De mooiste wandelroutes door Oxford en langs de Theems

Oxford is een wandelstad met weilanden tegen het centrum aan

Het bijzondere aan wandelen in Oxford is niet de stad zelf maar de overgang: binnen vijf minuten stap je van middeleeuwse steegjes een open rivierweide op waar koeien grazen. De stad heeft nooit langs de rivieroevers gebouwd, en daardoor liggen er aan twee kanten van het centrum weidelandschappen die elders allang volgebouwd zouden zijn. Dit artikel beschrijft de drie klassieke routes, de weide van Christ Church, Port Meadow en Addison's Walk, plus de steegjesroute door het centrum. Alles is vlak, vrijwel alles is gratis, en geen van de routes vraagt meer dan een ochtend of een middag.

Christ Church Meadow is de klassieker, en hij kost niets

De weide van Christ Church ligt ingeklemd tussen het beroemde college, de Cherwell en de Theems, en is overdag vrij toegankelijk tot zonsondergang. Het rondje over de omzoomde paden is ongeveer drie kilometer en vlak, met de torens van de colleges als decor aan de ene kant en grazend vee aan de andere. Loop hem met de klok mee en je eindigt bij de aanlegplaatsen van de roeiverenigingen aan de Theems, waar eind mei, in de roeiweek van de universiteit, de colleges tegen elkaar roeien. Houd er rekening mee dat de hekken bij zonsondergang echt dichtgaan en dat de paden na regen modderig zijn; dit is een weide, geen park.

Langs het jaagpad kom je de stad uit zonder de stad te verlaten

Vanaf de zuidkant van de weide loopt het jaagpad langs de Theems stroomafwaarts richting de sluis van Iffley, een wandeling van ongeveer 2,5 kilometer enkele reis langs woonboten, roeiers en knotwilgen. Het sluiscomplex met zijn genormandiseerde kerkje erboven is een natuurlijk keerpunt. Dit is de route voor wie de drukte van het centrum wil inruilen voor rivierstilte zonder vervoer te regelen; je loopt vanaf het Carfax-kruispunt in het centrum in vijftien minuten naar het startpunt. Let op dat het jaagpad onverlicht is; in de winter wil je ruim voor het donker terug zijn.

Port Meadow is het oudste stuk Oxford dat er nog precies zo bijligt

Ten noordwesten van het centrum ligt Port Meadow, zo'n 120 hectare gemeenschappelijke weidegrond aan de Theems waar al sinds de middeleeuwen vrij vee graast. Er lopen halfwilde paarden en runderen, er staan geen hekken tussen jou en de dieren, en bij hoogwater verandert de vlakte in een ondiep meer vol watervogels. De toegang is vrij en het rondje over de weide en terug langs het kanaal is een uur of twee. Neem laarzen mee buiten de zomer, want het is een uiterwaard en dat merk je. En houd afstand van de paarden, hoe fotogeniek ze ook zijn; het zijn geen manegedieren.

Addison's Walk is anderhalve kilometer literatuurgeschiedenis

Binnen de muren van Magdalen College ligt Addison's Walk, een pad van ongeveer anderhalve kilometer rond een eilandje in de Cherwell. Het was volgens zijn biografen de vaste wandeling van C.S. Lewis, die hier als fellow van Magdalen decennia werkte; de avondwandeling met J.R.R. Tolkien in september 1931 die Lewis tot het christendom terugbracht, en daarmee indirect tot Narnia leidde, vond hier plaats. Het pad valt onder de entree van het college, dus je betaalt de collegetoegang om er te komen. In het vroege voorjaar staat het eiland vol kievitsbloemen, en dat is de mooiste week van het jaar hier. Houd er rekening mee dat colleges hun terreinen bij examens en evenementen zonder aankondiging sluiten.

De steegjesroute is het stadsdeel van de wandeling

Wie liever gebouwen dan weiden heeft, loopt het centrum door de doorgangen die de plattegrond niet verraadt. De kern is ongeveer 800 meter: van de Covered Market via Radcliffe Square en de Brug der Zuchten door St Helen's Passage, een spleet van amper een meter breed, naar de Turf Tavern tegen de oude stadsmuur. Vroeg gaan is het verschil: voor 9.00 uur heb je Radcliffe Square vrijwel leeg, vanaf 11.00 uur staan er rijen voor de fotoplekken. De route is geplaveid en vlak, maar de keien zijn glad bij regen en de doorgangen zijn te smal voor een kinderwagen naast elkaar.

De literaire pub van de route is dicht, en dat moet je vooraf weten

Generaties lezers lopen naar de Eagle and Child, de pub waar Tolkien, Lewis en de andere Inklings decennialang op dinsdag rond het middaguur samenkwamen. Wie er nu heen loopt, staat voor een dichte deur: de pub is sinds 2020 gesloten en wacht op restauratie. Het goede nieuws staat aan de overkant van de straat. De Lamb & Flag, waar het gezelschap net zo goed zat, is gewoon open. Wie de literaire wandeling maakt, eindigt daar, en wie Lewis serieus neemt combineert het met Addison's Walk eerder op de dag; samen zijn ze het echte Inklings-rondje.

Vanaf het water zie je een andere stad

De wandelroutes hebben een varend alternatief: de punt, de platte boot die je met een stok voortduwt. Bij het botenhuis onder Magdalen Bridge huur je er een voor rond de 30 tot 35 pond per uur, tot vijf personen, en de Cherwell voert je langs de achterkanten van de colleges en onder Addison's Walk door. Het seizoen loopt van maart tot en met oktober. Zelf punteren vraagt een half uur oefening en droge reservekleren voor de pechvogel; wie dat niet wil, huurt een boot met punter erbij. Op zomermiddagen is de wachtrij rond 14.00 uur het langst, dus ga in de ochtend.

Praktisch lopen in Oxford

Alle beschreven routes samen zijn in twee dagen te doen: dag één de weide van Christ Church met het jaagpad en de steegjes, dag twee Port Meadow en Magdalen met Addison's Walk. Alles is vlak; het enige wat je nodig hebt is schoeisel dat tegen modder kan. Vrijwel alles is gratis. De uitzonderingen zijn de collegetoegang bij Magdalen en een eventuele punt, en betalen gaat overal contactloos, ook in de bussen. Wie met de auto komt, parkeert aan de rand: de Park and Rides zijn goedkoper dan het centrum en de bussen rijden er elke 10 tot 15 minuten.

Wanneer je gaat

April, mei en september zijn de beste wandelmaanden: 12 tot 20 graden, de weiden groen en de grote zomerdrukte afwezig. In april en mei bloeien bovendien de kievitsbloemen op het eiland van Addison's Walk en staan de collegetuinen op hun mooist. De winter heeft zijn eigen gezicht: Port Meadow overstroomt dan geregeld en verandert in een spiegel vol ganzen en zwanen, wat voor fotografen de beste tijd van het jaar is. Reken dan wel op modder, korte dagen en hekken die bij zonsondergang sluiten; de steegjesroute in het centrum is het hele jaar begaanbaar.