee maanden uit en oriënteren zich op het licht boven zee. Kunstlicht van een zaklamp, telefoon of strandverlichting stuurt ze de verkeerde kant op, en dat is de meest voorkomende manier waarop bezoekers hier schade doen. Gebruik 's nachts op nesteststranden geen wit licht en fotografeer zonder flits.

Snorkelen, duiken of met een gids

Snorkelen is de eenvoudigste manier: veel plekken langs de westkust zijn vanaf de kant in te lopen, met een rif dat binnen 20 tot 50 meter uit de kust begint. Huur van masker, snorkel en vinnen kost rond de 10 tot 15 euro per dag. Duiken geeft meer tijd bij de dieren; een duik met begeleiding kost doorgaans 45 tot 70 euro, een pakket met meerdere duiken minder per stuk. Boottochten naar Klein Bonaire kosten rond de 25 tot 40 euro. Kies een aanbieder die de parkregels uitlegt voordat je het water in gaat; dat is meteen het beste teken dat je goed zit.

Met kinderen en wat je kunt bijdragen

Voor kinderen die kunnen zwemmen is snorkelen in de rustige baaien goed te doen vanaf een jaar of zes, met een zwemvest en in ondiep water. Zeegrasvelden zijn hiervoor beter dan het diepe rif: kalmer water, minder stroming en juist daar grazen de jonge groene schildpadden. De plaatselijke schildpadorganisatie doet al sinds 1991 onderzoek en telt nesten; bij het bezoekerscentrum leer je hoe dat werkt en dat is een goede voorbereiding op wat kinderen in het water zien. Wil je helpen: gebruik zonnebrand zonder oxybenzone, laat geen plastic achter en meld gestrande of gewonde dieren bij de organisatie in plaats van ze zelf te verplaatsen.

Praktisch en wanneer je gaat

Bonaire is een bijzondere gemeente van Nederland en betaalt met de Amerikaanse dollar; reken op ongeveer 1,08 dollar per euro. De vlucht vanaf Amsterdam duurt ongeveer negen tot tien uur. Een huurauto of pick-up is vrijwel onmisbaar om de duikstekken langs de kust te bereiken, vanaf zo'n 40 euro per dag. Het eiland ligt buiten de gebruikelijke orkaanbaan en heeft jaarrond temperaturen rond de 30 graden met water van 26 tot 28 graden, dus elk moment werkt. Mei tot november valt samen met het nestseizoen; januari tot april is het rustigst onder water door minder wind. Houd er rekening mee dat de oostkust vrijwel altijd te ruw is om te snorkelen.