De leukste dorpen in de Ardennen voor een sfeervolle vakantie

Het circuit van Spa-Francorchamps ligt niet in Spa

Het racecircuit dat de naam van Spa draagt, ligt ruim 10 kilometer verderop bij Francorchamps, in de gemeente Stavelot. Wie voor de Grand Prix komt en in Spa boekt, rijdt op een racedag door de file. De Ardennen zijn een heuvelland van leisteen met dorpen in de meanders van de Ourthe, de Semois en de Lesse. Dit artikel behandelt de bekendste, van Durbuy tot Sankt Vith, met entreeprijzen, openingstijden en afstanden.

Durbuy ligt in een lus van de Ourthe

Durbuy, dat zich het kleinste stadje ter wereld noemt, kreeg in 1331 stadsrechten en heeft een historische kern van een paar honderd inwoners in een bocht van de Ourthe, met een kasteel van de familie d'Ursel dat particulier bewoond is en niet te bezoeken. Rondlopen kost niets; parkeren aan de rand kost 3 tot 6 euro per dag. Adventure Valley met klimparcours en kabelbaan en het maïsdoolhof van Barvaux even verderop kosten elk 10 tot 25 euro. Let op: op zomerse zondagen is de kern zo vol dat je er stapvoets doorheen loopt.

De burcht van Bouillon is verkocht om een kruistocht te betalen

De burcht boven Bouillon aan de Semois was in 1096 eigendom van Godfried van Bouillon, die hem verpandde aan de prins-bisschop van Luik om zijn deelname aan de Eerste Kruistocht te financieren. Wat er nu staat is grotendeels zeventiende-eeuws, uit de tijd van Vauban. Entree kost rond de 9 euro en de burcht is dagelijks open van tien tot vijf, in de winter beperkt. Er zijn roofvogelvluchten op vaste tijden. Reken op twee uur. Vanaf het parkeerterrein klim je in een kwartier omhoog, of je neemt het toeristentreintje.

Stavelot heeft een carnaval met witte gedaanten

In Stavelot, waar de abdij in 651 werd gesticht, trekken op de vierde zondag van de vasten de Blancs Moussis door de straten: mannen in lange witte gewaden met puntkappen en lange rode neuzen, die confetti gooien en bezoekers met varkensblazen tikken. Kijken kost niets; de stoet begint doorgaans om half drie en het dorp is die dag afgesloten voor verkeer. In de abdijkelders zitten drie musea: over het prinsdom Stavelot-Malmedy, over het circuit van Spa-Francorchamps en over dichter Guillaume Apollinaire. Een gecombineerd kaartje kost rond de 10 euro, dagelijks van tien tot zes.

Bij La Roche-en-Ardenne lag in 1944 het front

Boven La Roche-en-Ardenne staat een burchtruïne uit de elfde eeuw. In december 1944 en januari 1945 werd hier zwaar gevochten tijdens het Ardennenoffensief; van de bebouwing bleef weinig over en op de rotonde staat een tank als monument. De ruïne kost rond de 6 euro en is van april tot november dagelijks open van tien tot zes; er zijn roofvogeldemonstraties. Het museum over de veldslag kost rond de 8 euro. Reken op een halve dag voor beide, en op een uur rijden vanaf Stavelot.

Bij Rochefort ligt een grot met een zaal van 65 meter

Onder het plateau bij Rochefort ligt de grot van Lorette, waarvan de grootste zaal ongeveer 65 meter hoog is. Je daalt af via een gang, en een verlichtingsballon die omhoog stijgt laat zien hoe hoog de koepel werkelijk is. Entree kost rond de 14 euro en de grot is van april tot november dagelijks open van tien tot vijf. Het is er rond de 10 graden; neem een jas mee. Reken op anderhalf uur. In Rochefort brouwen de trappisten van de abdij Saint-Remy hun bier, maar die abdij is niet te bezoeken. De Grotten van Han liggen op 10 kilometer.

Spa leeft van bronnen die al vierhonderd jaar worden gedronken

In Spa, het stadje dat zijn naam aan het woord kuuroord gaf, komen ijzerhoudende bronnen aan de oppervlakte die vanaf de zeventiende eeuw Europese vorsten trokken; in het centrum staat het paviljoen Pouhon Pierre-le-Grand boven de bekendste bron. Het paviljoen kost enkele euro's en is van dinsdag tot zondag open. De Thermes de Spa op de heuvel kosten rond de 25 euro voor een dagkaart; een kabelbaan brengt je er vanuit het centrum naartoe voor enkele euro's. Reken op een halve dag. Boven het stadje beginnen de Hoge Venen.

In het oosten is Duits een officiële taal

Sankt Vith en Eupen horen bij de Duitstalige Gemeenschap van België, die ongeveer 78.000 inwoners in negen gemeenten telt. Straatnamen, bewegwijzering en gemeentelijke stukken zijn er in het Duits. Let op: het naburige Malmedy hoort daar niet bij; dat is een Franstalige gemeente met faciliteiten voor Duitstaligen, met een eigen carnaval, de Cwarmê, in de dagen voor de vasten. In Malmedy zit in de oude abdij het Malmundarium met museumzalen over papier, leer en carnaval voor rond de 8 euro. Rondlopen in de stadjes kost niets. Vanaf Spa is het 20 kilometer naar Malmedy, een half uur rijden, en er rijdt een streekbus; Vielsalm verderop heeft in juli zijn bosbessenfeest.

Praktisch

Vanaf de Nederlandse grens rijd je in twee tot drie uur; met de trein ben je vanaf Brussel in anderhalf tot twee uur bij de stations van Luik, Marloie of Libramont, en daarvandaan rijden bussen de dorpen in. België betaalt met de euro en er is geen tol op de snelwegen. Dinant aan de Maas, met de citadel en het geboortehuis van Adolphe Sax, is een logische stop op de heenweg. April tot oktober geeft 14 tot 24 graden en het regent hier meer dan in het Nederlandse binnenland. Let op: in juli en augustus zijn Durbuy en Bouillon op zonnige dagen overvol; kom doordeweeks of in mei, juni en september. Op maandag is een deel van de musea gesloten.