Rust en ruimte, waarom Emsland ideaal is voor senioren en gezinnen

Bad Bentheim ligt niet in het Emsland

Het kuuroord met de Mineral-Therme en de burcht hoort bij het buurdistrict Grafschaft Bentheim en niet bij dit gebied; het ligt er wel vlak tegenaan, op ongeveer 40 kilometer van Meppen. De Bentheimer zandsteen waarvan die burcht is gebouwd, komt uit dezelfde streek. Het Emsland zelf is met ruim 2.880 vierkante kilometer een van de grootste districten van Duitsland, met ongeveer 330.000 inwoners. Het is vlak, dunbevolkt en ligt op een tot twee uur rijden van de Nederlandse grens. Dit artikel behandelt wat er wel ligt, met entreeprijzen, openingstijden en afstanden.

Papenburg werd in 1631 als veenkolonie gesticht

Papenburg is de oudste veenkolonie van Duitsland: de turf werd via gegraven kanalen afgevoerd en die kanalen lopen nog dwars door het centrum, met ophaalbruggen en historische zeilschepen erin. Rondlopen kost niets. Aan het hoofdkanaal liggen replica's van veenschepen die van mei tot september te bezichtigen zijn voor enkele euro's. Vanaf de Nederlandse grens bij Nieuweschans rijd je er 45 kilometer heen, drie kwartier. Reken op een halve dag inclusief het centrum met de Marktplatz en het Stadtpark.

Bij de Meyer Werft worden cruiseschepen gebouwd en over de rivier gevaren

Aan de rand van Papenburg staat de Meyer Werft, opgericht in 1795, met een overdekt bouwdok van ruim 500 meter waar zeeschepen worden gebouwd. Omdat de werf 40 kilometer landinwaarts ligt, moet elk afgebouwd schip achterstevoren over de Ems naar zee. Zo'n overbrenging gebeurt enkele keren per jaar en trekt tienduizenden kijkers langs de dijken, waar het schip op tientallen meters passeert. Het bezoekerscentrum is dagelijks open van 10.00 tot 18.00 uur en kost rond de 14 euro. Kijk de data van een overbrenging vooraf na, want die worden vooruit aangekondigd.

Op de Hümmling liggen hunebedden uit de steentijd

De zandrug van de Hümmling in het noorden telt volgens de districtsarcheoloog ruim 60 grafkamers van zwerfkeien uit ongeveer 3500 tot 2800 voor Christus, met dekstenen tot 20 ton. Ze liggen langs de Hümmling-Route, die door meerdere districten loopt. Toegang is gratis en ze staan dag en nacht in het open veld. Bij de bekendste liggen informatieborden en parkeerplaatsen; ze liggen 5 tot 15 kilometer uit elkaar. Reken op een dagtocht met de fiets langs een stuk of vijf, met het Hümmling-bos en Sögel onderweg. Dit is dezelfde cultuur als die van de Drentse hunebedden aan de andere kant van de grens, wat het voor Nederlandse bezoekers herkenbaar maakt.

Schloss Dankern bij Haren is een dorp op zich

Bij Haren ligt een vakantiepark met de waterburcht Schloss Dankern uit de zestiende eeuw als middelpunt en daaromheen honderden vakantiehuizen, een meer met zandstrand, een overdekt zwembad en binnen- en buitenspeelhallen. Een dagkaart voor de attracties kost 20 tot 28 euro per persoon; het park is van april tot oktober open en het zwembad het hele jaar. Dat maakt het een vreemde eend in de streek: het Emsland is verder stil, en dit is één afgebakend eiland met drukte. Voor gezinnen met jonge kinderen is dat juist praktisch; in Surwold ligt daarnaast een Kletterwald tussen de bomen.

In het Moormuseum draaien de machines nog

In Geeste staat het Emsland Moormuseum, een openluchtmuseum over de turfwinning met veenlocomotieven, plaggenhutten en veenploegen van meters hoog. Een deel van de machines wordt op aangekondigde dagen in bedrijf gezet. Entree kost rond de 10 euro en het is van maart tot oktober dagelijks open van 9.00 tot 18.00 uur. Reken op drie uur; het terrein is groot en er rijdt een smalspoortreintje. Let op: de paden zijn onverhard en na regen drassig, wat met een rollator of rolstoel lastig is, dus vraag bij de kassa naar de verharde route. Het aangrenzende veen valt onder het Internationaler Naturpark Bourtanger Moor-Bargerveen.

De Ems-Radweg is driehonderdvijfenzeventig kilometer lang

Van de bron in Noordrijn-Westfalen tot de monding in de Noordzee loopt de Ems-Radweg over ongeveer 375 kilometer, waarvan het middendeel dwars door dit district gaat, langs Lingen, Meppen en Papenburg. Hij is vlak, goed bewegwijzerd en loopt grotendeels los van de weg. Fietsen is gratis en huren kost 12 tot 20 euro per dag. Reken op 60 tot 80 kilometer per dag als je doorrijdt, of neem dagtochten vanuit één plaats. Let op de wind, die hier vrijwel altijd uit het westen staat: rijd van zuid naar noord met de rivier mee en de wind schuin achter.

Het Speicherbecken bij Geeste is een meer voor waterrecreatie

Ten zuiden van Meppen ligt het Speicherbecken Geeste, een aangelegd waterbekken met zandstranden, een zeilschool en een rondweg. Het is oorspronkelijk gegraven als waterberging en wordt nu vooral gebruikt om te zwemmen en te varen. Toegang tot de oevers is gratis en parkeren kost enkele euro's. Een zeilbootje of surfplank huur je voor 15 tot 30 euro per uur en er is in het seizoen toezicht. Om het water loopt een vlak pad van ongeveer 9 kilometer dat met een rollator of kinderwagen goed te doen is.

Praktisch

Je rijdt vanuit Noord-Nederland in een tot twee uur; er zijn meerdere grensovergangen zonder controle. Duitsland betaalt met de euro, al nemen kleine zaken niet elke buitenlandse pinpas aan; supermarkten als Edeka en Lidl doen dat wel. Voor bussen en streektreinen is er een landelijk maandabonnement van rond de 63 euro, al is het openbaar vervoer hier dun en rijdt er op zondag weinig. Mei tot september geeft 17 tot 25 graden. Het is hier vlakker en droger dan aan de kust en er is vrijwel geen hoogteverschil, wat het met fietsen en wandelen voor alle leeftijden geschikt maakt. Let op: op zondag zijn vrijwel alle winkels dicht, ook supermarkten. In Haselünne staan de jeneverstokerijen en bij Nordhorn ligt een Tierpark.