Wijken van Lyon verkennen, van traboules tot moderne rivieroever

Lyon ligt op de Presqu'île tussen de Rhône en de Saône

Lyon is gebouwd waar de Rhône en de Saône samenkomen, met de Fourvière-heuvel aan de westkant en de Croix-Rousse in het noorden. Die drie stukken land, plus de vlakte met Part-Dieu en Guillotière aan de overkant, vormen de wijken die je wilt zien. Het historische deel van ongeveer 500 hectare heeft sinds 1998 de UNESCO-werelderfgoedstatus. Dit artikel loopt de wijken langs, met entreeprijzen, openingstijden, looptijden en de regels die er gelden.

Vieux Lyon is de grootste renaissancewijk buiten Italië

Aan de voet van de Fourvière-heuvel ligt Vieux Lyon, met straten vol gevels uit de vijftiende en zestiende eeuw, gebouwd toen de stad rijk werd van de handelsbeurzen en het bankwezen. Het valt uiteen in Saint-Jean, Saint-Paul en Saint-Georges. Rondlopen kost niets. De kathedraal Saint-Jean is gratis en dagelijks open, doorgaans van acht tot zeven; er hangt een astronomische klok uit de veertiende eeuw. Reken op twee uur. Kom voor tien uur, want vanaf het middaguur staat de hoofdstraat vol. In de bouchons eromheen eet je Lyonnaise klassiekers als quenelles voor 20 tot 30 euro.

Van de vierhonderd traboules zijn er ongeveer veertig open

Door de huizenblokken lopen traboules, overdekte gangen die twee straten met elkaar verbinden, aangelegd zodat de zijdehandel droog van de werkplaats naar de kade kon. Er zijn er volgens de stad ongeveer vierhonderd in Vieux Lyon en op de Croix-Rousse samen, waarvan er zo'n veertig voor bezoekers open zijn, doorgaans van zeven uur 's ochtends tot zeven uur 's avonds. Toegang is gratis en gaat via een gewone huisdeur of een codepaneel dat overdag ontgrendeld is. Let op: dit zijn woongebouwen. Praat zacht, maak geen foto's van deuren van bewoners en trek de deur achter je dicht; er zijn doorgangen gesloten omdat bezoekers zich niet aan die regels hielden.

De Croix-Rousse was de wijk van de canuts

Op de Croix-Rousse staan hoge, sobere huizen uit de negentiende eeuw met plafonds van vier meter, gebouwd om de grote jacquardweefgetouwen te herbergen die na 1801 in gebruik kwamen. De wevers heetten canuts en hun opstanden van 1831 en 1834 horen bij de geschiedenis van de stad. Rondlopen is gratis. De Maison des Canuts over dat ambacht kost rond de 8 euro en is van dinsdag tot zaterdag open. Op de zijgevel van een woonblok staat met de Mur des Canuts een muurschildering van ongeveer 1.200 vierkante meter die de wijk zelf afbeeldt en die om de tien jaar wordt bijgewerkt; kijken kost niets.

Op Fourvière staan de basiliek en twee Romeinse theaters

Boven Vieux Lyon staat de Basilique Notre-Dame de Fourvière uit de late negentiende eeuw, met uitzicht over de hele stad. Ernaast liggen het Théâtre antique uit ongeveer 15 voor Christus en het kleinere Odeon, de oudste Romeinse theaters van Frankrijk, met het museum Lugdunum ernaast. De basiliek en de theaters zijn gratis toegankelijk, doorgaans van zeven tot zeven; het museum kost rond de 7 euro. Een kabelspoor brengt je vanaf Vieux Lyon in twee minuten omhoog voor de prijs van een gewoon vervoerbewijs, rond de 2 euro. Reken op twee uur voor heuvel, uitzicht en theaters, en loop terug via de Jardin des Hauteurs.

De Presqu'île heeft de grootste pleinen

Tussen beide rivieren ligt de Presqu'île, de winkel- en uitgaanswijk, met de Place Bellecour van ruim zes hectare, die tot de grootste autovrije pleinen van Europa hoort, en de Place des Terreaux met het Hôtel de Ville en het Musée des Beaux-Arts. Rondlopen kost niets; het Musée des Beaux-Arts kost rond de 12 euro en is van woensdag tot maandag open, doorgaans van tien tot zes. De overdekte markthal Les Halles de Lyon Paul Bocuse draait van dinsdag tot zondag in de ochtend, met kaas, vis en charcuterie. Het Théâtre des Célestins staat in dezelfde wijk.

Confluence is sinds 2003 herbouwd op oude havengrond

Waar de Rhône en de Saône samenkomen lag tot in de jaren negentig een haven- en industrieterrein. Sinds 2003 is dat als Confluence-wijk herontwikkeld, met opvallende nieuwbouw, het oude suikerpakhuis La Sucrière als tentoonstellingsruimte en het Musée des Confluences, dat in december 2014 openging. Dat museum kost 9 tot 12 euro en is van dinsdag tot zondag open, doorgaans van elf tot zeven. Reken op twee uur. Vanaf de Presqu'île ben je er in tien minuten met de tram. Dit is het scherpste contrast dat Lyon te bieden heeft: renaissancegevels en glazen wolken op twee kilometer afstand.

De oevers zijn sinds 2007 wandelkade in plaats van parkeerterrein

Langs de Rhône is de kade in 2007 omgebouwd van parkeerplaats tot een promenade van ongeveer 5 kilometer met gras, terrassen, boten en fietspad; aan de Saône-rivier is dat later herhaald met de Rives de Saône. Toegang is gratis en dag en nacht. Fietsen huren via het stadssysteem kost enkele euro's per dag. Dit is de eenvoudigste manier om de wijken aan elkaar te knopen zonder verkeer: van Confluence tot het Parc de la Tête d'Or loop of fiets je langs het water, met onderweg de passerelles voor voetgangers.

Praktisch

Vanuit Nederland vlieg je in ruim anderhalf uur; met de trein ben je er via Parijs of Brussel in ongeveer zes uur, met de auto in acht. Metro, tram en de twee kabelsporen gebruiken hetzelfde kaartje van rond de 2 euro; een dagkaart kost rond de 6,50 euro. April tot juni en september tot oktober geven 18 tot 26 graden. In juli en augustus is het 28 tot 34 graden en sluit een deel van de bouchons voor vakantie. Op 8 december en de dagen eromheen is er de Fête des Lumières, die miljoenen bezoekers trekt; hotels zijn dan maanden vooruit vol en de binnenstad is 's avonds afgesloten. In Monplaisir zit in het huis van de gebroeders Lumière het Institut Lumière over de geschiedenis van de film.