Waarom de Ardennen ideaal zijn voor je viervoeter

De Ardennen zijn de dichtstbijzijnde bergen voor je hond

De Ardennen liggen op drie tot vier uur rijden vanuit het midden van Nederland en bieden wat de eigen omgeving niet heeft: honderden kilometers bospad, rivieren waar een hond gewoon in mag, en dorpen waar niemand opkijkt van een viervoeter op het terras. Voor wie met hond op vakantie gaat is dat een zeldzame combinatie. Dit artikel gaat over de praktijk: waar je loslopend mag wandelen, welke regels gelden, wat de dierenarts kost en waar het misgaat.

Het bos is er koel, en dat telt voor een hond

De Ardennen bestaan voor een groot deel uit gesloten loof- en naaldbos op hoogtes tussen 200 en 694 meter, met de Signal de Botrange als hoogste punt. Onder het bladerdak ligt de temperatuur op zomerse dagen merkbaar lager dan op open terrein, en dat scheelt voor een hond met een dikke vacht het verschil tussen lopen en hijgen. De ondergrond is bosgrond en zand in plaats van asfalt, dus de zolen blijven heel. Houd er rekening mee dat de paden na regen zwaar en modderig worden en dat de hellingen stevig zijn; een oudere of kortpotige hond loopt hier eerder 8 kilometer dan 15.

Rivieren zijn de beste afkoeling die er is

De Ourthe stroomt over ruim 165 kilometer door de streek, en samen met de Amblève, de Semois en de Lesse zorgt dat voor dalen waar het pad vaak vlak langs het water loopt. Ondiepe grindbanken maken het instappen makkelijk, ook voor honden die geen zwemmers zijn; in juli en augustus ligt het water rond de 18 graden. Neem wel het stroomtempo serieus: na langdurige regen of in het voorjaar staan deze rivieren snel en koud, en de stuwen bij Coo en langs de Ourthe kunnen gevaarlijk zijn. Kies rustige binnenbochten en houd je hond bij kajakdrukte in de zomermaanden aangelijnd; op de Lesse en de Ourthe varen op een zomerse dag honderden boten.

Loslopen mag, maar niet overal

De hoofdregel in Wallonie is dat honden in bossen en natuurgebieden aangelijnd horen; volgens het Waalse boswetboek geldt dat het hele jaar door, en in het broedseizoen wordt er strenger op gehandhaafd. De boete kan oplopen tot enkele tientallen euro's. Losloopgebieden bestaan wel, maar dan als aangewezen zone: veel campings, vakantieparken en enkele gemeenten hebben een omheind veld. Op de grote, open plateaus buiten het reservaat is de handhaving in de praktijk milder, maar reken er niet op. De veiligste aanpak is een lange lijn van 5 tot 10 meter; die geeft bewegingsvrijheid zonder discussie.

De Hoge Venen zijn de streng bewaakte uitzondering

Het Hoogveen van de Hoge Venen is met ruim 4.500 hectare het grootste natuurreservaat van Belgie en beschermd sinds 1957. Hier gelden de strengste regels van de hele streek: honden moeten altijd aangelijnd, en grote delen zijn alleen toegankelijk via de houten vlonderpaden. Bij zone C, het kerngebied, is de toegang zelfs voor mensen beperkt tot bepaalde routes, en bij droogte en brandgevaar gaat het gebied helemaal dicht. Controleer de kleurcode voordat je rijdt. De vlonderpaden zijn overigens prima te belopen voor honden, al zijn de latten bij vorst spekglad.

Verblijven met hond zijn hier eerder regel dan uitzondering

De Ardennen leven van vakantiehuizen, en een groot deel daarvan accepteert honden, vaak met een omheinde tuin. Reken op een toeslag van 5 tot 10 euro per hond per nacht, soms een eenmalig bedrag van rond de 30 euro voor schoonmaak. Let bij het boeken op drie dingen: de hoogte van de omheining, of de tuin echt rondom dicht is, en of er een maximum aan het aantal honden zit. Vraag ook naar de vloeren; een huis met tapijt geeft met een natte bos-hond meer gedoe dan een huis met tegels. Bevestig het aantal honden altijd schriftelijk, want ter plekke een extra hond aanmelden loopt zelden goed af.

Wat je met hond wel en niet kunt bezoeken

Buiten kun je vrijwel overal terecht: de watervallen van Coo met hun val van 15 meter, de vestingmuren van Bouillon uit de 11e eeuw, het stadje La Roche-en-Ardenne met zijn burchtruine en de uitkijkpunten boven de Semois-lus bij Rochehaut. Ook de meeste kastelen laten honden toe op het buitenterrein. Binnen ligt het anders. De grotten van Han en Remouchamps laten geen honden toe, en dat geldt ook voor de meeste musea en het Bastogne War Museum. Bij Han is er wel een hondenopvang op het terrein voor enkele euro's; elders moet je afwisselen, en dat is met warm weer geen optie in de auto. Reken voor een grot- of museumbezoek op anderhalf tot twee uur.

Terrassen, tekenzorg en de dierenarts

Op terrassen is een hond in Wallonie normaal; binnen in een restaurant hangt het van de zaak af, en de meeste zeggen ja als je het vraagt. Een bakje water krijg je er meestal ongevraagd bij. Reken op zo'n 3 euro voor een streekbier en 20 tot 25 euro voor een hoofdgerecht met wild of forel. Tekenrisico is hier reeel: het bos zit vol reeen en everzwijnen. Controleer je hond elke avond, gebruik een preventief middel en neem een tekenhaakje mee. Een consult bij een Belgische dierenarts kost rond de 40 tot 60 euro. Zorg dat de hond gechipt is, een geldig Europees dierenpaspoort heeft en een rabiesenting die minimaal 21 dagen oud is.

Praktisch en wanneer je het beste gaat

Vanuit Eindhoven of Maastricht rijd je in anderhalf tot twee uur de eerste Ardense dalen in, vanuit Utrecht in ongeveer drie uur. Belgie rekent in euro's en tankt doorgaans goedkoper dan Nederland. Neem handdoeken, een hondenkleed voor in de auto en een reservelijn mee. Mei, juni en september zijn de beste maanden: mild weer, weinig drukte en volle rivieren. Juli en augustus zijn warm en druk op het water. Van oktober tot december wordt er in grote delen gejaagd en zijn bospaden tijdelijk afgesloten; dat is de belangrijkste reden om vooraf de gemeentelijke jachtkalender te bekijken, want een hond in een jachtgebied is een groot risico.