Waarom Noord-Spanje een groene verrassing is

Het groene Spanje bestaat uit vier regio's, en de meseta hoort er niet bij

Met groen Spanje worden de vier noordelijke regio's langs de Atlantische kust bedoeld. De grote hoogvlakte ten zuiden daarvan hoort er niet bij: die ligt op 700 tot 900 meter, is droog en krijgt een derde van de neerslag. Dat verschil is het hele verhaal van deze streek: hier valt 1.000 tot 2.000 millimeter regen per jaar, tegen 400 tot 500 in het midden van het land. Dit artikel behandelt die vier regio's, met entreeprijzen, afstanden en de beste maanden.

Het eerste nationale park van Spanje ligt in deze bergen

Het kalkgebergte dat vanaf de kust op 20 kilometer al 2.500 meter haalt, werd volgens de parkendienst in 1918 als eerste Spaanse nationaal park aangewezen. Het beslaat nu ruim 67.000 hectare over drie regio's. Toegang is gratis. Van eind juni tot half september en in de vakanties mag u met de eigen auto niet naar de bergmeren rijden; er rijdt dan een verplichte pendelbus van rond de 9 euro retour vanaf de parkeerplaatsen beneden. Reken op een halve dag voor de meren en de basiliek eronder.

Door de kloof loopt een pad dat in de rotswand is uitgehakt

Tussen twee dorpen in dat park loopt over 12 kilometer een pad dat begin twintigste eeuw voor een waterkrachtkanaal in de wand is gehakt, op tientallen tot honderden meters boven de rivier. Lopen is gratis en het pad is dag en nacht toegankelijk. Het is 12 kilometer enkele reis, dus 24 kilometer heen en terug in zes tot zeven uur, of u regelt vervoer aan de andere kant. Let op: het pad is op stukken anderhalve meter breed zonder reling en er vallen jaarlijks slachtoffers.

Het bos in Navarra is een beuken- en dennenbos, geen regenwoud

Het uitgestrekte bos in de Pyreneeën van deze streek is een van de grootste beuken- en zilverdennenbossen van Europa, met ruim 17.000 hectare. Regenwoud is het niet: dat vraagt een ander klimaat en andere soorten. Toegang is gratis, parkeren kost 5 tot 8 euro per dag. Er lopen routes van 3 tot 20 kilometer. Het bos is op zijn mooist in de tweede helft van oktober, wanneer het blad kleurt; dan is het in het weekeinde druk en zijn de parkeerplaatsen om 10.00 uur vol.

Veel van het groen dat u ziet is aangeplante eucalyptus

Langs de kust in het westen staan grote oppervlakten eucalyptus, in de twintigste eeuw aangeplant voor de papierindustrie. Die bomen groeien snel, verdringen de inheemse eiken en branden in droge zomers als een fakkel. Dat verklaart waarom er in augustus en september geregeld grote bosbranden zijn en waarom sommige hellingen zwart zijn. Wie het oorspronkelijke Atlantische bos wil zien, moet naar de beschermde riviervalleien; die zijn gratis toegankelijk en er lopen paden van 4 tot 10 kilometer.

In het wildpark in Cantabrië lopen dieren in oude mijngroeven

Een voormalige ijzerertsmijn van ruim 750 hectare is ingericht als wildpark waarin beren, wisenten, olifanten en tientallen andere soorten in grote omheiningen tussen de kalksteenpunten leven. Entree kost rond de 30 euro voor volwassenen en 20 euro voor kinderen; het is dagelijks open van 9.30 tot 18.00 uur, in de zomer langer. U rijdt er met de eigen auto doorheen of loopt de route van 8 kilometer. Reken op een halve dag.

De wijnstreek in Baskenland ligt op een zuidhelling

Aan de zuidkant van een bergrug ligt een wijngebied dat bij de bekende Spaanse herkomstbenaming hoort, met dorpen op heuveltoppen en enkele bodega's van bekende architecten. Een rondleiding met proeverij kost 15 tot 30 euro per persoon en gaat op afspraak, van dinsdag tot zondag. Let op: dit ligt aan de dróge kant van de bergen. Wie vanaf de kust komt, rijdt door een tunnel en stapt uit in een ander klimaat, met 5 tot 8 graden hogere temperaturen en veel minder regen.

Het weer is hier het echte verschil met de rest van Spanje

In juli en augustus is het aan deze kust 22 tot 26 graden in plaats van de 35 tot 40 in het zuiden, en de zee is 18 tot 20 graden. Er valt ook in de zomer regen, vaak als aanhoudende motregen. Neem daarom in elke maand een regenjas mee. Dat is geen bijzaak: het aantal regendagen ligt hier op 130 tot 180 per jaar. De keerzijde is dat het landschap het hele jaar groen is en dat de bergen in juli begaanbaar zijn zonder hittegolf.

Praktisch

Vanuit Nederland vliegt u in ongeveer twee uur op Bilbao, Santander of Asturië. Spanje betaalt met de euro. Langs de kust loopt een smalspoorlijn die alle kustplaatsen aandoet; die is goedkoop maar traag, met 30 tot 40 kilometer per uur gemiddeld. Mei, juni en september geven 18 tot 25 graden en zijn het aangenaamst. In juli en augustus is het er druk met Spaanse vakantiegangers die de hitte ontvluchten, en zijn accommodaties twee keer zo duur. Van november tot maart regent het veel en sluiten veel kustzaken.