Verona voor cultuurliefhebbers en operafans

In de Arena van Verona wordt sinds 1913 opera gespeeld

Het amfitheater dateert van rond het jaar 30 en is na het Colosseum en dat van Capua het grootste dat overeind staat. In 1913 werd er voor de honderdste geboortedag van Giuseppe Verdi een uitvoering van Aida gegeven, en daaruit groeide het festival dat nu elke zomer van juni tot begin september loopt. Er passen zo'n dertienduizend toeschouwers in, tegen ongeveer dertigduizend in de Romeinse tijd. Volgens Unesco staat de stad sinds 2000 op de werelderfgoedlijst. Dit artikel behandelt de opera, de musea en de kerken, met kaartprijzen, tijden en regels. Italië betaalt met de euro.

Op de stenen treden heb je geen genummerde plaats

De goedkoopste kaarten gelden voor de gradinata, de oorspronkelijke stenen tribunes zonder rugleuning, en daar geldt vrije plaatskeuze: wie het eerst komt zit het best. De poorten gaan ongeveer anderhalf uur voor aanvang open en dan staat er al een rij. Zo'n plaats kost 30 tot 45 euro; een genummerde stoel in het middenvak 100 tot 250 euro. Huur of koop een kussentje voor enkele euro's, want de treden zijn hard, en neem iets warms mee, want steen koelt na middernacht af. Grote tassen, glas en paraplu's mogen niet naar binnen.

Een voorstelling begint rond negen uur en loopt tot na middernacht

De aanvang ligt rond 21.00 of 21.15 uur, als het licht weg is; met pauzes duurt een opera drie tot vier uur, dus je bent zelden voor 1.00 uur buiten. Bij het begin steken toeschouwers op de treden kaarsjes aan, een gebruik dat uit de beginjaren stamt. Eet vooraf, want binnen is de keuze klein en duur. Houd er rekening mee dat de laatste bussen dan niet meer rijden; het centrum is vanaf de Arena wel te belopen. Wie geen hele opera wil, kan in dezelfde zomer terecht bij concerten en balletten in hetzelfde amfitheater, met kaarten vanaf rond de 25 euro.

Bij regen gelden vaste regels voor uitstel en teruggave

Bij onweer of aanhoudende regen wordt de voorstelling uitgesteld; begint ze niet binnen ongeveer een uur, dan vervalt ze en krijg je je geld terug of een tegoed dat doorgaans een jaar geldig blijft. Is er al meer dan een bepaald deel gespeeld, dan geldt de uitvoering als voltooid en is er geen teruggave. Die voorwaarden staan op het kaartje en verschillen per seizoen, dus lees ze voor je koopt. Paraplu's mogen niet open in de arena omdat ze het zicht blokkeren; een regenponcho wel, en die wordt bij dreiging voor enkele euro's verkocht. Kijk op de dag zelf de aankondigingen na, want de beslissing valt vaak pas vlak voor aanvang.

In de winter speelt het opera in een zaal uit 1732

Het Teatro Filarmonico aan de Via dei Mutilati opende in 1732, brandde tweemaal af en werd na een bombardement in 1945 opnieuw opgebouwd; het seizoen loopt van januari tot april en in de late herfst. Hier klinkt dezelfde stichting die in de zomer de Arena vult, maar dan binnen en met ongeveer duizend plaatsen. Kaarten kosten 20 tot 90 euro en zijn aanzienlijk makkelijker te krijgen dan in de zomer. In hetzelfde gebouw zit het Museo Lapidario Maffeiano, een verzameling Romeinse en Griekse inscripties die in 1745 werd aangelegd en tot de oudste openbare verzamelingen van Europa hoort; entree enkele euro's.

Het museum in het Castelvecchio is zelf een stuk architectuur

Carlo Scarpa herrichtte de burcht uit 1354 tussen 1958 en 1974, waarbij hij de negentiende-eeuwse toevoegingen weghaalde en de lagen van het gebouw zichtbaar liet; het beeld van Cangrande della Scala hangt aan een betonnen arm in de open lucht tussen de muren. Binnen hangt werk van Pisanello, Mantegna, Bellini en Veronese. Entree kost rond de 9 euro en het is van dinsdag tot zondag open, op maandag pas vanaf het middaguur. Reken op twee uur. Over de kantelen loop je rond en kijk je op de Ponte Scaligero, die in 1945 werd opgeblazen en daarna met de uit de Adige opgeviste stenen is herbouwd.

Aan de overkant van de rivier ligt een Romeins theater

Dit theater uit de eerste eeuw voor Christus ligt tegen de helling onder het Castel San Pietro en was eeuwenlang onder huizen verdwenen, tot een koopman ze in de negentiende eeuw opkocht en liet slopen. In de zomer worden er Shakespeare-voorstellingen en jazzconcerten gegeven. Entree kost rond de 5 euro en daarmee kom je ook in het archeologisch museum in het klooster erboven, waar mozaïeken en bronzen liggen. Reken op anderhalf uur. Vanaf de Ponte Pietra brengt een kabellift je in anderhalve minuut naar het uitzichtpunt erboven voor rond de 2 euro.

De San Zeno heeft een altaarstuk uit 1459

Andrea Mantegna schilderde voor deze romaanse kerk een drieluik met de Maria op de troon, dat nog op zijn oorspronkelijke plaats hangt; de onderste panelen werden in 1797 door Franse troepen meegenomen en hangen sindsdien in Parijs en Tours, waar nu kopieën de plek innemen. Entree kost rond de 4 euro, of rond de 8 euro voor een kaart die ook de Duomo, de Sant'Anastasia en de San Fermo geeft. De bronzen deuren met achtenveertig panelen uit de twaalfde eeuw zijn gratis te bekijken. In de Sant'Anastasia dragen twee gebochelde figuren de wijwaterbakken en hangt een fresco van Pisanello met Sint-Joris.

Praktisch

Vanuit Nederland vlieg je in ongeveer anderhalf uur op Verona Villafranca; een bus doet er vijftien minuten over naar het station Porta Nuova voor rond de 6 euro. Alles in dit artikel ligt binnen 2 kilometer van de Piazza Bra, dus je hebt in de stad geen vervoer nodig. In april draait de wijnbeurs Vinitaly en zijn de hotels in de wijde omtrek vol en duur; hetzelfde geldt voor de operaweekeinden in juli en augustus. Buiten de stad liggen de wijnstreken Valpolicella en Soave op een half uur. April, mei, september en oktober geven 16 tot 26 graden; in juli en augustus is het 28 tot 35 graden, wat op de stenen treden 's avonds juist prettig uitpakt.