De Ionische Eilanden, groene oases in de azuurblauwe zee

Twee dingen verklaren hoe deze eilanden eruitzien

De Ionische eilanden liggen ten westen van het Griekse vasteland en ze zijn opvallend groen. Dat groen is geen toeval, en het is ook niet het enige wat deze eilandengroep apart zet. Er zijn twee verklaringen die in vrijwel geen enkel reisstuk staan en die samen bijna alles verklaren wat je hier ziet: een aardbeving en een halve eeuw Brits bestuur. Wie die twee kent begrijpt waarom het ene eiland eruitziet als een Italiaanse stad en het andere als een dorp uit de jaren zestig.

Hier valt bijna drie keer zoveel regen als in Athene

Volgens de klimaatcijfers valt er op Corfu gemiddeld 1.087 mm neerslag per jaar, verdeeld over ongeveer 123 dagen. In Athene is dat ongeveer 400 mm. Dat verschil is de reden dat de olijfbossen hier doorlopen tot aan de kust en dat de heuvels in het voorjaar echt groen zijn in plaats van geelbruin. Let op dat vrijwel al die regen in het winterhalfjaar valt, ruwweg van oktober tot en met maart. In juli en augustus regent het hier nauwelijks meer dan op Kreta. Het groen is dus een cadeau van een seizoen waarin je er zelf niet bent.

Op 12 augustus 1953 verdween het grootste deel van drie eilanden

Een aardbeving met een kracht van 7,2 trof Kefalonia, Zakynthos en Ithaka. Op Kefalonia ging ongeveer 90 procent van de bebouwing tegen de vlakte, en van de 365 dorpen die het eiland telde bleven er minder dan tien onbeschadigd. In de stad Zakynthos bleven twee gebouwen overeind. Dat is de reden dat je op die eilanden vrijwel geen oude dorpskernen aantreft. Wat er staat is na 1953 herbouwd, laag en aardbevingsbestendig, en dat verklaart waarom ze er nuchterder uitzien dan bezoekers verwachten. Het is geen gebrek aan charme maar een gevolg.

Fiskardo is het dorp dat het wel overleefde

In het uiterste noorden van Kefalonia ligt Fiskardo, dat door zijn ligging vrijwel onbeschadigd door de beving van 1953 kwam. Daardoor staat daar nog de negentiende-eeuwse bebouwing die de rest van het eiland kwijt is: gekleurde huizen met pannendaken rond een natuurlijke haven. Reken op ruim 50 kilometer vanaf Argostoli over een bochtige kustweg, in de praktijk zo'n anderhalf uur rijden. Houd er rekening mee dat Fiskardo daarmee ook het duurste dorp van het eiland is geworden, met jachten in de haven en terrasprijzen die daarbij passen. Ga er kijken en eet ergens anders.

Corfu is gespaard gebleven

Corfu lag ver genoeg van het epicentrum en heeft daardoor zijn oude stad behouden, met hoge huizen aan smalle straten en twee Venetiaanse forten. Die stad staat sinds 2007 op de werelderfgoedlijst en ligt op ruim 2 kilometer van het vliegveld, wat een taxirit van een minuut of tien scheelt. Het verschil met Zakynthos-stad is geen kwestie van smaak of zorgvuldigheid maar van geologie. Wie oude straten wil zien gaat naar Corfu; wie dat op Kefalonia of Zakynthos zoekt, zoekt iets wat er sinds 1953 niet meer is.

Het paleis van Sissi is maar half open

Tien kilometer ten zuiden van Corfu-stad, in het dorp Gastouri, staat het Achilleion, gebouwd voor keizerin Elisabeth van Oostenrijk en later bewoond door de Duitse keizer. Een kaartje kost 7 euro en in de zomer is het terrein dagelijks open van 8.00 tot 20.00 uur. Let op dat het interieur wegens een grote restauratie voorlopig gesloten is: je komt alleen in de tuinen en op de terrassen. Dat is met de beelden en het uitzicht over de baai nog steeds de moeite waard, maar controleer voor vertrek of de zalen weer open zijn, anders sta je voor een dichte deur.

De Britten hebben hier vijftig jaar geregeerd

Van 1815 tot 1864 vormden deze eilanden de Verenigde Staten van de Ionische Eilanden, een protectoraat van het Verenigd Koninkrijk met Corfu als hoofdstad. Op 29 maart 1864 werden ze bij Griekenland gevoegd. Van die halve eeuw is meer overgebleven dan gebouwen. Op de Spianada in Corfu-stad wordt sinds 1823 cricket gespeeld, op een veld midden in het centrum, en in de cafés schenken ze tsitsibira, een gemberbier met citroen dat alleen op Corfu wordt gemaakt. Bestel het een keer; dit is het enige Griekse eiland waar dat op de kaart staat.

De kleine eilanden zijn een andere vakantie

Naast de grote drie liggen Paxos en het piepkleine Antipaxos ten zuiden van Corfu, Meganisi bij Lefkas, en Ithaka, dat als het thuisland van Odysseus geldt. De draagvleugelboot doet Corfu naar Paxos in ongeveer 55 minuten en de veerboot van Sami op Kefalonia naar Ithaka in een minuut of 30. Kythira is het zevende en het vreemdste geval: het ligt honderden kilometers zuidelijker, onder de Peloponnesos, en valt bestuurlijk niet eens onder de Ionische regio. Houd er rekening mee dat het aanbod op deze kleine eilanden beperkt is en dat een dag met slecht weer er lang duurt.

Wat je vooraf moet weten

Onderling reizen valt tegen. Corfu, Kefalonia, Zakynthos en Preveza bij Lefkas hebben elk een eigen vliegveld met rechtstreekse zomervluchten, maar er is geen dagelijkse veerdienst die alle eilanden verbindt. Van Corfu naar Zakynthos ben je via het vasteland een hele dag kwijt, dus kies één eiland per reis. Het seizoen loopt ruwweg van mei tot begin oktober. Daarbuiten is een groot deel van de restaurants, veerdiensten en accommodaties dicht en valt dus die 1.087 mm regen waar het eiland zijn groen aan dankt.