Vakantie in Slovenië

Wat je moet weten over Slovenië

Slovenie ligt tussen Oostenrijk, Italie, Kroatie en Hongarije, en is met twintigduizend vierkante kilometer half zo groot als Nederland.

Wat het is: een land dat de Alpen, de karst, een stuk Middellandse Zeekust en een vlakte in elkaar schuift. Je rijdt in twee uur van een gletsjerdal naar een zoutpan aan zee.

Wat het bijzondere eraan is: het bos. Achtenvijftig procent van het land is bedekt met bos, waarmee Slovenie na Zweden en Finland het bosrijkste land van de Europese Unie is.

Het weer bij ons meetpunt in Bled: juli 25,5 graden overdag bij 16,1 's nachts, augustus 25,2 bij hetzelfde. Mei is met 18,8 regendagen de natste maand van het jaar.

Wat er te kiezen valt: een vakantiehuis bij een meer, een appartement in een bergdorp, een vakantiewoning op een boerderij in de heuvels of een huisje op een terrein bij de kust.

Wat de kracht is: alles ligt dichtbij. Je kunt hier op een vakantie van een week de bergen, de grotten, de hoofdstad en de zee doen, want vanuit vrijwel elk adres ben je overal binnen twee uur.

Bled, en waarom iedereen daarheen gaat

Als er een plaatje van Slovenie bestaat, is dit het, en het is terecht en tegelijk een valkuil.

Wat het is: een meer van ruim twee kilometer lang met een eilandje in het midden waarop een kerk staat, met daarboven op een rots een burcht en op de achtergrond de Julische Alpen.

Wat je er doet: om het meer lopen, wat ongeveer anderhalf uur kost, met een pletna naar het eiland varen, of zwemmen. Het water wordt in de zomer opvallend warm voor een bergmeer.

Wat je moet weten over de drukte: dit is de bekendste plek van het land en in juli en augustus is het er vol, met parkeerproblemen en rijen bij de bootjes.

Wat het alternatief is: Bohinj, twintig minuten verderop. Dat meer is groter, wilder, minder bebouwd en ligt in het nationale park. Wie rust zoekt, zit daar beter.

Waar je slaapt: rond Bled staan veel appartementen en vakantiehuizen, en een adres een paar kilometer buiten het dorp is aanzienlijk goedkoper en rustiger.

Wat een dag Bled kost: parkeren is betaald en niet goedkoop, en de burcht en de bootjes hebben allebei een entree. Reken het vooraf door met een gezin.

Achtenvijftig procent bos

Dit cijfer verklaart hoe het land eruitziet en waarom het zo groen aanvoelt.

Het cijfer: achtenvijftig procent van Slovenie is bos. Alleen Zweden en Finland zitten binnen de Europese Unie hoger.

Wat dat oplevert: je rijdt vrijwel nergens door een open landschap. Zelfs vlak bij Ljubljana zit je binnen tien minuten tussen de bomen.

Wat er leeft: er zijn nog beren, wolven en lynxen in het zuiden van het land, in de bossen van Kocevje en Notranjska. De kans dat je er een ziet is klein, maar het is geen folklore.

Wat je ermee doet: wandelen is hier de nationale bezigheid, met een dicht net aan gemarkeerde paden en berghutten. Ook fietsen door bos kan vrijwel overal.

Waarom het zo gebleven is: het land is dunbevolkt buiten de paar steden, en een groot deel van de bossen is nooit grootschalig gekapt.

Wat de keerzijde is: veel bos betekent ook veel schaduw en veel vocht. Op een natte dag is het er donker en druipt het lang na.

De grotten, en de diepste ondergrondse kloof van Europa

Onder het zuidwesten van het land ligt een tweede landschap, en dat is de moeite van een dag waard.

Wat karst is: kalksteen waar water zich doorheen heeft gevreten, met rivieren die halverwege de grond in verdwijnen en kilometers verder weer tevoorschijn komen. Het woord karst komt letterlijk uit deze streek.

De Skocjan-grotten: sinds 1986 op de werelderfgoedlijst van Unesco. De rivier de Reka heeft er de diepste ondergrondse kloof van Europa uitgesleten, en je loopt er over een brug dwars overheen.

Postojna: de andere bekende grot, groter opgezet en toeristischer, met een treintje dat je naar binnen brengt. Drukker en makkelijker toegankelijk.

Welke je kiest: Skocjan als je het spectaculairste landschap wilt en flink kunt lopen, Postojna als je met kleine kinderen of slecht ter been bent.

Wat je meeneemt: een trui. Het is er het hele jaar rond een graad of twaalf, ook als het buiten dertig is.

Wat er nog meer is: het Lipica-stoeterij ligt in dezelfde streek, en het is de plek waar de lipizzaner vandaan komt.

Het weer, maand voor maand

De cijfers hieronder komen van Bled, in de Alpen. Aan de kust is het warmer en droger, en in Ljubljana zit het ertussenin.

Hoogzomer: juli 25,5 graden overdag bij 16,1 's nachts, augustus 25,2. Aangenaam om in te wandelen, en warm genoeg om in het meer te zwemmen.

Wat opvalt in het voorjaar: mei is met 168 millimeter over 18,8 dagen de maand met de meeste regendagen van het jaar. Dat is meer dan twee op de drie dagen, en het is precies de maand waarin veel mensen denken dat het voorjaar mooi is.

Het najaar: september is met 170 millimeter de natste maand in millimeters, verdeeld over 13,6 dagen. Oktober volgt met 144.

De schouders die wel werken: juni met 23,5 graden en 14,4 regendagen, en de eerste helft van september voor het weer omslaat.

De winter: januari komt overdag op 5,0 graden en zakt 's nachts naar min 2,5. In de bergen ligt dan sneeuw en zijn de skigebieden open.

Wat je met die cijfers doet: reken in elk seizoen op natte dagen, plan bergtochten in de ochtend vanwege het middagonweer, en ga voor droog weer naar de kust in plaats van naar de bergen.

De kust: nog geen vijftig kilometer

Slovenie heeft een zeekust, en die is zo kort dat je hem in een uur uitrijdt.

De lengte: nog geen vijftig kilometer, ingeklemd tussen Italie en Kroatie. Dat is korter dan de Nederlandse kust van Hoek van Holland tot Den Helder.

De plaatsen: Piran, Portoroz, Izola en Koper. Piran is het mooiste, een Venetiaans stadje op een landtong met een plein dat ooit de haven was.

Wat het klimaat er doet: hier is het mediterraan. Warmer, droger en zonniger dan in de bergen, met olijfbomen en wijngaarden erachter.

Wat je er niet vindt: lange zandstranden. De kust is rotsig en de stranden zijn aangelegd, vaak met betonnen platforms en trapjes het water in.

Wat de zoutpannen doen: bij Secovlje wordt nog op de oude manier zeezout gewonnen, in een natuurgebied waar je doorheen kunt lopen.

Waarom het toch de moeite is: je kunt 's ochtends in de bergen wandelen en 's middags in zee zwemmen. Dat kan in weinig landen.

De bergen en Triglav

Het noordwesten is Alpenland, en het is toegankelijker dan de naam doet vermoeden.

Wat er ligt: de Julische Alpen met de Triglav als hoogste punt op tweeduizendachthonderdvierenzestig meter, in het enige nationale park van het land.

Wat je er doet: wandelen langs gemarkeerde paden, met de mogelijkheid om onderweg in een berghut te overnachten, of de Vintgar-kloof lopen, een houten pad langs een rivier door een smalle spleet.

De Vrsic-pas: de hoogste weg van het land, met vijftig haarspeldbochten waarvan een deel nog met kinderkopjes is geplaveid. Alleen in de zomer open.

De Soca: een rivier met een kleur die op foto's bewerkt lijkt en dat niet is, in het dal aan de westkant. Raften en kajakken doe je hier.

Wat je moet weten: het bergseizoen loopt van eind juni tot september. Daarbuiten liggen hoge paden onder de sneeuw en zijn de hutten dicht.

Wat de wintersport doet: er zijn kleine skigebieden zoals Kranjska Gora en Vogel. Vergeleken met Oostenrijk zijn ze bescheiden, en veel goedkoper.

Ljubljana en de rest van het binnenland

De hoofdstad is klein en aangenaam, en het binnenland wordt overgeslagen.

Ljubljana: driehonderdduizend inwoners, een autovrij centrum langs een rivier, een burcht op een heuvel en terrassen aan het water. In een dag te doen en in twee dagen prettig.

Wat het onderscheidt: het centrum is grotendeels verkeersvrij gemaakt, en dat maakt het rustiger dan vergelijkbare steden.

De Prekmurje-streek in het oosten: vlak, agrarisch, met thermale baden en het minste toerisme van het land. Goedkoop en authentiek, maar je moet van rust houden.

De wijnstreken: er zijn er drie, en met name de witte wijnen uit het oosten zijn goed en buiten het land nauwelijks bekend.

De thermale baden: Slovenie heeft er tientallen, met complexen die het hele jaar open zijn. Voor een natte dag of een weekend in het laagseizoen is dat een uitkomst.

Wat het betekent voor je route: als je hier twee weken bent, kun je een week aan een meer zitten en een week rondtrekken zonder ooit ver te rijden.

Het aanbod, en wat je daarvan mag verwachten

Slovenie is een klein land en dat zie je terug in het aantal huizen dat te huur staat.

De orde van grootte: op onze zoekpagina staan er ruim driehonderdvijftig adressen voor het hele land. Voor een land met zoveel te zien is dat weinig.

Wat het meeste is: appartementen rond Bled en Bohinj, en boerderijkamers in de heuvels. De Sloveense variant van plattelandsverhuur heet turisticna kmetija, een boerderij waar je een kamer of een appartement kunt huren en waar vaak zelf gekookt wordt.

Wat er weinig is: het grote vrijstaande huis met zwembad. Dat bestaat, maar het is dun gezaaid en snel weg. Een eenvoudig vakantiehuisje bij een boerderij is er juist wel, en dat is de goedkoopste categorie.

Wat een vakantiepark hier is: campings met glampingtenten en houten huisjes, vaak op mooie plekken aan een rivier of een meer. Het Nederlandse model met een zwemparadijs kom je niet tegen.

Wat er los bij komt: een toeristenbelasting per persoon per overnachting, en bij veel adressen een eindschoonmaak.

Wat je vroeg vastlegt: alles rond Bled en Bohinj voor juli en augustus. Dat is de categorie die als eerste vol zit.

Rijden en bereikbaarheid

Het land ligt verder weg dan Oostenrijk maar de rit is eenvoudig, met één ding dat je vooraf moet regelen.

De rit: ongeveer elf tot twaalf uur vanaf de Nederlandse grens, rond de dertienhonderd kilometer, via Duitsland en Oostenrijk.

Het vignet: verplicht op Sloveense snelwegen en digitaal, dus vooraf online te regelen op kenteken. Ook voor Oostenrijk heb je er een nodig als je daardoor rijdt.

De Karawankentunnel: de grensovergang vanuit Oostenrijk, waar in het hoogseizoen op zaterdag file staat.

Vliegen: Ljubljana heeft een kleine luchthaven met beperkte verbindingen. Veel Nederlanders vliegen op Venetie, Triest of Klagenfurt en rijden het laatste stuk, wat vaak goedkoper en sneller is.

Ter plaatse: een auto is nodig. Het openbaar vervoer bestaat, maar de mooie plekken liggen er niet aan.

Wat prettig is: de afstanden. Van de noordwestelijke bergen naar de kust is twee uur, en naar het oosten drie. Je hoeft nooit een halve dag te rijden.

Wanneer je moet gaan

De maandkeuze draait hier vooral om de regen en om wat er open is.

Juni: onze aanrader voor de bergen. Drieentwintig graden, de hutten gaan open, de watervallen staan vol en het is nog rustig.

Juli en augustus: het warmst en het drukst, met Bled als knelpunt. Aan de kust en bij de meren is het dan vol.

De eerste helft van september: nog warm, aanzienlijk rustiger, en de prijzen zakken. Let op dat de tweede helft van september de natste periode van het jaar is.

Mei: mooi groen, maar met 18,8 regendagen de natste maand in dagen geteld. Wie in mei gaat, moet daar rekening mee houden.

Oktober en november: kleur in de bossen, thermale baden open, bergpaden deels dicht.

De winter: skiseizoen in de bergen, en aan de meren is het stil. De grotten en de baden zijn het hele jaar open, dus een winterweekend kan prima.

De eerlijke nadelen

Slovenie wordt vaak als geheimtip gepresenteerd en dat is het niet meer, dus hier wat er tegenvalt.

De regen: mei 18,8 regendagen, september 170 millimeter. In de bergen is er geen betrouwbaar droge maand, en het middagonweer in de zomer is er standaard.

De drukte bij Bled: het is klein en het staat op elke lijst. In augustus is de parkeerdruk en de rij bij de bootjes een reeel probleem.

Het aanbod: ruim driehonderdvijftig adressen voor het hele land. Wie laat boekt bij de meren, vindt niets meer.

De afstand: elf tot twaalf uur rijden. Dat is voor een week aan de lange kant, en vliegen kan alleen via een omweg.

De kust: nog geen vijftig kilometer, rotsig, en in de zomer druk. Wie een strandvakantie wil, moet doorrijden naar Kroatie.

En de prijzen: het land is niet meer goedkoop. Rond Bled en aan de kust betaal je Oostenrijkse prijzen, en dat verrast mensen die op een Balkanprijsniveau rekenden.