Kastelen, meren en ruimte in Piëmont met kinderen

Bij Turijn ligt een paleis met een park van tachtig hectare

De Venaria Reale staat op ongeveer 10 kilometer ten noordwesten van de stad en werd vanaf 1658 als jachtpaleis voor de hertogen van Savoye gebouwd. De Galleria Grande is een lichte gang van ongeveer 80 meter lang, en achter het gebouw ligt een park waarin kinderen vrij kunnen rennen. Dit artikel behandelt de uitjes met kinderen, met entreeprijzen, afstanden en leeftijden, en het zet twee dingen recht die in teksten over deze streek steeds verkeerd staan. Italië betaalt met de euro.

Het kaartje voor de Venaria geldt ook voor de tuinen

Het complex werd in de negentiende eeuw kazerne en raakte daarna vervallen; na acht jaar restaureren ging het in oktober 2007 weer open. Volgens Unesco hoort het sinds 1997 bij de residenties van het huis Savoye op de werelderfgoedlijst. Entree kost 18 tot 25 euro voor paleis en tuinen samen en kinderen tot zes jaar komen gratis binnen; van dinsdag tot zondag open, doorgaans van 9.00 tot 18.00 uur. Reken op een halve dag. In de tuinen rijdt een treintje voor enkele euro's en er ligt een moestuin waar geplukt mag worden. Let op: de zalen zijn grotendeels leeg, dus het is het park dat het met kinderen moet doen.

Het kasteel van Fénis ligt niet in Piëmont maar in het Aostadal

De burcht met de dubbele ringmuur en de halfronde trap die bij deze streek wordt genoemd, staat in de aangrenzende autonome regio, op ongeveer 100 kilometer van Turijn en ruim anderhalf uur rijden. Wat hier wel ligt is de Sacra di San Michele, een abdij op de Monte Pirchiriano van 962 meter aan het begin van de Val di Susa. Entree kost rond de 8 euro en kinderen betalen minder; binnen klim je de Scalone dei Morti op, een trap van 243 treden langs uitgehouwen graven. Reken op twee uur en op 40 kilometer vanaf Turijn.

In het Gran Paradiso zijn steenbokken van dichtbij te zien

Het oudste nationale park van Italië ligt voor het grootste deel in het Aostadal, maar de zuidelijke dalen horen bij Piëmont: de Valle dell'Orco met Ceresole Reale en Noasca. Er leven enkele duizenden steenbokken en gemzen, die in de zomer hoog boven de boomgrens staan. Toegang is gratis. Er lopen routes van 4 tot 15 kilometer met 300 tot 900 hoogtemeters. Ga in de vroege ochtend of de late namiddag en neem een verrekijker mee, want overdag liggen de dieren in de schaduw. Let op: vanaf het middaguur trekken er in de zomer onweersbuien over en er is boven de boomgrens geen schuilplaats.

Op het Ortameer ligt een eilandje met één straat

Dit meer van ongeveer 18 vierkante kilometer ligt ten westen van het Lago Maggiore en is veel rustiger. Midden erin ligt het Isola San Giulio, met een benedictinessenklooster, een romaanse basiliek en een handvol huizen. De overtocht vanuit Orta San Giulio kost 5 tot 8 euro retour en duurt vijf minuten; bootjes varen doorlopend. Over het eiland loopt één rondgaand straatje van ongeveer 700 meter, met bordjes die om stilte vragen. Reken op twee uur. Het water is in juli en augustus 22 tot 25 graden en er zijn kleine stranden bij Orta en Pella.

De dierentuin bij Cumiana werkt met grachten in plaats van hekken

Zoom Torino ligt op ongeveer 20 kilometer ten zuidwesten van de stad en scheidt de verblijven met water en glas af, zodat je bij de giraffen en de nijlpaarden geen tralies ziet. Bij het nijlpaardenbassin kun je zelf het water in en door een glazen wand meekijken. Entree kost 22 tot 30 euro voor volwassenen en 18 tot 25 euro voor kinderen; kinderen onder de 1 meter komen gratis binnen. Het park is van april tot oktober open. Reken op een hele dag en neem badkleding en een handdoek mee. Let op: in juli en augustus is het er 32 graden en is er weinig schaduw bij de buitenverblijven.

In het voorjaar staan de rijstvelden onder water

Rond Vercelli en Novara ligt ongeveer 1.100 vierkante kilometer rijstveld, het grootste aaneengesloten rijstgebied van Europa; hiervandaan komen de arborio en de carnaroli die in een risotto gaan. Van april tot juni staan de velden onder water en weerspiegelen ze de lucht en de Alpen. Rondrijden en fietsen is gratis en er lopen routes over de dijkjes tussen de velden. Enkele boerderijen geven rondleidingen voor 10 tot 20 euro per persoon. Let op: dit landschap bestaat maar een deel van het jaar. Vanaf juli staat het gewas hoog, is het water weg en zijn er 's avonds veel muggen, dus ga in mei.

Bij Fenestrelle loopt een overdekte trap van vierduizend treden

Dit fort in de Val Chisone werd tussen 1728 en 1850 tegen de berghelling aan gebouwd en beslaat ruim 3 kilometer aan muren, gangen en gebouwen tussen 1.100 en 1.800 meter; het geldt als het grootste vestingwerk van Europa. De verbindingstrap tussen boven en beneden is overdekt en telt ongeveer vierduizend treden. Rondleidingen kosten 10 tot 20 euro per persoon en duren van anderhalf uur tot een hele dag, afhankelijk van hoe ver je omhoog gaat; kinderen betalen minder. Het is van maart tot november open. Vanaf Turijn is het 80 kilometer en anderhalf uur. Neem schoenen met grip mee, want de treden zijn ongelijk en glad.

Praktisch

Vanuit Nederland vlieg je in ongeveer anderhalf uur op Turijn of Milaan. Voor de meren, de dalen en de rijstvelden heb je een auto nodig; die kost 35 tot 60 euro per dag. In Turijn zelf zijn met kinderen het Borgo Medievale in het Parco del Valentino, dat gratis door te lopen is, en het automobielmuseum voor rond de 15 euro het aardigst. April, mei, juni en september geven 18 tot 27 graden en zijn met kinderen het aangenaamst. In juli en augustus is het in de vlakte 30 tot 36 graden, terwijl het in de dalen 8 tot 12 graden koeler blijft. Van december tot maart ligt er sneeuw boven 1.200 meter; het skigebied Via Lattea bij Sestriere en Sauze d'Oulx telt met de Franse buurdalen ruim 400 kilometer piste, met een dagpas van 45 tot 60 euro.