Wandelen en varen rond de Chiemsee

Het paleis op de Herreninsel is nooit afgebouwd

Midden in de Chiemsee ligt de Herreninsel, waarop koning Ludwig II vanaf 1878 het Neues Schloss Herrenchiemsee liet bouwen naar het voorbeeld van Versailles. Toen hij in 1886 stierf, was pas een deel klaar; de rest staat er als ruwbouw omheen. Dat maakt het bezoek eigenaardig: een spiegelzaal die de Franse overtreft, en daarachter kale muren. Dit artikel gaat over de eilanden, de boten en de routes rond het meer, met prijzen en vaartijden.

Je komt er alleen met de veerboot

Vanaf Prien-Stock vaart de Chiemsee-Schifffahrt in ongeveer een kwartier naar de Herreninsel en verder naar de Fraueninsel. Een combikaart Prien, Herreninsel, Fraueninsel en terug kost 11,50 euro voor volwassenen en 5,80 euro voor kinderen van zes tot vijftien; het paleis vraagt daarnaast rond de 10 euro entree. Vanaf de aanlegsteiger is het nog twintig minuten lopen naar het paleis, of je neemt een rijtuig met paarden. Het Neues Schloss is alleen met een rondleiding te bezoeken, die ongeveer een half uur duurt en op vaste tijden vertrekt. Let op: in de zomer zijn de eerste rondleidingen snel vol, dus kom vroeg.

Naar de haven rijdt de Chiemseebahn uit 1887

Tussen het station van Prien en de aanlegsteiger in Stock rijdt de Chiemseebahn, een smalspoortram die sinds 1887 in bedrijf is en die als de oudste nog rijdende stoomtram ter wereld geldt. De rit duurt ongeveer tien minuten over twee kilometer. Een kaartje kost enkele euro's en zit soms bij het bootticket inbegrepen. De tram rijdt van eind april tot begin oktober, met stoom op de meeste dagen en anders met een dieselwagen. Voor kinderen is dit doorgaans het leukste onderdeel van de hele dag.

Op de Fraueninsel wonen nog benedictinessen

Het kleinere eiland heeft de abdij Frauenwörth, gesticht rond het einde van de achtste eeuw, waar nog altijd zusters wonen. Er staat een losstaande klokkentoren en de zusters verkopen marsepein en likeur in hun winkel. Het eiland is ongeveer een kilometer rond en in een half uur te belopen, langs vissershuisjes en een handvol restaurants. Er rijden geen auto's. Toegang is gratis; alleen voor de kerk en de winkel gelden openingstijden. Dit is de rustigere van de twee eilanden, zeker na vier uur, als de dagjesmensen terugvaren.

Rond het meer ligt een fietsroute van zestig kilometer

De Chiemsee-Radweg loopt vrijwel volledig rond het water, grotendeels over vrijliggende paden en rustige wegen, met beperkt hoogteverschil. Onderweg liggen Prien, Gstadt, Seebruck en Bernau. In één dag is het een stevige rit; verdeeld over twee dagen een ontspannen tocht. Fietsverhuur zit in de plaatsen aan de oever vanaf ongeveer 15 euro per dag. Let op: het pad loopt niet overal langs de waterlijn, want een deel van de oever is particulier of natuurgebied. Verwacht dus niet de hele dag zicht op het meer; dat heb je op ongeveer de helft van de route.

De zuidoever is moeras en vogelgebied

Waar de Tiroler Achen het meer in stroomt, ligt een delta met riet, wilgen en ondiep water die als natuurgebied is beschermd. Het gebied beslaat ruim 1.700 hectare en er broeden en pleisteren volgens de vogelwacht meer dan 200 soorten, waarvoor kijkhutten en uitkijkplatforms zijn gebouwd. Toegang is gratis en er loopt ongeveer 3 kilometer vlonderpad doorheen. Het voor- en najaar zijn de beste perioden, wanneer de trek op gang komt. Neem een verrekijker mee en houd je aan de paden: delen zijn in het broedseizoen afgesloten en daar wordt op gecontroleerd.

Achter het meer ligt het hoogveen Kendlmühlfilzen

Ten zuidwesten van de Chiemsee ligt de Kendlmühlfilzen, een veengebied dat ooit voor turfwinning is ontgonnen en dat nu wordt hersteld. Er loopt sinds 1999 een vlonderpad doorheen van ongeveer 4 kilometer, vlak en met borden die uitleggen hoe veen ontstaat; het gebied beslaat ruim 900 hectare. Toegang is gratis en het is het hele jaar open. In de zomer is het er warm en muggenrijk in de avond; in het voorjaar en het najaar is het aangenamer. Het is een van de weinige vlakke natuurwandelingen in deze streek en daarmee geschikt met kleine kinderen.

De bergen beginnen direct achter de zuidoever

Vanaf de zuidkant lopen de Beierse Alpen omhoog. Vanuit Aschau brengt de Kampenwandbahn je in een kwartier naar ruim 1.400 meter, onder de top van de Kampenwand op 1.669 meter; een retour kost 25 tot 35 euro. Er bestaat een combikaart met de boot, wat scheelt als je beide op één dag doet. Boven liggen wandelpaden en hutten, met uitzicht over het meer en de vlakte erachter. Zo kun je 's ochtends varen en 's middags op een berg staan. Neem warme kleding mee: boven is het vijf tot tien graden koeler dan aan de oever, en bij onweer sluit de baan.

Bij regen is er een binnenoptie in Prien

Aan de rand van Prien ligt het zwembad Prienavera, met binnen- en buitenbaden aan het meer, een sauna en glijbanen. Het is het hele jaar open en een dagkaart kost rond de 15 euro voor volwassenen; voor twee uur betaal je minder. In het dorp zelf staat bovendien een klein Heimatmuseum over de geschiedenis van de streek. Beide zijn kleine bestemmingen, maar op de dag dat het over het meer waait en de boten minder varen, redden ze je middag.

Praktisch

De Chiemsee ligt aan de snelweg tussen München en Salzburg, op ongeveer een uur van beide, en er stoppen treinen in Prien. Vanuit Nederland ben je zeven tot acht uur onderweg. In Duitsland betaal je met de euro. Mei tot september is het seizoen: het water haalt in juli en augustus 22 tot 24 graden en de boten varen dan het vaakst. In het voor- en najaar is de dienstregeling beperkt en in de winter varen er nog maar enkele afvaarten. Het Neues Schloss is het hele jaar open, met kortere tijden buiten het seizoen.