Waarom de Adriatische Kust ook buiten het hoogseizoen loont

Buiten het seizoen is de badplaats dicht en het achterland open

Aan de Italiaanse oostkust worden hele kustplaatsen 's zomers bevolkt en 's winters afgebroken: de strandtenten gaan uit elkaar, de rijen ligbedden verdwijnen en een groot deel van de hotels sluit van oktober tot april. Dat betekent niet dat er niets te doen is, wel dat je er voor iets anders komt. Dit artikel gaat over wat de kust tussen oktober en mei te bieden heeft, en waar je tegenaan loopt.

Reken erop dat de helft dicht is

Let op: in de grote badplaatsen is het aanbod in de winter beperkt tot de hotels die het hele jaar draaien, volgens de plaatselijke ondernemersverenigingen vaak minder dan een kwart van het totaal. Restaurants aan de boulevard sluiten, en buiten het weekend is ook in de dorpen weinig open. Controleer daarom bij het boeken niet alleen of je accommodatie open is, maar ook of er in de buurt een supermarkt en een restaurant draaien. In steden als Ravenna, Rimini en Bari is dat geen probleem; in een kustdorp van tweeduizend inwoners wel, en de dichtstbijzijnde supermarkt ligt dan al gauw tien kilometer verderop. Daar staat tegenover dat prijzen 40 tot 60 procent lager liggen.

De mozaïeken van Ravenna zijn juist nu goed te doen

In Ravenna staan acht gebouwen uit de vijfde en zesde eeuw op de werelderfgoedlijst, met de Basilica di San Vitale, het Mausoleo di Galla Placidia en Sant'Apollinare Nuovo als hoofdstukken; de mozaïeken daarin horen tot de best bewaarde van de laat-Romeinse en Byzantijnse wereld. In de zomer staan er rijen; in januari loop je zo naar binnen. Een combikaart voor de belangrijkste monumenten kost rond de 12 euro en de gebouwen zijn het hele jaar open, met kortere wintertijden; Sant'Apollinare in Classe ligt 5 kilometer buiten de stad en het graf van Dante Alighieri, die hier in 1321 stierf, staat midden in het centrum. Neem er een dag voor. De mozaïeken zijn bovendien binnen, wat ze tot de beste keuze maakt op een regendag.

De delta van de Po is een vogelgebied

Ten noorden van Ravenna splitst de Po zich in een netwerk van armen, lagunes en zandbanken van honderden vierkante kilometers, beschermd als het Parco del Delta del Po. Er zijn honderden vogelsoorten geteld, waaronder flamingo's die hier het hele jaar staan. Het najaar en het vroege voorjaar zijn de beste perioden, wanneer de trek op gang komt. Er zijn vaartochten van anderhalf tot twee uur vanaf ongeveer 15 euro vanuit Comacchio, het stadje op dertien eilandjes waar de palingvisserij een eigen museum heeft, en vlakke fietsroutes over de dijken langs de Valli di Comacchio en de abdij van Pomposa. In de zomer is dit gebied heet en muggenrijk; in november is het helder en stil.

Truffels en olijven hebben allebei een najaarsseizoen

In het heuvelland achter de kust van Le Marche wordt witte truffel gezocht, met het hoogseizoen in november en december en markten in Acqualagna en Sant'Angelo in Vado, op een half uur van Urbino. Een gerecht met verse witte truffel kost in die maanden 30 tot 60 euro. Verder zuidelijk, in Puglia, valt de olijfoogst van oktober tot december. Molens rond Ostuni en Monopoli laten bezoekers meekijken bij het persen, soms met een proeverij van enkele euro's. Beide zijn dingen die je in juli niet kunt meemaken; het is precies de reden om buiten het seizoen te komen.

Fietsen en wandelen gaat zonder de hitte

In juli en augustus is het in het binnenland dagelijks boven de 32 graden, wat wandelen tot de vroege ochtend beperkt. In maart, april, oktober en november ligt het op 15 tot 22 graden en kun je de hele dag door. Langs de kust en door het achterland liggen routes over oude spoorlijnen en dijken, vlak en goed berijdbaar. De Ciclovia Adriatica volgt de kust over honderden kilometers; in de heuvels van de Monte Conero bij Ancona, het Gargano in Puglia en de Majella in Abruzzen wordt het serieus klimmen, met stijgingen van honderden meters. Fietsverhuur is buiten het seizoen beperkt; regel dat vooraf of neem een eigen fiets mee.

De zee is te koud om in te gaan

Het water zakt in de winter naar 10 tot 14 graden en komt pas in juni boven de 20 uit. Zwemmen is dus geen optie, en dat is meteen het eerlijke antwoord op de vraag of een strandvakantie in maart zin heeft. Wat wel werkt: het strand is dan kilometers leeg, je kunt er met de hond lopen en er staan geen ligbedden. Voor een wandeling langs de vloedlijn met de wind erop is dat aantrekkelijker dan een handdoek tussen duizend andere. Verwacht alleen geen strandvakantie in de gebruikelijke zin.

Thermen en carnaval vullen de winter

In de Colli Euganei bij Padua liggen Abano Terme en Montegrotto Terme, waar water van tientallen graden uit de grond komt en wordt gebruikt in baden en modderbehandelingen. Een dagkaart kost 25 tot 45 euro en de complexen draaien het hele jaar. In februari is er bovendien het carnaval van Venetië, dat ruim een week duurt en op twee tot drie uur rijden van de noordelijke Adriatische kust ligt; bij slecht weer zijn de Grotte di Frasassi in Le Marche een binnendag van twee uur op 14 graden. Dat is de enige periode waarin het in deze streek 's winters druk is; boek daar dan omheen of juist naartoe.

Praktisch

De kust is over de hele lengte met de trein bereikbaar, met de lijn die van Venetië via Rimini en Ancona tot Lecce langs het water loopt. Vanuit Nederland vlieg je op Bologna, Ancona of Bari in twee tot drie uur, of rijd je er in twaalf tot vijftien uur naartoe. Italië betaalt met de euro. Maart tot mei en september tot november zijn de beste maanden voor deze aanpak: mild, open en goedkoop. December tot februari is stil en nat, met de musea en thermen als voornaamste reden om te komen. Controleer per bestemming de openingstijden, want die verschillen buiten het seizoen sterk per plaats.